جيەنبەكوۆ پەن اتامباەۆتىڭ ايقاسى نەمەن اياقتالادى؟

2398

قىرعىزستان پرەزيدەنتى ساۋرانباي جيەنبەكوۆ پەن ەكس-پرەزيدەنت المازبەك اتامباەۆتىڭ اراسىنداعى تەكە-تىرەس ۋشىعىپ بارادى. كۇنى كەشە ەلدىڭ ىشكى ىستەر مينيسترلىگى ەكس-پرەزيدەنتتى تەرگەۋگە شاقىردى. بۇرىنعى دوستاردىڭ اراسىنداعى داۋدا كىمنىڭ ارەكەتى دۇرىس، كىمنىڭ ارەكەتى بۇرىس؟ سونداي-اق، بيلىك ءۇشىن تالاس-تارتىستا كىم جەڭىسكە جەتۋى مۇمكىن؟

ساۋرانباي جيەنبەكوۆتى بيلىككە كەلۋىنە المازبەك اتامباەۆتىڭ ىقپالى بولعانى بەلگىلى. ويتكەنى، اتامباەۆ جيەنبەكوۆتى قۋىرشاق پرەزيدەنت ەتىپ، ءوزىنىڭ قالاعان ساياساتىن جۇرگىزە بەرۋدى كوكسەسە كەرەك. ايتسە دە، جيەنبەكوۆ مەدۆەدوۆ سياقتى قۋىرشاق باسشى بولماي، ءوز كومانداسىن جاساقتاۋعا ۇمتىلدى. ال جيەنبەكوۆتىڭ تاۋەلسىز ساياسات جۇرگىزۋى اتامبەۆتىڭ شىمبايىنا باتىپ، بىرنەشە رەت پرەزيدەنتتى سىنادى. جيەنبەكوۆ پەن اتامباەۆتىڭ اراسىنداعى داۋ وسىدان باستالدى.

وتكەن ايدىڭ 27 ماۋسىمىندا جوگوركۋ كەڭەش المازبەك اتامباەۆتىڭ ەكس-پرەزيدەنت جانە قول سۇعىلماۋشىلىق يممۋنيتەتىن الىپ تاستادى. وسى جاعدايدان كەيىن ەكس-پرەزيدەنتتى ەلدىڭ ىشكى ىستەر مينيسترلىگى تەرگەۋگە شاقىرىپ وتىر. ايتسە دە، اتامباەۆ تەرگەۋگە بارمايتىنىن، سەبەبى زاڭسىزدىق ارەكەتكە بارىپ وتىرعان قازىرگى بيلىككە سەنبەيتىنىن مالىمدەدى. ول وزىنە قويىلاتىن بارلىق سۇراقتاردى زاڭگەرى سەرگەي سلەسارەۆقا جىبەرۋىن ۇسىندى.

توقسان اۋىز ءسوزدىڭ توبىقتاي ءتۇيىنى، قازىرگى جانە بۇرىنعى پرەزيدەنتتەردىڭ اراسىندا بيلىك ءۇشىن تالاس ءجۇرىپ جاتىر. بيلىك ءۇشىن تالاس-تارتىستا كىم جەڭۋى مۇمكىن؟ بۇل جاعى ازىرگە بەلگىسىز. الايدا، بىزگە بەلگىلىسى اتامباەۆقا تاعىلىپ وتىرعان ايىپتار اۋىر بولىپ وتىر. ناقتىراق ايتساق، اتامباەۆ بيلىكتە بولعاندا قىلمىس الەمىنىڭ بەدەلدىسى ازيز باتۋكاەۆتى زاڭسىز تۇرمەدەن بوساتۋعا ىقپال ەتكەن كورىنەدى. سونداي-اق، ەكس-پرەزيدەنت سىبايلاس جەمقورلىققا دا قاتىسى بولۋى مۇمكىن دەگەن كۇدىككە ىلىگىپ وتىر.
ساياساتتانۋشى ەرلان سايروۆتىڭ ايتۋىنشا، قىرعىزستاندا ىقپالدى ءارتۇرلى توپتاردىڭ تالاس-تارتىسى ءجۇرىپ جاتىر. سونداي-اق، ول اتامباەۆتىڭ بىرنەشە رەت قاتەلەسكەنىن ەسكەرتتى.
– نەگىزى اتامباەۆ پرەزيدەنت بولىپ تۇرعاندا جانە قىزمەتىنەن كەتكەننەن كەيىن بىرنەشە قاتەلىك جىبەردى. مىسالى، رەۆوليۋتسيانى بىرگە باستاعان سەرىكتەرىن تۇرمەگە جاۋىپ، قۋعىن-سۇرگىن جاسادى. سونداي-اق، ول بيلىكتى جەكە دارا باسقارعىسى كەلدى. الايدا ەكس-پرەزيدەنتتىڭ بۇل قادامىنا قىرعىز حالقى مەن ساياسي قارسىلاستارى جول بەرمەي قويدى. جۋىردا جوعارى كەنەش اتامباەۆتىڭ ەكس-پرەزيدەنت جانە قول سۇعىلماۋشىلىق يممۋنيتەتىن الىپ تاستادى. بۇل ءبىر جاعىنان دۇرىس. ويتكەنى ساياساتكەرلەر قابىلدايتىن شەشىمنىڭ سالدارى اۋىر بولاتىنىن بىلسە، ويىنا نە كەلسە سونى جاساي المايدى. ايتسە دە، پرەزيدەنتكە ارتىقشىلىقتار بەرمەۋدىڭ سالدارى اۋىر بولاتىنىن ەستەن شىعارماعان ءجون. ماسەلەن ەلدە ۇنەمى تۇراقسىزدىق بولۋى مۇمكىن، – دەيدى ول.

