ۇلتتىق تاربيە
02.07.2019
ۇلتتىق تاربيە
"ۇيات بولادىنى" ەستىپ وسكەن ۇرپاقپىز!
مەنىڭ كىتابىمدى وقىعان كەيبىر ايەلدەر مەنى ايەلقۇمار ەكەن دەپ ويلايدى. ال مەنىڭ بوتەن ايەلدىڭ ەتەگىن اشىپ كورمەگەنىمدى، ءبىر بولمەدە وڭاشا جاتقان ايەلدىڭ جانىنا جاقىن بارا المايتىنىمدى قايدان ءبىلسىن؟ قازاقتا "شوككەن تۇيەگە مىنە المايتىن جامان" دەگەن ءسوز تىركەسى بار. سول تىركەس ماعان دا ارنالىپ ايتىلعان شىعار دەپ ويلايمىن. مەنىڭ "جامان" بولاتىن سەبەبىم نە؟ ول مەنىڭ ۇيات دەگەن ءسوزدى وتە جوعارى باعالايتىنىم بولۋى كەرەك. مەن ۇيات دەگەندى – ۇلى كۇش..
01.07.2019
ۇلتتىق تاربيە
شاش پەن تىرناقتىڭ قاسيەتى تاعدىرعا اسەر ەتەدى
اجەمنىڭ شاشى ۇزىن بولاتىن. شاشىن مۇرنىنىڭ قىرىمەن تاراقپەن تۋرالاپ الىپ، ماڭدايىنان ءتۇپ-ءتۇزۋ ەتىپ ەكىگە قاق جارىپ، ءورىپ قوياتىن. ورگەندە دە ۇشىنا دەيىن ورەتىن. تارقاتىلىپ كەتپەسىن دەگەنى. الدىمەن ءىرى ءجۇزدى تاراعىمەن، سودان سوڭ ءمۇيىز مايدا تاراقپەن تارايدى. ونىسى – اراسىندا بيت-سىركەلەرى بولسا، شاڭ-توزاڭى بولسا ءتۇسسىن دەگەنى. اق ورامالدى الدىنا جايىپ قويادى. سونى شۇقىلاپ، قاراپ وتىرادى. قاراپ بولعاسىن ورامالىن پەشتىڭ الدىنا اپارىپ قاعىپ، ور..
26.06.2019
ۇلتتىق تاربيە
شاكارىم اتامىزدان دانالىق
🔳 اۋرۋ تەك دەنەدە عانا بولمايدى، مىنەزدە دە بار. ەگەر بىرەۋدەن جامان مىنەز كورسەڭ، وعان شيپا سۇراپ دۇعا قىل. وعان جابىسقان كەسەلدەن سەنى ساۋ قىلعان اللاعا ماقتاۋ ايت. *[شۇكىرلىك]* 🔳 سىردى ساقتاۋ شەبەرلىگى جان دۇنيەنىڭ بايلىعىن كورسەتەدى. ىشىندە سۋ تۇرمايتىن ىدىستىڭ زيانى سەكىلدى، سىردى ساقتاي المايتىن ادامنىڭ پايداسى كەم. *[اماناتشىلدىق]* 🔳ەگەر əر ادام قاسىنداعى كىسىنىڭ جۇرەگىندەگىن كورە السا، وعان جانى قاتتى اشيتىن ەدى. ى..
23.06.2019
ۇلتتىق تاربيە
جاقسى انا بولۋ ءۇشىن...
ءاربىر ايەلگە جاقسى وتانا، ادال جار، ەڭ باستىسى تاماشا انا بولعىسى كەلەدى. بىراق كۇندەلىكتى قارابايىر تىرلىكپەن ءبىز كەز كەلگەن ايەلدى ناعىز انا دەگەن اتقا لايىق ەتەتىن قاراپايىم نارسەلەردى ۇمىت قالدىرىپ جاتامىز. ءبىز بالالارىمىزعا ولاردى جاقسى كورەتىنىمىزدى ايتىپ، جاي قۇشاقتاۋعا دا ۋاقىت تاپپاي جاتامىز. قالاي دەگەنمەن دە، ءبىزدىڭ ءجيى الاڭدايتىن قىمبات رەپەتيتورلار، جەكەمەنشىك مەكتەپتەر مەن باعالى ماتەريالدىق يگىلىكتەر انا مەن بالا اراسىنداعى با..
30.10.2018
ۇلتتىق تاربيە
اۋعان سوعىسى تاقىرىبىنا ارنالعان دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى
جاقىندا الماتىداعى ورتالىق كىتاپحانادا الماتى قالاسى ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ قولداۋىمەن «ادىرنا» ۇلتتىق-ەتنوگرافيالىق بىرلەستىگىنىڭ "ازاماتتىق بورىش" جوباسىنىڭ اياسىندا اۋعان سوعىسى ارداگەرلەرى قاتىسقان دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. بۇل جيىنعا جاستار مەن قوعام قايراتكەرلەرى جانە كىتاپحانا قىزمەتكەرلەرى قاتىستى. ارداگەرلەر ءوز كەزەگىندە اۋعان سوعىسىنىڭ سەبەپتەرى مەن وزدەرىنىڭ باسىنان كەشكەن وقيعالاردى بايانداپ بەردى. ءبىر ارداگەر ۇشقىش بولسا، ەكىنشىسى ..
29.09.2018
ۇلتتىق تاربيە
شورتانبايدىڭ «زار زامانى» جاستارعا وي سالادى
شورتانباي قانايۇلى – XIX عاسىرداعى  قازاق ادەبيەتى تاريحىنان ەلەۋلى ورىن الاتىن، وزىندىك ءسوز ورنەگى بار ونەرپاز. تۋعان ەلىنىڭ تاعدىرىن بولجاپ، حالقىنىڭ باسىنا تۇسكەن اۋىرتپالىقتاردى كوكىرەگى قارس ايرىلا جىرلاعان ءوز ءداۋىرىنىڭ تاماشا جىراۋ-اقىنى. اقىننىڭ سىرلى تولعاۋلارىنىڭ ىشىندەگى ەڭ ايتۋلىسى «زار زامان» ولەڭى قاي زامان ءۇشىن دە ماڭىزدى سانالاتىن تۇيىتكىلدى ماسەلەلەرگە تولى. اسىرەسە، ولەڭنەن  بۇگىنگى جاستار تاربيەسىنە قاتىستى اسا وزەكتى ويلارد..
19.08.2018
ۇلتتىق تاربيە
«جاقسىنىڭ اتى ولمەيدى...»
