Curet: Jİ
Täjıkstan ükımetı 2026 jyldyŋ soŋyna deiın TMD erkın sauda aimaǧyna kırmeitın elderden äkelınetın benzin, dizel otyny, sūiytylǧan gaz jäne özge de mūnai önımderıne salynatyn kedendık baj salyǧyn nölge tüsırdı. Būl şeşım İran, Türkımenstan jäne Äzerbaijannan janarmaidy jeŋıldetılgen şarttarmen importtauǧa mümkındık beredı, dep habarlaidy «Adyrna» tılşısı «Aziia-Plius» basylymyna sılteme jasap.
Tiıstı №744 qauly 10 qaraşada qabyldanyp, 13 qaraşada «Djumhuriiat» resmi gazetınde jariialanǧan. Kedendık bajdyŋ nöldık mölşerlemesı 31 jeltoqsanǧa deiın küşınde bolady. Ol sūiytylǧan gazdy qosa alǧanda, mūnai önımderı men mūnai gazdaryna qoldanylady. Alaida şikı mūnai būl qūjattyŋ aiasynan tys qalǧan.
Resei, Qazaqstan jäne TMD erkın sauda aimaǧyna kıretın özge de memleketterden äkelınetın önımderge nöldık kedendık baj salyǧy būǧan deiın de qoldanylǧan. Al jaŋa jeŋıldık balama jetkızuşılerden janarmai satyp aludy jeŋıldetıp, Täjıkstannyŋ Resei importyna täueldılıgın azaitudy közdeidı.
Monopoliiaǧa qarsy qyzmettıŋ mälımetınşe, 2026 jyldyŋ alǧaşqy jartysynda respublika 494,7 million dollarǧa 599,5 myŋ tonna mūnai önımderın importtaǧan. Onyŋ 91 paiyzy Reseige tiesılı. Belarus jetkızılımnıŋ 2,8 paiyzyn, Türkımenstan 1,9 paiyzyn, Qazaqstan 1 paiyzyn qamtamasyz etken. Al Özbekstan men Qyrǧyzstannyŋ ülesı 0,9 paiyzdan bolǧan.
Jazda Reseiden keletın jetkızılımderdıŋ ırkıluıne bailanysty respublikada janarmai tapşylyǧy tuyndady. Şılde aiynda Duşanbe qalasyndaǧy keibır janarmai qūiu beketterınde dizel otynyn bır kölıkke 20 litrden artyq satuǧa şekteu qoiyldy. Tamyz aiynyŋ soŋyna qarai dizel otyny mausymnyŋ basymen salystyrǧanda 50 paiyzǧa, al Aİ-92 markaly benzin şamamen 25 paiyzǧa qymbattady.
Sonymen qatar tamyzda Reseiden jetkızılgen dizel otynynyŋ kölemı şıldedegı 16 myŋ tonnadan 56 myŋ tonnaǧa deiın östı. Būl jaǧdaidy bırşama tūraqtandyruǧa mümkındık berdı.
Işkı naryqty janarmaimen qamtamasyz etudegı qiyndyqtarǧa bailanysty Duşanbe balama jetkızuşılerdı ızdei bastady. Tamyz aiynda Täjıkstan İranǧa mūnai men mūnai önımderın ırı kölemde jetkızu turaly ūsynys jasap, aidyŋ soŋynda osy elden import bastaldy. Alaida kelıssözderde qarastyrylǧan kölemnıŋ edäuır bölıgın qūraityn şikı mūnai jaŋa kedendık jeŋıldıkke jatpaidy.
Täjıkstan būǧan deiın de eldı janarmaimen qamtamasyz etu üşın kedendık jeŋıldıkterdı paidalanǧan.
«Ferǧana» basylymynyŋ jazuynşa, 2025 jyldyŋ säuırınde ükımet memlekettık rezervter üşın 100 myŋ tonnaǧa deiın benzin men däl osynşa kölemde dizel otynyn baj salyǧynsyz importtauǧa rūqsat bergen. Sonymen qatar qosylǧan qūn salyǧy men aksiz mölşerlemelerın 50 paiyzǧa tömendetu közdelgen.