الايدا، ساياساتتانۋشى قىرعىزستاننىڭ دەموكراتيالىق پروتسەسى جەتىلگەنىن، سوندىقتان دا ايىپتى بولسا پرەزيدەنتتى جاۋاپقا تارتۋ قاجەت ەكەنىن ايتادى. سونداي-اق ول اتامباەۆتىڭ بيلىككە ارالاسۋىن قۇپتامايتىنىن، ال جيەنبەكوۆتىڭ ارەكەتىن قولدايتىنىن جەتكىزدى.
– قاندايدا ءبىر ساياساتكەر ساياسي ارەنادان كەتكەننەن كەيىن ساياساتقا مۇلدە ارالاسپاۋى كەرەك. ويتكەنى، ساياساتقا جاڭا بۋىن كەلىپ، ولار ەلدى جاڭا فورماتتا دامىتۋعا كۇش سالۋى قاجەت. بۇل دۇرىس پا، جوق الدە بۇرىس پا، ونى تاريحتىڭ ءوزى كورسەتەدى. بۇل جەردە ارينە اتامباەۆتىڭ قاتەلىگىن انىق اڭعارۋعا بولادى. جيەنبەكوۆتى ءوز مۇددەسىنە پايدالانعىسى كەلسە اتامباەۆتىڭ ەڭ ۇلكەن قاتەلى دەپ ايتار ەدىم. جالپى، قىرعىز ەلىنىڭ ىشكى جاعدايى وتە كۇردەلى ەكەنى بەلگىلى. وسىنداي كۇردەلى جاعدايدا ەلدى ول جاپ-جاقسى ۇستاپ وتىر. مەنىڭ ويىمشا، بۇگىنگى تاڭداعى جيەنبەكوۆتىڭ ساياساتى دۇرىس، – دەيدى ەرلان سايروۆ.
ەگەر ساۋرانباي جيەنبەكوۆ اتامباەۆتىڭ ايتقانىنان شىقپاي، قۋىرشاق پرەزيدەنت بولىپ جۇرە بەرگەندە ونى قىرعىز جۇرتى قولدامايتىن ەدى. بۇل ءبىر. ەكىنشىدەن، ول «قۋىرشاق پرەزيدەنت» دەگەن اتتان قۇتىلىپ، تاريحتا جاقسى اتپەن قالۋ مۇمكىندىگىنە يە بولىپ وتىر.
ءبىزدىڭ ويىمىزشا، جيەنبەكوۆ-اتامباەۆ داۋى قازىرگى پرەزيدەنتتىڭ جەڭىسىمەن اياقتالۋى مۇمكىن. ويتكەنى اتامباەۆ ءۇشىن قىرعىز جۇرتى الاڭعا شىعىپ، ونىڭ قۇقىعىن قورعاي ما، قورعاماي ما، بۇل جاعى بەلگىسىز. ال بارىمىزگە بەلگىلىسى، بيلىك ءۇشىن تالاس-تارتىستا ءبىر عانا جەڭىمپاز بولادى. ەگەر اتامباەۆ بيلىككە ءجونسىز ارالاسۋىن قويماسا، ونىڭ تۇرمەگە قامالۋى ابدەن مۇمكىن. سوندىقتان دا ەكس-پرەزيدەنتتىڭ جاعدايدى ۋشىقتىرماي، كەرى شەگىنگەنى ءجون-اۋ.

سەرىك جولداسباي

"ادىرنا" ۇلتتىق پورتالى

پىكىرلەر