2026 جىلعى 15 ناۋرىزدا قازاقستاننىڭ بارلىق اۋماعىندا جاڭا كونستيتۋتسياعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋم ءوتتى. كۇن بويى بارلىق سايلاۋ ۋچاسكەلەرىءنىڭ باقىلاۋشىلارى ءوز بورىشىن ورىنداۋعا نيەت بىلدىرگەن ازاماتتاردىڭ ۇلكەن اعىنىنا كۋا بولدى.
تاۋەلسىز باقىلاۋشىلار، ازاماتتىق قوعام وكىلدەرى جانە حالىقارالىق ساراپشىلار داۋىس بەرۋ پروتسەسستەرىنىڭ جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعانىن، پروتسەدۋرالاردىڭ اشىق بولعانىن جانە ايتارلىقتاي بۇزۋشىلىقتاردىڭتىركەلمەگەنىن راستادى.
«ەل داۋىسى» قوعامدىق قورىنىڭ جەتەكشىسى، تانىمال بلوگەر ايدا جەكسەنوۆانىڭايتۋىنشا، باقىلاۋشىلار كۇنى بويى داۋىس بەرۋ ۋچاسكەلەرىنە حالىقتىڭ كوپ كەلىپ جاتقانىن اتاپ وتكەن ەكەن. ونىڭ ايتۋىنشا، كەي جەرلەردە ادامدار ۋچاسكە اشىلماي تۇرىپ جينالا باستاعان، ال داۋىس بەرۋشىلەرءدىڭ اعىنى تۇراقتى بولعان. كەلگەندەر اراسىندا ەگدە جاستاعى ازاماتتار، ستۋدەنتتەر جانە جاستار كوپ بايقالدى.
سونىمەن قاتار, ايدا جەكسەنوۆا «ەل داۋىسى» قورىنىڭ باقىلاۋشىلارى 32 قالادا جۇمىس ىستەگەنىن جانە ازاماتتاردىڭ رەفەرەندۋمعا شىنايى قىزىعۋشىلىق تانىتقانىن جەتكىزدى.
ءوڭىرلەردە ءۇلكەن بەلسەندىلىك تىركەلىپ، ۇلگىلىكۇيىمداستىرۋ قامتاماسىز ەتىلگەن. تۇركىستان وبلىسىندا «داۋىc» باقىلاۋشىلار كواليتسياسى 922 سايلاۋ ۋچاسكەسىن قامتىعان. وبلىستىق بولىمشەنىڭ جەتەكشىسى باقىتجان ءاشءىرباەۆ بارلىق باقىلاۋشىلار ساعات 5:45-تەن باستاپ ۋچاسكەلەرگە كەلىپ، دايىندىق جۇمىستارىن باستاعانىن حابارلادى.
داۋىس بەرۋ كۇنىنە دەيىن باقىلاۋشىلاردىڭ بارلىعىنا ءتيىستى نۇسقاۋلىق بەرىلىپ، ولار ارنايى وقىتۋدان ءوتكەن. ءاشءىرباەۆتىڭ ايتۋىنشا، مۇنداي الدىن الا دايىندىق سايلاۋ پروتسەسىن جۇيەلى جانە ساپالى باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرگەن.
پاۆلودار وبلىسىندا «داۋىc» كواليتسياسىنىڭ جەرگىلىكتى فيليالىنىڭ جەتەكشىسى الما قوزباەۆانىڭ ايتۋىنشا، باقىلاۋشىلار ءۇشىن ءارءبىر كەزەڭنىڭ اشىق ءارى ءادىل ءوتۋى ەرەكشە ماڭىزعا يە بولعان. باقىلاۋشىلار ۋچاسكەلەردى، سونىڭ ىشىندە مۇگەدەكتەر ءۇشىن قولجەتىمدىلىكتى الدىن الا تەكسەرگەن. كۇننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الما قوزباەۆا ازاماتتاردىڭ جاقسى كوڭىل-كۇيى مەن ەرەكشە كوپ كەلۋىن اتاپ ءوتتى.
قاراعاندى وبلىسىندا «داۋىc» كواليتسياسىنىڭ فيليالىنىڭ جەتەكشىسى دميتري پولتارەنكو بارلىق ۋچاسكەءنىڭ دۇرىس جابدىقتالعانىن، ونىڭ ىشىندە مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتار ءۇشىن بارلىق جاعدايدىڭ قاراستىرىلعانىن حابارلادى. پولتارەنكونىڭ پىكىرىنشە، تاۋەلسىز باقىلاۋشىلاردىڭ بەلسەندىجۇمىسى ازاماتتاردىڭ سايلاۋ پروتسەسىنە دەگەن سەنىمىن ارتتىرۋعا جانە قازاقستانداعى دەموكراتيالىق ينستيتۋتتاردى دامىتۋعا سەپتىگىن تيگىزدى.
كوكشەتاۋدا «ەل داۋىسى» قورىنىڭ باقىلاۋشىسى ەلەونورا دالاباەۆا كۇنءى بويى ازاماتتاردى مەملەكەتتەگى وزگەرىستەرگە بەيجاي قاراماۋعا جانە ءوز داۋىسىن بەرۋگە شاقىردى.
تارازداعى №494 سايلاۋ ۋچاسكەسىندە باقىلاۋشى گاۋحار سايلاۋحان كوميسسيا ءوز جۇمىسىن زاڭناماعا تولىق سايكەس جۇرگىزگەنىن, ءارءبىر كەزەڭءنىڭ باقىلانىپ وتىرعانىن جانە ۋچاسكە اشىلعاننان باستاپ داۋىس بەرۋگە كەلگەندەردىڭ كەزەگى كوپ بولعانىن راستادى. ءبىرىنشى كەلگەندەرگە ەستەلىك سىيلىقتار بەرىلىپ، العاش رەت داۋىس بەرۋشىلەرگە ەرەكشە كوڭىل ءبولىندى.
ورال قالاسىندا جۇمىس ىستەگەن باقىلاۋشى ءاليا سءاليەۆا دا پروتسەسس ءادىل ءارى اشىق وتكەنىن راستادى.
رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋم قازاقستاننىڭازاماتتىق قوعامىنىڭ ەسەيگەنىن كورسەتتى. داۋىس بەرۋگە ەرەكشە جوعارى قاتىسۋ، ۋچاسكەلەردەگى ءتارتىپ جانە تىڭعىلىقتى دايىندالعان تاۋەلسىز باقىلاۋشىلارمەن قامتاماسىز ەتۋ – ازاماتتاردىڭ داۋىس بەرۋدى جەكە جاۋاپكەرشىلىك پەن سانالى ازاماتتىق تاڭداۋ رەتىندە قابىلداعانىن دالەلدەدى. باقىلاۋشىلاردىڭ بارلىعى داۋىس بەرۋ كەزىندە ايتارلىقتاي زاڭ بۇزۋشىلىقتار تىركەلمەگەنىن ءبىر اۋىزدان اتاپ ءوتتى.
