جامبىل وبلىسىنداعى جۋالى اۋدانىنان قولا ءداۋىرى مەن تۇركى كەزەڭىنە ءتان مىڭ جارىمعا جۋىق تاڭبالى تاستاردىڭ قالىڭ شوعىرى انىقتالدى، دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ءتىلشىسى qazaqstan.tv-گە سىلتەمە جاساپ.
عالىمدار بۇل كونە سۋرەتتەردى كىشى قاراتاۋ جوتاسىنداعى بۇرحانساي شاتقالىنان تاپقان. زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا، عىلىمدا پەتروگليفتەر دەپ اتالاتىن بۇل ەسكەرتكىشتەر ب.ز.د. مىڭداعان جىل بۇرىن قاشالعان بولۋى مۇمكىن.
ۇزىندىعى شامامەن 8 شاقىرىمدى قۇرايتىن بۇرحانساي شاتقالى بويىنان قولا داۋىرىنەن باستاپ تەمىر ءداۋىرى مەن تۇركى كەزەڭىنە دەيىنگى تاريحي ىزدەر ساقتالعان. جۋالى تاۋلارىندا العاشقى پەتروگليفتەر بۇدان 54 جىل بۇرىن كەڭەستىك ارحەولوگتار تاراپىنان انىقتالعان. ال 2006 جىلى تۇران ارحەولوگيالىق ەكسپەديتسياسى كۇركىرەۋ سۋ اۋىلى ماڭىندا زەرتتەۋ جۇرگىزىپ، بىرقاتار تاڭبالى تاستاردى تىركەگەن بولاتىن. الايدا اۋماق تولىق زەرتتەلمەگەن كۇيى قالعان. 18 جىلدان كەيىن قايتا جۇرگىزىلگەن ەكسپەديتسيا بارىسىندا 1200-دەن استام جاڭا جارتاس سۋرەتى تابىلىپ وتىر.
تاستاردا اڭ بەينەلەرى، اسىرەسە تاۋ ەشكىلەرى مەن بۇعىلار ءجيى كەزدەسەدى. سونىمەن قاتار ءبىر وركەشتى تۇيە بەينەلەرى دە كوپتەپ سالىنعان. عالىمدار بۇعى اۋلاۋ كورىنىستەرى بۇل ءوڭىردىڭ ساق جانە قاڭلى داۋىرلەرىمەن بايلانىسىن كورسەتەتىنىن ايتادى.
كەيبىر تاستاردا جازۋ دا كەزدەسكەن. سولاردىڭ بىرىندە «مەنىڭ ەر اتىم — ابا!» دەگەن ءسوز قاشالعان. زەرتتەۋشىلەردىڭ پىكىرىنشە، بۇل جازۋ كونە تۇركى داۋىرىنە، شامامەن VIII–X عاسىرلارعا تيەسىلى بولۋى مۇمكىن. قارىپتەر تالاس تارماعىنا جاتاتىن كونە رۋنا جازۋى ستيلىندە قاشالعان.
الكەي مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگيا ينستيتۋتىنىڭ جەتەكشى عىلىمي قىزمەتكەرى، PhD دوكتور ەرالى اقىنبەكتىڭ ايتۋىنشا، تابىلعان ەسكەرتكىشتەردىڭ عىلىمي ماڭىزى وتە جوعارى. دەگەنمەن بۇل نىساندار ءالى كۇنگە دەيىن رەسمي تۇردە جەرگىلىكتى نەمەسە رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار ەسكەرتكىشتەر تىزىمىنە ەنگىزىلمەگەن.
عالىمدار الداعى ۋاقىتتا بۇل اۋماقتى كەڭىنەن زەرتتەپ، عىلىمي اينالىمعا ەنگىزۋدى جانە كوپشىلىككە تانىستىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.
«تاڭبالار نەگىزىنەن قولا، ەرتە تەمىر جانە تۇركى كەزەڭدەرىن قامتيدى. اسىرەسە جانۋارلار بەينەسى وتە كوپ»، – دەيدى ماماندار.