(جاكىم اتا قوڭقايۇلىنىڭ رۋحىنا ارنالادى) جاكىم اتا قوڭقايۇلى عۇمىر بويى پەداگوگيكا سالاسىندا قىزمەت ەتتتى. ۇستازدىق ۇلى جولدى وزىنە مۇرات تۇتقان ول عىلىم-ءبىلىم جيناپ قانا قويماي، ونىسىن جاس شاكىرتتەرىمەن ءبولىسۋدى ءومىرىنىڭ ءمانى دەپ بىلگەندەي. ول كىسىنىڭ ءوز قىزمەتىنە بەرىلگەن تۇلعا ەكەنى ءاربىر ءىس-ارەكەتىنەن، سويلەگەن سوزىنەن، مىنەز-قۇلقىنان دا وپ-وڭاي اڭعارىلىپ تۇراتىن. ءيا، راسىندا دا ۇستاز كىسى اقىل-كەڭەس ايتۋمەن عانا ەمەس، ءوز بولمىسىمەن ..
19.08.2018
ۇلتتىق تاربيە
اكە بەينەسى
(جاكىم قوڭقايۇلىنىڭ رۋحىنا) اسقار تاۋ اكە، ارداقتى اتا، ەل ىقىلاسىنا بولەنگەن قۇرمەتتى ازامات، ومىردەن تۇيگەنى مول اقىلگوي اقساقال، ءبىلىمدار ءارى ىزدەنىمپاز تۇلعا، ءومىرىنىڭ 40 جىلدان استام ۋاقىتىن شاكىرت تاربيەسىنە ارناعان ۇلاعاتتى ۇستاز، وقۋ-اعارتۋ ءىسىنىڭ ۇزدىگى، ادامگەرشىلىك پەن ىزگىلىكتىڭ بيىك تۇعىرىنا كوتەرىلە بىلگەن اسىل جان، جاكىم قوڭقايۇلىنىڭ دۇنيەدەن وزعانىنا ءبىر جىل بولىپ قالىپتى... بۇل جىل ونىڭ جاقىندارى ءۇشىن وڭايعا تۇسپەدى... وتبا..
14.07.2018
ۇلتتىق تاربيە
قازاق تىيىمدارى نە ءۇشىن كەرەك؟
ۇلى دالادا ءومىر كەشكەن قازاق حالقىنىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىنىڭ قىر-سىرى وتە كوپ بولعان. تىيىمداردىڭ ءدال قاي زاماندا پايدا بولا باستاعانى بەلگىسىز. بىراق وتە ەرتەدە پايدا بولعاندىعىن ەلىمىزدە بولعان شەتەلدىكتەردىڭ جازعاندارى كۋالاندىرادى. مىسالى ءحىىى عاسىردا ورتالىق ازياعا كەلگەن يتالياندىق پلانو كراپيني سول كەزدەگى دالالىقتاردىڭ تىيىمدارى تۋرالى بىلاي دەپ جازعانى بەلگىلى: «...ولار كوپ نارسەنى كۇنا دەپ سانايدى، پىشاقتى وتقا سالۋعا بولمايدى، ەتتى پىش..
15.04.2018
ۇلتتىق تاربيە
دارحان كالەتاەۆ: بولەە 50% مولودەجي كازاحستانا نيكوگدا نە بىلي ۆ مۋزەياح ي تەاتراح
نا پروشەدشەم ۆ شىمكەنتە ۆىەزدنوم زاسەداني سوۆەتا پو مولودەجنوي پوليتيكە پري پرەزيدەنتە رك ۋچاستنيكي ۆىرازيلي وبەسپوكوەننوست سوستويانيەم زدوروۆيا ي ۆيدامي دوسۋگا مولودەجي، پەرەداەت كوررەسپوندەنت ميا «كازينفورم». «نا پروتياجەني ريادا لەت ۆ وبلاستي (يۋكو - پريم. اۆت.) نابليۋداەتسيا ۋروۆەن بەزرابوتيتسى، كوتورىي پو يتوگام 4 كۆارتالا پروشلوگو گودا پرەۆىشاەت نا 1,8 پروتسەنتنىح پۋنكتا وبششەرەسپۋبليكانسكي پوكازاتەل. ەسلي دوليا پو سترانە سوستاۆلياەت 8,3%، ..
09.04.2018
ۇلتتىق تاربيە
“ماحابباتتىڭ عۇمىرى ولشەۋسىز”. وتباسىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن نە ىستەۋ كەرەك؟
وتباسى – سىيلاستىق، جاراستىق ورناعان ورتا، كىشكەنتاي وتان. ال ول وتاندى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن نە ىستەۋ كەرەك؟ وتباسىندا ايەل ادام مەن ەر ادامنىڭ ورنى قانداي بولۋ قاجەت؟ بۇگىن، وتاۋ تىككەندەرىنە 3 جىل، 17 جىل، 30 جىل بولعان ەرلى-زايىپتى كەيىپكەرلەرىمىز باقىتتى وتباسى بولۋدىڭ قاراپايىم پرينتسيپتەرىمەن ءبولىستى. سەرىكبول مەن جانار، نەكەدە 3 جىل: ماتەريالدىق جاعدايدىڭ دۇرىس بولماۋى اجىراسۋعا اكەلىپ سوعادى دانىشباەۆ سەرىكبول مەن مىرزاحمەتوۆا جانار©ايگۇل ..
11.03.2018
ۇلتتىق تاربيە
قىز تۋرالى 100 ماقال-ماتەل
1. قىز وسسە ەلدىڭ كوركى، گۇل وسسە جەردىڭ كوركى. 2. استىڭ ءدامىن كەلتىرەر ءتۇز ەمەس پە، ەلمەن جەردى قوساتىن قىز ەمەس پە. 3. قىزعا قىرىق كىسى سويلەيدى. 4. قىزعا قىرىق ۇيدەن تيىم. 5. قىز كورەيىك، قىز كورەتىن جىگىتتى ءبىز كورەيىك. 6. قىزى جاقسىنى قىدىر قورىيدى، قىزى جاماندى سايتان تورىيدى. 7. قىزىڭ جاقسى بولسا سۋدا جۇزگەن ۇيرەك، قىزىڭ جامان بولسا ىشىڭە تيگەن تۇينەك. 8. اكە تۇرىپ ۇل سويلەگەننەن، شەشە تۇرىپ قىز سويلەگەننەن بەز. 9. قىز قىرىمعا، ۇل ۇرىمع..
