«Ädılettı jäne Progressivtı Qazaqstannyŋ Halyqtyq Konstitusiiasy üşın!» jalpyūlttyq koalisiiasy müşelerı Abai oblysynyŋ jūrtşylyǧymen kezdestı.
Kezdesu barysynda Memlekettık keŋesşı Erlan Karin Prezidenttıŋ Egemendık jäne Täuelsızdık sözderın nelıkten bas ärıppen jazatynyna toqtalyp öttı.
«Memleket basşysy Qasym-Jomart Kemelūly türlı qūjattarmen jūmys ıstegende, özınıŋ söileitın sözderınde Egemendık jäne Täuelsızdık ūǧymdaryn ärdaiym bas ärıppen jazady. Öitkenı, Prezident qoǧamdyq sanada būl sözderdıŋ erekşe qūndylyq retınde ornyqqanyn qalaidy. Ata Zaŋnyŋ jaŋa mätınınde de osy ūstanym saqtaldy. Nege?! Sebebı, būlar qoǧamdyq sanada qasiettı jäne qasterlı ūǧymdar bolyp bekıtılu üşın. Äsırese, jastardyŋ sanasynda. Būl maǧynasy jaǧynan maŋyzdy äreket», – dedı Erlan Qarin.
Memlekettık keŋesşınıŋ aituynşa, jaŋa Konstitusiiada būl terminderdıŋ jiı qoldanyluy onyŋ memlekettılıktı küşeitudegı rölın aiqyndaidy. Atap aitqanda, 1995 jyly qabyldanǧan Ata Zaŋda «Egemendık» sözı 3 jerde kezdesedı. Al jaŋa Konstitusiiada 6 jerde qoldanylǧan. Sol sekıldı «Täuelsızdık» sözı eskı Ata Zaŋda nebary 1 ret atalsa, jaŋa Konstitusiiada 4 jerde qoldanylǧan.
Sondai-aq, Erlan Karin būl ūǧymdardyŋ memlekettık basqaru jüiesındegı qūqyqtyq orny men olardy qorǧau tetıkterıne basa nazar audardy. Onyŋ sözınşe, Egemendık pen Täuelsızdık Jaŋa Konstitusiiada memleket qyzmetınıŋ eŋ bırınşı negız qūrauşy qaǧidaty retınde bekıtıldı.
«Jaŋa Ata Zaŋnyŋ «Konstitusiialyq qūrylys negızderı» dep atalatyn I-bölımınıŋ 3-babynda Qazaqstan Respublikasy qyzmetınıŋ negız qūrauşy qaǧidaty – «Egemendık pen Täuelsızdıktı qorǧau» dep anyq jazylǧan. Iаǧni, Egemendık pen Täuelsızdıktı damytu nemese nyǧaitu dep emes, qorǧau dep aiqyn körsetılgen. Būl ūǧymdy da Jaŋa Konstitusiiaǧa Memleket basşysynyŋ özı engızdı», – dep naqtylady ol.
Söz soŋynda Memlekettık keŋesşı Täuelsızdık pen aumaqtyq tūtastyq mäselelerınıŋ myzǧymastyǧyna jäne būl qūndylyqtardyŋ eşqaşan talqylanbaityn norma ekenıne toqtaldy.
«Būǧan qosa, Jaŋa Konstitusiiadaǧy 2-baptyŋ 2-tarmaǧynda jazylǧandai, «Qazaqstan Respublikasynyŋ Egemendıgı onyŋ bükıl aumaǧyn qamtidy. Memleket öz aumaǧynyŋ tūtastyǧyn, qol sūǧylmauyn, bölınbeuın qamtamasyz etedı». Sonymen qatar, «Qazaqstan Respublikasynyŋ Egemendıgı, Täuelsızdıgı, unitarlyǧy, aumaqtyq tūtastyǧy men basqaru ülgısı özgermeidı». Būl turaly jaŋa Ata Zaŋnyŋ 2-babynyŋ 7-tarmaǧynda naqty jazylǧan. Iаǧni, Egemendık, Täuelsızdık, Aumaqtyq tūtastyq qoǧamda mäsele retınde eşqaşan talqylanbaidy. Tıptı, referendumǧa da şyǧarylmaidy. Memleket basşysy 2021 jyly öz maqalasynda jazǧandai, «Täuelsızdık bärınen qymbat». Endı būl söz bızdıŋ kündelıktı ömırde ūstanatyn ūranymyz jäne Ata Zaŋymyzdaǧy maŋyzdy norma bolyp bekıtıldı», – dep tüiındedı Erlan Qarin.