03.03.2018
ۇلتتىق تاربيە
ۇل-قىزىن ورىسشا وقىتقان ادامنىڭ ۇلت اتىنان سويلەۋگە قاقىسى جوق
اكەنىڭ سوزىنە كەلىسپەسە دە، ۇل دا قىز دا ونىڭ سوزىنەن شىقپايدى. قازىبەك تاۋاسارۇلىنىڭ كىتابىن بىرنەشە رەت وقىدىم. سوندا وتباسىنىڭ تاربيەسى، قازاقتىڭ تەگى جاقسى جازىلعان. قازىر وتباسىلىق تاربيە قۇرىدى. كەڭەس ۇكىمەتى بىزگە اكە-شەشەنى تىڭداماۋعا ۇيرەتتى. سودان ءالى رەتكە كەلە المادىق. الدىمەن، ءتىلىمىز بۇزىلدى. ودان كەيىن اتادان بالاعا دەيىنگى تاربيە بۇزىلدى. اتاسى تۇرىپ، بالاسى سويلەيتىن بولدىق. اكەسى تۇرىپ، قىزى ءبىرىنشى بولىپ داستارحاننان اس ىشە ..
03.03.2018
ۇلتتىق تاربيە
“بىزدەگى حيدجاب كيگەندەر – اداسقاندار”
زەينەپ اپاي احمەتوۆا  (“تورتاياقتى” دەپۋتاتتىڭ اۋزىن جاباتىن كىسى): “حيدجاپ – ارابتاردان كەلگەن تۇمشا. ولاردىڭ ءوزى مۇسىلمان ءدىنىن قابىلداعانعا دەيىن حيدجاپ كيگەن. ياعني، حيدجاپ – ولاردىڭ تاريحي ۇلتتىق كيىمى. دالاسى – ءشول، ۇنەمى قۇم بوراپ تۇراتىن بولعاندىقتان، ولاردىڭ ايەلدەرى كوزدەرىن عانا قالدىرىپ، تۇمشالانىپ كيىنەتىن بولعان. ال، ونى ءبىز حيدجاپ كيمەگەن مۇسىلمان ەمەس دەپ، بىرەۋدىڭ قاڭسىعىن تاڭسىق كورىپ ءجۇرمىز. قۇداي-اۋ، شاشىڭدى جاۋىپ جۇرگىڭ ..
19.02.2018
ۇلتتىق تاربيە
جاستارعا ونەگە
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق مۋزەيىندە ەلىمىزدىڭ مادەني مۇراسىن، سونداي-اق، مۋزەيدە ورنالاسقان قۇندى جادىگەرلەردى ناسيحاتتاپ، جاستاردىڭ ءبىلىمىن شىڭداۋدى، ستۋدەنتتەردىڭ شىعارماشىلىق قابىلەتتەرىن انىقتاپ، ءوزارا ءبىر-بىرىنە تانىتۋعا ىقپال جاساۋدى ماقسات تۇتقان «دانا» ستۋدەنتتەر كلۋبى وسىدان ءبىر جىل بۇرىن قۇرىلعان ەدى. وسى ۋاقىت ارالىعىندا «دانا» مۋزەيلىك ءبىلىم بەرۋ جوباسى اياسىندا بىرقاتار ءىس شارالار وتكىزىلىپ، ولارعا ەلوردانىڭ جوعارى وقۋ ورىن..
15.02.2018
ۇلتتىق تاربيە
اقمولا وبلىسىندا «رۋحاني جاڭعىرۋ» مەكتەپتىك شاعىن مۇراجاي اشىلدى
اقمولا وبلىسىنىڭ شورتاندى اۋدانىنىڭ مەكتەبىندە العاشقى مەكتەپتىك «رۋحاني جاڭعىرۋ» شاعىن مۇراجايى اشىلدى. «وسىنداي كىشكەنتاي عانا مەكتەپتە «رۋحاني جاڭعىرۋ» بولمەسى اشىلعانى وتە قۋانتارلى جاعداي، ءبىزدىڭ اۋداندا 25-تەن استام مەكتەپ بولسا دا، ەندى وسى مەكتەپكە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ باسشىلارى تاجىريبەمەن الماسۋ ءۇشىن كەلەدى»، - دەدى اۋداندىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ باسشىسى ساۋلە قاسەنوۆا. جالپى، ءبۇل ءوڭىردىن  360  تۇرعىنى بار، ال مەكتەپتە 50 ..
13.02.2018
ۇلتتىق تاربيە
«يسلاممەن ەمەس، راديكاليزممەن كۇرەس»
مەكتەپكە كىرگىزبەگەن سوڭ قايتىپ بارا جاتقان وقۋشىلار. (كورنەكى سۋرەت تالدىقورعان قالالىق ءبىلىم ءبولىمى بىرنەشە مەكتەپتە جينالىس وتكىزىپ، بالاسى حيدجاب كيەتىن اتا-انالارعا «وقۋشىلار ورامالدارىن ءبىر اپتانىڭ ىشىندە شەشسىن» دەپ ەسكەرتكەن. ازاتتىق ءتىلشىسى سويلەسكەن اتا-انالاردىڭ كەيبىرى جينالىس كەزىندە كوميسسيا تاراپىنان اگرەسسيا بايقاعانىن جەتكىزسە، كەيبىرى «قىزدارىمىزعا قىسىم جاسالعان بولۋى مۇمكىن» دەيدى. كوميسسيا وكىلى مەن مەكت..
13.02.2018
ۇلتتىق تاربيە
«ەركەكشورا» – قازاقتىڭ ءداستۇرى. ۇلى جوقتار سويتكەن ەكەن
قازاقتا «ەركەكشورا» دەگەن ۇعىم — ۇل بالاشا وسكەن قىز دەگەندى بىلدىرەدى. «ەركەك» جانە «شورا» — ۇلكەن دەگەن ەكى سوزدەن قۇرالعان. كەيبىر ۇلى جوق وتاۋدا جالعىز قىزدى، نەمەسە قىزداردىڭ بىرەۋىن ەركىن، ۇل بالاشا كيىندىرىپ وسىرگەن. عالىم شايزادا توحتاباي ءوز زەرتتەۋلەرىندە بۇل ءداستۇر تۋرالى بىلاي دەپ جازادى: «كەي جانۇيالاردا قىزداردى ۇل بالاشا تاربيەلەيدى، ول ەركىن، ۇل مىنەزدى بولىپ وسەدى. بۇلاي بولۋىنىڭ بىرنەشە سەبەپتەرى بولعان. ەڭ الدىمەن قىزىن ەركەكش..
03.02.2018
ۇلتتىق تاربيە
باسiرە – تراديتسيا، وتكرىۆايۋششايا مالچيكام دۆەري ۆ بۋدۋششەە
ۋ كازاحسكوگو نارودا نەمالو تراديتسي، كاسايۋششيەسيا دەتەي. ودنا يز نيح باسىرە. ەتو پوداروك، كوتورىي داريتسيا مالچيكۋ، كوگدا ەمۋ دەلاەتسيا وبرەزانيە يلي ناستۋپاەت ۆرەميا پويتي ۆ شكولۋ. ۆەروياتنو، سلوۆو «باسىرە» پوياۆيلوس يز دۆۋح سلوۆ «باس» (گلاۆنىي) ي «ءىرى» (كرۋپنىي) ي ۆ سيلۋ سينگارمونيزما كازاحسكوگو يازىكا پريوبرەلو وكونچاتەلنۋيۋ فورمۋ. دەد يلي روديتەلي داريات مالچيكۋ تاي — ودنولەتنەگو كونيا-ستريگۋنكا. ون تاك ي نازىۆاەتسيا «باسiرە تاي». تاكيم وبر..
31.01.2018
ۇلتتىق تاربيە
مەكتەپكە بۇركىتىمەن كەلەتىن مۇعالىم
كوكوزەكتىڭ وقۋشىلارى باقىتتى شىعار. نەگە دەيسىز بە؟ ويتكەنى، ولار اپتا سايىن ايبارلانىپ اتقا ءمىنىپ، قۇس پاتشاسى بۇركىتتىڭ كەرەگە قاناتتارىن سيپاپ، بويلارىنا دارحان دالانىڭ قۋاتىن سىڭىرەدى. ءۇرجار اۋدانى كوكوزەك اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ دەنە شىنىقتىرۋ ءپانىنىڭ مۇعالىمى، بەلگىلى اتبەگى، بۇركىتشى، اساۋ ۇيرەتۋ بايقاۋلارىنىڭ تورەشىسى تاتتىمبەت كاپۇلىنىڭ ءار ساباعى وسىلاي وتەدى. ۇلتتىق ونەرىمىزدى ۇلىقتاپ، داستۇرلەرىمىزدى دارىپتەپ جۇرگەن ازامات جاڭا و..
28.01.2018
ۇلتتىق تاربيە
استىڭ بەتىن اشىق تاستاما
ەرتەدە ءبىر كەيۋانا بولىپتى. ول اياعى اۋىر ايەلدەردىڭ بوسانۋىنا جاردەمدەسەدى ەكەن. ايەلدەر «قولى جەڭىل» دەپ، ونىڭ الدىنا ءجيى كەلىپتى. ءبىر كۇنى ءتۇن ورتاسىندا ەسىگىن بىرەۋ قاعادى. كەيۋانا ەسىكتى اشسا، ەشكىم جوق. كەمپىر «قاعىس ەستىگەن شىعارمىن» دەپ، توسەگىنە قايتىپ كەلىپ جاتادى. بىراق وقيعا ءدال وسىلاي ەكى رەت قايتالانادى. ءۇشىنشى رەتتە ەسىك الدىندا تۇرعان اقبوز اتتى كىسىنى كورەدى. ءتۇر-تۇرپاتى بولەك، وزگەشە ەكەن. جاقىن ماڭايدىڭ كىسىلەرىنە ۇقساما..
16.01.2018
ۇلتتىق تاربيە
رەليگيوزنىە فاناتيكي پروپاگانديرۋيۋت كروۆنىە براكي ۆ كازاحستانە. كتو ۆىستۋپاەت پروتيۆ؟
يزدرەۆلە ۆ ستەپي دەيستۆوۆالو پراۆيلو، زاپرەششايۋششەە براكي مەجدۋ رودستۆەننيكامي دو سەدموگو كولەنا، – “جەتى اتا”. ەتو پوزۆوليلو سوحرانيت چيستوتۋ گەنوۆ ي يزبەجات تياجەلىح ناسلەدستۆەننىح زابولەۆاني پوتومكوۆ. نو اكتيۆنايا يسلاميزاتسيا پوسلەدنيح لەت پوستاۆيلا پود سومنەنيە ەتي زاكونى. ي پوروديلا سپورى، كوتورىە بۋكۆالنو ۆزورۆالي سوتسيالنىە سەتي سترانى. “يا ليۋبليۋ سۆويۋ دۆويۋرودنۋيۋ سەسترۋ ۋجە منوگو لەت، ونا منە وتۆەچاەت ۆزايمنوستيۋ، نو مى ۆىنۋجدەنى پ..
13.01.2018
ۇلتتىق تاربيە
قازاقتا جىگىتتىڭ 3 جۇرتى بار
قازاقتا جىگىتتىڭ 3 جۇرتى بار. ولار: ءوز جۇرتى، قايىن جۇرتى جانە ناعاشى جۇرتى. وسى 3 جۇرتىڭداي ەشكىم قادىرلى ەمەس. ولاردان جاقىن تۋىس جوق. ايتسە دە، دانا حالقىمىز وسى جۇرتتىڭ ارقايسىسىنا جەكە-جەكە انىقتاما بەرگەن. ماسەلەن، «ءوز جۇرتىڭ – كۇنشىل، قايىن جۇرتىڭ – ءمىنشىل، ال ناعاشى جۇرتىڭ بولسا – سىنشىل كەلەدى» دەيدى. ءبىز وسى 3 جۇرت جونىندە كەڭىنەن بايانداپ كورمەكپىز. 1. «ءوز جۇرتىڭ – كۇنشىل. بار بولساڭ كورە المايدى، جوق بولساڭ، ءبولىپ بەرە المايدى»..
17.12.2017
ۇلتتىق تاربيە
ءتىل تازالىعىنا ءمان بەرەيىك
ءتىلىمىزدىڭ اياسىن كەڭەيتىپ، ونى ءارى قاراي دامىتۋدىڭ باستى شارتتارىنىڭ ءبىرى – ءتىل تازالىعىن ساقتاۋ. ءتىل تازالىعىن ساقتاۋ ساۋاتتى جازۋمەن، اۋەزدى سويلەۋمەن، ءتىل زاڭدىلىقتارىنا قاراما-قايشى كەلمەيتىن ماسەلەلەردى ەسكەرۋدى بىلدىرسە كەرەك. ءوز باسىم انا ءتىلىنىڭ جاناشىرى رەتىندە وسىنداي ساۋالدارعا كوپتەن بەرى نازار اۋدارىپ، ازدى-كوپتى زەرتتەپ كەلەمىن. سوندا بايقاعانىم، ءبىز كوبىنە-كوپ ءتىل تازالىعىنا ءمان بەرە بەرمەيدى ەكەنبىز. ءبىز دەپ وتىرعانىم..
27.11.2017
ۇلتتىق تاربيە
وتباسىنىڭ ۇيىتقىسى – ۇلتتىق ۇلگى
«جاقسىنىڭ اتى ولمەيدى» دەيدى بۇقار جىراۋ. سول جاقسى قايدان شىعادى؟ كيەلى وتباسىنان، يەسى بار، ءداستۇر جۇيەسى بار، ۇلى اكەسىنە قاراپ، قىزى شەشەسىنە قاراپ وسكەن، ەل-جۇرتى ىرگەلى، ۇلكەنى ۇلگى، كىشىسىنىڭ كىسىلىگى بار جۇرتتان شىعادى. ونداي جۇرت ۇل مەن قىزىن، «ۇلكەننىڭ الدىندا ءيىلىپ سويلە، كىشىنىڭ الدىندا سىزىلىپ سويلە، ءيىلىپ سويلەگەننەن بەلىڭ بۇگىلمەيدى، سىزىلىپ سويلەگەننەن ءسوزىڭ ۇزىلمەيدى» (بولتىرىك شەشەن) دەپ تاربيەلەگەن. مۇنىڭ ءبارى بابالار وسيە..
04.11.2017
ۇلتتىق تاربيە
تەكتىلىك پەن تەكسىزدىك نەمەسە تاعى دا اتى-ءجونىمىزدى قالاي جازۋ جايىندا
شۇكىر دەيىك، تاۋەلسىزدىككە قول جەتكەن تۇستان بەرى عاسىرلار بويعى وتارشىلدىقتىڭ تەپكىسىنەن قۇتىلىپ، ەڭسەمىزدى تىكتەۋگە بەت بۇردىق. وشكەنىمىز جاڭعىرىپ، جوعالتقانىمىز تابىلىپ كەلەدى. ۇلتتىق رۋحىمىز كۇشەيىپ، اتى-جونىمىزدەن دە قازاقىلىقتىڭ بولمىسى شىعىپ تۇرعانىن ءجون كورە باستادىق. بۇل جاعداي ازىرگە بىرىزدىلىككە تۇسە قويعان جوق. سول سەبەپتى، قازاقتىڭ باسىم كوپشىلىگى ورىستىڭ فاميلياسىمەن («وۆ»، «ەۆا»، «ين»، «ينا» ت.ب) ءجۇر. رۋحاني جاڭعىرۋدى باستايمىز د..
03.11.2017
ۇلتتىق تاربيە
جەتىمدەردى جيھادقا دايىنداپ جاتقان جوقپىز با؟
جۋىردا ءبىر بالالاردىڭ الەۋمەتتىك ۇيىندە (جارتىلاي جەتىم نەمەسە اكە-شەشىسىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى تومەن، ىشىمدىككە سالىنعان وتباسى بالالارى تۇرادى) بولۋدىڭ ءساتى ءتۇستى (الماتى). جاس انشىلەرمەن بىرگە ۇلتتىق مۋزىكانى ناسيحاتتاماق ويىمىز ادىرەم قالدى (ولاردى شاقىرىپ، ۋاقىتتارىن العانىم ءۇشىن كەشىرىم سۇرايمىن). ويتكەنى، سارت-سۇرت اندەردىڭ ادەتتەگىشە مىسى باسىپ كەتتى. ءبىر مەزگىلدە سول جەرگە بارعان الدەبىر اۋقاتتى كومپانيا مەن الماتىلىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ..
28.12.2016
ۇلتتىق تاربيە
قازاقتى ارابتاندىرۋعا قۇلشىناتىندار پەيىشكە جەتەكتەپ اپارمايدى
“قاي ۇلتتىڭ بولسىن انا تiلi, اتا ءداستۇرi, سالت-ساناسى – سول حالىقتىڭ وزiندiك قادiر-قاسيەتiن، جان دۇنيەسiن، تۇرمىس-تiرشiلiگiن كورسەتەتiن ءتول بەلگiلەرi. ولار – بۇكiل بiر حالىقتىڭ ءومiر جولىندا عاسىرلار بويى مىسقالداپ جيناعان رۋحاني قازىناسى، ۇرپاقتان-ۇرپاققا قالدىرعان ارداق-مۇراسى. ونسىز قارا شاڭىراعى بار iرگەلi ەل بولىپ، ءبۇتiن ۇلت بولىپ قالۋ مۇمكiن ەمەس. انا تiلi, اتا ءداستۇر وزiنەن-ءوزi جالعاسپايدى نەمەسە بiرەۋ سىرتتان كەلiپ سەن ءۇشiن كوسەگەڭ..
21.03.2016
ۇلتتىق تاربيە
بولاشاق بۇگىننەن باستالادى
ەلىمىزدىڭ باس باسىلىمى «ەگەمەن قازاقستاندا» (№15 (28743), 26 قاڭتار، 2016) بەلگىلى اقىن ابۋباكىر قايراننىڭ «ۇلتتىڭ ەككەن ەگىنى. ول – ۇرانىن ۇلىقتاپ، تۋىن كوتەرەتىن ۇرپاعى» اتتى كولەمدى ماقالاسى جاريالانعان ەكەن. ماقالانى ءبىر دەممەن وقىپ شىعىپ ويعا قالدىق، ءىزىن سۋىتپاي قولىمىزعا قالام الىپ، ماتەريالدا كوتەرىلگەن وزەكتى ماسەلەلەردىڭ بىرىنە ءوز پىكىرىمىزدى ءبىلدىرۋدى ءجون كوردىك. راسىندا، ۇرپاق تاعدىرىنا جاۋاپتى ەكەندىگىن ءجيى ەستەن شىعارىپ الامىز..
21.03.2016
ۇلتتىق تاربيە
ليۋسترا (كونە كۇندەلiك بەتتەرiنە)
باقىتجان ۇيگە جادىراعان شىرايمەن كوڭiلدi كiردi. كەلدi دە، ءلام دەمەستەن بiر بۋدا اقشانى ۇستەل ۇستiنە تاستاي سالدى. اقشا شاشىلىپ جايىلا ءتۇس­كەندiكتەن، تiپتi مول بولىپ كورiندi. – مۇنشا اقشانى قايدان ال­دىڭ؟ – دەپپiن. ونىڭ ءوڭi لەزدە وزگەرiپ سالا بەردi. الگiندەگi جايدارى ءجۇزi ءورت سوندiرگەندەي تۇتiگiپ، تiستەنە سويلەدi: – بiر جiگiت: “ايەلiمنiڭ بابىن تابۋىم قيىن، اقشا اكەلسەم – “قايدان الدىڭ” دەپ تەرگەيدi, اكەلمەسەم – “قۇلقىنىڭا قۇيىپ قۇرتتىڭ با” دە..
16.03.2016
ۇلتتىق تاربيە
ءاز-ناۋرىزدى كيىز ءۇيدى اسحاناعا اينالدىراتىن مەرەكە دەڭگەيىنە تۇسىرمەيىك
 بيىل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىن اتاپ وتەتىن قازاقستانداعى نەگىزگى شارالار ماڭگى ەلدىڭ - «ءبىر ءتىل، ءبىر ءدىن، ءبىر مورال، ءبىر ەل» ۇستانىمدارى نەگىزىندە ۇلتتىق مەملەكەتتى دامىتاتىن سانالى ۇرپاق تاربيەلەۋ، قوعامداعى بىرلىكتى نىعايتىپ، ءتورت قۇبىلاسى تەڭ وركەنيەتتى ەل قۇرۋ جولىنداعى اتقارىلاتىن ىستەر بولماق. وسى باعىتتا پرەزيدەنتتىڭ جولداۋلارىندا مىندەتتەلگەن جۇمىستاردىڭ ءبىرازى اتقارىلىپ جاتقانىمەن، ولاردىڭ ءبىر بولىگى تاۋەلسىز ۇلتتىق مەملەكەتت..
29.02.2016
ۇلتتىق تاربيە
ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىز - جارقىن بولاشاقتىڭ كەپىلى
ءار ۇلتتىڭ ءوزىنىڭ ۇلتتىق ەرەكشەلىكتەرى بار. ءبىر ۇلتتى ەكىنشى ۇلتتان دارالاپ تۇراتىن دا سول ءبىز تىلگە تيەك ەتەيىن دەپ وتىرعان باستى ەرەكشەلىك - ۇلتتىق قۇندىلىقتار. ءتىل، فولكلور، ادەت-عۇرىپ، سالت-سانا، سول ۇلتقا عانا ءتان مەنتاليتەت، ۇلتتىق ونەر، ۇلتتىق تاعام، ۇلتتىق بۇيىم دەپ سانامالاپ، تىزبەكتەسەك ءبىراز دۇنيەنى ۇلتتىق قۇندىلىقتار قاتارىنا قوسىپ شىعۋعا بولادى. وسى قاسيەتتەرىنەن ايىرىلعان حالىقتىڭ قايتادان ۇلت رەتىندە تۇلەپ شىعىپ، جاڭاشا تىرشى..
30.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
نەكە ءتۇنى پاك بولماي شىققان قىز قالاي جازالانعان؟
قازاق حالقىندا العاشقى نەكە ءتۇنى جىگىت پەن قىزدى جەكە وتاۋعا كىرگىزىپ، وزدەرىنە توسەك سالىپ الاڭسىز، جايلى جاتۋىنا جاعداي جاسايتىن ايەل، ادەتتە، جىگىتتىڭ جەڭگەسى بولادى. ول جاستارعا باقىت تىلەۋمەن بىرگە، ءازىل-قالجىڭدى ارالاستىرا ءجۇرىپ، العاشقى توسەك ءلاززاتىنىڭ ءجون-جوسىعىن، ادەت-عۇرپىن تۇسىندىرەدى. ەرتەڭىنە كەلىننىڭ پاكتىگىنە دە وسى جەڭگە كۋالىگىن بەرەدى. بۇل كۇن – جۇپتىڭ، نەكەلىك ءومىردىڭ ۇمىتىلماس ساتتەرىنىڭ ءبىرى. سوندىقتان بۇل ءتۇندى كوڭى..
29.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
جاقسى جەزدە – اكەدەي
قازاق حالقىنىڭ تۇرمىسىندا تۋىستىق اتاۋى بويىنشا ۇزاتىلعان قىزدىڭ كۇيەۋى ونىڭ سىڭلىلەرى مەن ىنىلەرىنە جەزدە بولادى. جەزدە مەن بالدىز، قايىن ىنىلەر ءبىرىن-ءبىرى قاتتى سىيلايدى، ءبىر-بىرىنە قالتقىسىز قامقورلىق جاسايدى. بۇل – ەجەلدەن ۇرپاقتان ۇرپاققا ۇزىلمەي بەرىلىپ، ورنىقتى قالىپتاسقان ءۇردىس. بالدىزدار جەزدەنىڭ قۇلاعىنان تارتىپ ويناسا دا ەرسىلىگى بولماعان. بالدىزدىڭ ايەلى جەزدەگە كەلىن بولادى، بىراق ونىڭ دا «جەزدە» دەپ ازىلدەسۋگە حاقى بار. تۋىس-اعا..
25.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
اكادەميكتەر اۋلەتi
سەرىك قيراباەۆ پەن ءاليا بەيسەنوۆا. بۇل قوس ەسىم سوناۋ مەكتەپ جاسىنان-اق بىزگە اسا تانىس. سىنىپتان سىنىپقا كوشكەن سايىن ءار 1 قىركۇيەكتە قولىمىزعا تيەر وقۋلىقتىڭ العاشقى بەتىن اسىعا اشقانىمىزدا، ەڭ ءبىرىنشى كوزگە تۇسەتىنى دە وسى ەسىمدەر بولاتىن. وقۋشى كۇنىمىزدەن جارىسا وقىپ، تانىمىمىزدى ءوسىرىپ، كوكجيەگىمىزدى كەڭەيتكەن وسىناۋ وقۋلىقتاردىڭ اۆتورىمەن جۇزبە-ءجۇز كەزدەسۋ بالا ۇعىمى ءۇشىن ەرتەگىلەر ەلىندە بولاتىن قيال-عاجايىپتاي كورىنەتىن. ويلاساق بول..
25.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
ءار قازاقتىڭ تورىندە ەلەكتروندى ءۇي تۇرسا...
ەكى ادام بولىپ باس قوسا قالساق، ساياسات سوعامىز. اڭگىمەمىزدىڭ سوڭىندا ناليمىز، وزەگىمىز ورتەنە ۋھىلەيمىز كەلىپ… كىجىنەمىز، الدەبىرەۋلەردى سىنعا الامىز، «نەگە بۇيتپەيدى، نەگە سۇيتپەيدى؟» دەپ باياعى. ءاي، ءوزىمىز ۇلت ءۇشىن بىردەڭە جاسايمىز دەسەك، قولىمىزدى قاعىپ جاتقان كىم بار؟ اناعان ءبىر رەنجىپ، مىناعان تاعى وكپەلەپ ۋاقىت وتكىزىپ جۇرگەن كەزىمىزدە وزگە ەلدىڭ مىقتىلارى ايدان جەر مەنشىكتەپ جۇرگەن جوق پا؟ ەڭ قۇرىعاندا «بولار ەلدىڭ بالاسى ءبىرىن-ءبىرى..
25.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
جادىراعان جانى گۇلدەي جەڭەشە-اي…
جەڭگە – تۋىستىق اتاۋ، اعانىڭ ايەلى. بىرگە تۋعان باۋىرلاردىڭ جاسى ۇلكەنىنىڭ ايەلى ءىنى-قارىنداستارىنا جەڭگە بولادى. قازاق حالقىنىڭ داستۇرىندە جاقىن بولماسا دا، وزىنەن ۇلكەننىڭ ايەلىن جەڭگە، جەڭەشە دەپ اتاي بەرەدى. كەيدە جەڭگەنىڭ قاينى، قايىن سىڭلىلەرىنەن جاسى كىشى بولۋى دا مۇمكىن. جاسى ۇلكەندەر ءۇشىن كەلىن، كىشىلەرى ءۇشىن جەڭگە اتالاتىن بۇل ادامنىڭ اۋىل، ءۇي، ءتالىم-تاربيە ءۇشىن ورنى ەرەكشە. ول، اسىرەسە، وزىنەن كىشى قاينىلارى مەن قايىن سىڭلىلەرى ء..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
حابيبا ەلەبەكوۆا، قر ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتيسى:«جۇسەكەڭنىڭ جىلاعانىن كوردىم، «ەلگە سالەم ايت» – دەپ ءۇزىلىپ كەتتى…»
عاسىر-عۇمىر يەسى حابيبا ەلەبەكوۆا ەسىمى مۇقىم قازاققا ءماشھۇر.بار ءومىرىن جۇسىپبەك ەلەبەكوۆتەي ءان الىبىنىڭ اينىماس ادال جارى، ۇرپاعىنىڭ ارداقتى اناسى بولۋعا ارناعان اپامىزدىڭ ونەر سالاسىندا سالىپ كەتكەن سارا جولى دا تاعىلىمدى. ونەرىمەن عانا ەمەس، ومىرىمەن دە ۇلىلىقتىڭ بيىك ۇلگىسىن پاش ەتىپ كەلە جاتقان عاسىر تاعىلىمىنداعى عيبراتتى عۇمىر يەسى بۇگىن 96 جاسقا تولىپ وتىر. وسى مەرەيلى كۇنگە وراي اپايدىڭ شاڭىراعىنا ارنايى بارىپ، حال-جاعدايىن ءبىلىپ، قۇ..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
ارۋلار كلۋبى اشىلدى
قىزدى قىرىق ۇيدەن تىيىپ، كەلىندى بوساعا اتتاعاننان-اق تاربيەلەيتىن وتباسىنىڭ دىڭگەگى سوڭعى جىلدارى بوساپ بارادى. «بەتىنەن قاقپاي» وسىرەم دەپ بەتىمەن جىبەرىپ العاندار دا بار. اقتوبەدە وسى ولقىلىقتىق ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا «رۋحانيات» مۇراجايى جانىنان «سىرلاسۋ» كلۋبى اشىلدى. كلۋب بويجەتكەندەر مەن كەلىندەرگە ارنالعان، بولاشاق انا مەن ءبىر وتباسىنىڭ ۇيىتقىسى بولاتىن وتانانى تاربيەلەيدى. قازاق قىزى مەن كەلىنىنىڭ بولاشاعىن ويلاعان اقتوبەلىك مامانداردى..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
جاس كەلىن توركىنىنە سالەم سالۋشى ما ەدى؟
ميسىز باستىڭ قاۋقارى بار ما؟ مايسىز جىلىكتىڭ قۇنارى بولا ما؟ بولماسا نۇرسىز جانار كورىكتى مە؟ ارينە، جوق. بۇگىنگى قوعامداعى قازاقى سالت-ءداستۇردىڭ احۋالىن كورگەندە ءدال وسىلاي قۇلازىماسقا امال جوق. قۇر قاڭقاسى قولىمىزدا قالعانى بولماسا، ءبىز كوبىنىڭ ءمان-مازمۇنىن جوعالتىپ الىپپىز. ەڭ وكىنىشتىسى دە سول: ءبىزدىڭ وسى جوعالتۋدى كورمەي،  سەزىنبەي وتىرعاندىعىمىز. ءبىر قاراعانعا، قازاقىلىق قايتا جاڭعىرىپ جاتقان سياقتى… شىلدەحانا، بەسىكتوي، سۇندەتتوي، بە..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
«ەلىم مەنىڭ» وتباسىلىق ويىنعا اينالدى
«ەلىم مەنىڭ» جوباسىندا وزدەرىنىڭ ەل تۋرالى بىلىمدەرىن كورسەتكىسى كەلەتىن ادامداردان قاتىسۋعا دەگەن سۇرانىستار كوپتەپ ءتۇسىپ جاتىر.  قانشالىقتى پاتريوت ەكەندىكتەرىن ەل الدىندا سىنعا سالماق. ءتىپتى، سپورتشى ارداق نازاروۆ جارى  جۋرناليست مارجان بولاتقىزىنا، ال «ۇلىتاۋ» توبىنىڭ قاتىسۋشىلارى ەرجان الىمبەتوۆ ارىپتەسى الۋا ماحانوۆاعا قاراما-قارسى توپتا باعىن سىنادى. سونىمەن قاتار، ولاردىڭ  توپتارىندا بەلگىلى جۋرناليست نازيرا بەردالى،  ەكولوگ جانە ساياسا..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
قازاقتىڭ «تەگى» دەگەن ءسوزى – بۇگىنگىنىڭ گەنى نەمەسە زاماناۋي وتباسى
قازاق بار جەردە – قازاقتىڭ وتباسى دا بولادى. نەمەسە بۇگىنگى وتباسى ماسەلەسى تۋرالى ايتقاندا، شۇكىرىمىزدەن «قاۋىپىمىزدىڭ» باسىم بولاتىنى قالاي؟ اعايىن اراسىنىڭ سۋي باستاۋى، تۋىستىقتىڭ جىپ-جىلى قارىم-قاتىناسى ءۇزىلۋدىڭ الدىندا تۇرۋى نەنى كورسەتەدى؟ اۋلەتتىك، تۋىستىق سەزىمدەرگە نە سەبەپتى سەلكەۋ تۇسە باستاعان؟ ەر مەن ايەلدىڭ اراسىنداعى كورىنبەس ءجىپتىڭ جىڭىشكەرە ءتۇسۋى – بۇگىنگى قوعامنىڭ كەمشىلىگى مە، وتباسى ۇعىمىنىڭ ارزانداۋىنان با؟ وتباسى دەگەن ۇع..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
وقۋشى قىزدارعا قوس بۇرىم قويۋ مىندەتتەلدى
وزبەكستاندا مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ كيىمى مەن سىرتقى كەلبەتىنە قاتىستى تالاپتار بەكىتىلدى. بۇدان بىلاي ساباققا كەلگەن قىز بالالاردىڭ شاشى مىندەتتى تۇردە قوس بۇرىم بولىپ ءورىلۋى كەرەك. Vesti.uz-دىڭ حابارلاۋىنشا، مۇنداي بۇيرىقتى رەسپۋبليكانىڭ حالىققا ءبىلىم بەرۋ مينيسترلىگى شىعاردى. بۇل قۇجاتقا سايكەس، ەندى وقۋشىلار اشەكەي بۇيىمدارى مەن كوسمەتيكانى قولدانباۋعا ءتيىس. قىز بالالار تىم قىسقا دا، تىم ۇزىن دا، تىم كەڭ دە ەمەس كويلەك كيۋى قاجەت. ۇلداردىڭ شاش..
24.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
ءسان بەرىپ ساۋكەلەسى حاس سۇلۋعا…
قازاقتىڭ ۇلتتىق كيىمدەرى – حالقىمىزدىڭ اقىل-ويى مەن بيىك ەستەتيكالىق تالعامىنىڭ جەمىسى. تىگىلگەن ماتاسى، ويۋ-ورنەگى مەن ونداعى اشەكەي تاستارىنىڭ ءوزى كوپ نارسەدەن حابار بەرىپ، كيىم يەسىنىڭ كىم ەكەنىن ەلگە تانىتىپ تۇرادى. ۇلكەن تالعامپازدىقپەن، ءارى اسا تاپقىرلىقپەن تىگىلگەن ۇلتتىق كيىمدەرىمىزدىڭ ءبىرى – ساۋكەلە. ساۋكەلە – ۇزاتىلار قىزدىڭ باس كيىمى. قالىڭدىق بولعاندا ءبىر-اق رەت كيەتىن ونى قىز ۇزاتىلعاندا كۇيەۋ ەلىنە كيىپ بارۋ ءۇشىن ارنايى الدىن-ا..
23.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
كەلىن
ءبارىمىز كەلىننىڭ «اياعىمەن» دۇنيەگە ەندىك. سوندا كەلىن دەگەن كىم؟ كەلىن دەگەن كەلگەن كىسى. قا­زاق سولاي بولا تۇرا كەلىندى قوناق دە­مەي­دى. كەرىسىنشە، قىز بالانى قوناق دەۋ ءداستۇرى قالىپ­­تاسقان. كەلىن قوناق ەمەس، ول وتباسى­ڭىز­عا ەنگەن باق، بەرەكە. كەلىن دۇنيەگە ۇرپاق اكەلۋشى، دەمەك، ول وتباسىنىڭ ىرىسى مەن ءورىسى. بۇل دەگەن كەرەمەت ماعىنا. «قىز وسسە ەلدىڭ كوركى»، دەگەن ماتەل  وسىنداي مانگە وراي اي­تىلسا كەرەك. كەلىن تاستاي باتىپ، سۋداي ءسىڭۋ نيە..
23.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
جار-جار ايتىلىپ، باتا بەرىلدى
قازاق ۇيلەنۋ تويىنا ەرەكشە قىراعىلىقپەن قاراعان. جاڭادان قوسىلعان جاس جۇبايلارعا باتا بەرىپ، «جار — جار» ايتىپ، قوس عاشىقتىڭ اق نەكەسىنىڭ ادال بولۋىن تىلەۋ،قازاقتىڭ سالت-ساناسىندا الىمساقتان بار ءداستۇر. ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىنىڭ قارساڭىندا وڭتۇستىك استانامىزدىڭ ورتالىق نەكە سارايىندا قوس عاشىق اتا-بابانىڭ سالتىمەن اق نەكەسىن قيدىردى. قوس جۇرەكتىڭ ءلۇپىلىنىڭ قاتار سوعىلىپ، ەكى جاستىڭ ءومىر اتتى تەڭىزگە قول ۇستاسىپ، قادام باسۋ سالتاناتىنا ءبىز دە كۋا بو..
23.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
«ءالدي، ءالدي، اق بوپەم…»
كەز كەلگەن وركەنيەتتى قوعامدا تاربيە تۇراقتى سيپاتقا يە بولىپ، ءارتۇرلى ينستيتۋتتاردىڭ: وتباسى، ءبىلىم بەرۋ، باق ءىس-ارەكەتى ارقىلى جۇزەگە اساتىنى كوپشىلىككە بەلگىلى. ونىڭ ىشىندە جاس ۇرپاق مادەنيەتىنىڭ قالىپتاسۋىندا وتباسىلىق تاربيە باستى ءرول اتقاراتىنى ءسوزسىز. قاي حالىقتى الساق تا شاڭىراق كوتەرگەن جاس وتباسى بالاسى بولۋىن ارمان ەتەدى. سەبەبى بالا – ءومىردىڭ جالعاسى، وتباسىنىڭ جەمىس بەرەر گۇلى، ەرلى- زايىپتىلاردىڭ تىرەۋ-دىڭگەگى. سوندىقتان، قازا..
23.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
قازاقتىڭ كەلىندەرى-اي!..
«قىزىم – كەلىننەن، ۇلىم ەلىمنەن عيبرات الىپ وسەدى» دەپ ۇرپاعىنان جاقسىلىق كۇتەتىن حالىقپىز. «قىز بالا – جاتجۇرتتىق» دەگەندى دە اتام قازاق بەكەرگە ايتپاعان. جاس قىز ەرتەڭ-اق بويجەتىپ، باليعاتقا تولىپ، ءبىر ءۇيدىڭ تابالدىرىعىن كەلىن بولىپ اتتارى ءسوزسىز. «كەلىننىڭ اياعىنان…» دەپ بارعان جەرى جاس كەلىنگە سىن كوزبەن قارايدى. وتباسىنداعى اجە، انالارىنان ءتالىمدى تاربيە العان قىز بالا بارعان جەرىنە «سۋداي ءسىڭىپ، تاستاي باتىپ»، اۋىل-ايماققا قادىرلى بولى..
23.01.2016
ۇلتتىق تاربيە
كەلىنى جاقسىنىڭ كەرەگەسى التىننان
جۋرناليستىك زەرتتەۋلەر بارىسىندا ءبىر بايقاعانىمىز – «وتباسى ماسەلەلەرى» دەسە ءبىتتى، كوپشىلىك قاۋىمنىڭ ويىنا اۋەلگى بوپ ەنە مەن كەلىن اراسىنداعى قارىم-قاتىناس ورالادى ەكەن. بۇلايشا قابىلداۋدىڭ، بالكىم، وزىندىك سەبەپتەرى بار بولار. دەگەنمەن عالامتوردان باستاپ باسقا دا اقپارات قۇرالدارى بەتىندە پىكىرلەرىن ءبىلدىرىپ جاتاتىن زامانداستارىمىز ەنە-كەلىن بايلانىسىنداعى نەگىزىنەن نەگاتيۆتى جايتتاردى تىلگە تيەك ەتۋگە بەيىم تۇراتىن بوپ شىقتى. ونداي پىكىرلە..
تاعى جۇكتەۋ