Qyzylordada ötken Ūlttyq qūryltaida Memleket basşysy Qasym-Jomart Toqaev eldegı reformalardyŋ jüielılıgı men sabaqtastyǧyna, saiasi jaŋǧyrudyŋ qoǧamdyq sanaǧa tıkelei äserıne jäne ūlttyq qūndylyqtardy saqtaudyŋ maŋyzdylyǧyna erekşe toqtaldy.
Prezidenttıŋ aituynşa, reformalar tek zaŋnamalyq nemese institusionaldyq özgerıstermen şektelmei, azamattardyŋ kündelıktı ömırınde naqty nätijege ainaluy tiıs.
Osy bastamalar aiasynda «AMANAT» partiiasy» qoǧamdyq bırlestıgınıŋ hatşysy, partiianyŋ Äielder qanatynyŋ töraiymy Şolpan Karinova Memleket basşysy kötergen reformalardyŋ mazmūny, Ūlttyq qūryltaidyŋ saiasi mädeniettı qalyptastyrudaǧy rölı jäne dästürlı qūndylyqtardy qorǧau mäselelerı jönınde öz közqarasyn bıldırdı. Onyŋ aituynşa, soŋǧy jyldary qabyldanǧan zaŋdar men bastamalar äleumettık ädılettılıktı küşeituge, äielder men balalardyŋ qūqyqtaryn qorǧauǧa, qoǧamǧa qauıp töndıretın keleŋsız qūbylystardyŋ aldyn aluǧa baǧyttalǧan.
Sūhbat barysynda ol Prezident ūsynǧan bastamalardyŋ tek strategiialyq baǧdar ǧana emes, naqty ıske asyrylyp jatqan reformalar ekenın atap öttı. Sonymen qatar, «AMANAT» partiiasynyŋ Äielder qanaty jüzege asyryp otyrǧan jobalar — äielderdıŋ saiasi köşbasşylyǧyn arttyru, qoǧamdyq jauapkerşılıktı küşeitu jäne jastar arasynda ūlttyq ärı moraldyq qūndylyqtardy nasihattau - Memleket basşysy aiqyndaǧan «Jaŋa ädılettı memleket» modelın qoǧamnyŋ kündelıktı saiasi täjıribesıne engızudıŋ maŋyzdy tetıgı bolyp otyrǧanyn jetkızdı.
- Prezident Qyzylordadaǧy Qūryltaida reformalardyŋ jüielılıgı men sabaqtastyǧyn erekşe atap öttı. Sızdıŋ oiyŋyzşa, qazırgı bastamalardyŋ aldyŋǧy saiasi reformalardan basty aiyrmaşylyǧy nede?
- Eldegı reformalardyŋ basty aiyrmaşylyǧy- oladyŋ jüielılıgınde, naqty nätijege baǧyttaluynda jäne halyqpen keŋ dialogqa negızdeluınde. Ūlttyq qūryltai aiasynda soŋǧy tört jylda 26 zaŋ qabyldanyp, äleumettık jäne qūqyqtyq salalarda maŋyzdy bastamalar ıske asyryldy. Erekşe atap ötetınım - äielder men balalardyŋ qūqyǧyn qorǧau, ludomaniia men naşaqorlyqqa qarsy küres, eŋbek adamdarynyŋ märtebesın arttyru baǧyttary. Būl tūsta «AMANAT» partiiasynyŋ Äielder qanatynyŋ ülesın atap öteiın. Byltyrǧy Qūryltaidyŋ törtınşı otyrysynda Prezident köterıp, alaŋdauşylyǧyn jetkızgen mäsele - elımızde türlı kouchter men jalǧan psihologtardyŋ paida bolyp, olardyŋ adamdarǧa «qyzmet körsetuı». Prezident mūndai psevdokouchter men jalǧan psihologtar ǧylymi negızı joq «keŋesterı» arqyly azamattardy adastyryp, olardyŋ psihologiialyq jäne äleumettık jaǧdaiyna kerı äser etetının aitty. Sondyqtan būl mäselenı baqylausyz qaldyrmai, osy mäselelerge nazar audarudy tapsyrǧan bolatyn. Bız partiia alaŋynda «Psihologiialyq qyzmet turaly» Zaŋ jobasyn äzırlep, ony käsıbi mamandarmen türlı alaŋdarda talqylap, 200 astam kelıp tüsken ūsynystardy zerdelep, elımızdıŋ joǧary oqu oryndarynyŋ «Psihologiia» kafedralarynyŋ mamandarymen, ǧalymdarmen, ǧylymi instituttar mamandarymen, täuelsız sarapşylar jäne käsıbi qauymdastyqtarmen pysyqtadyq. Bügıngı künı osy Zaŋ jobasy tiıstı memlekettık organdar, jergılıktı atqaruşy organdar, QR Prezident äkımşılıgımen tiıstı tärtıppen kelısılıp, Ükımet qorytyndysy QR Parlamentı Mäjılısıne jūmysty jalǧastyru üşın kelıp tüstı. Būl bastamanyŋ basty maqsaty - psihologtardyŋ käsıbi qyzmetıne qatysty naqty qūqyqtyq normalardy qalyptastyru. Atap aitqanda, psihologiialyq kömektı jeke qyzmet salasy retınde aiqyndau, mamandardyŋ bılımıne, bılıktılıgıne, käsıbi daiarlyǧyna talaptardy anyqtau, psihologtardyŋ qyzmet tärtıbın jäne käsıbi ortadaǧy qūqyqtyq jauapkerşılıgın belgıleu. Sarapşylardyŋ pıkırınşe, aldaǧy uaqytta būl zaŋ halyqty bılıksız ärı jalǧan mamandardan qorǧauǧa, al käsıbi psihologtarǧa körsetıletın qyzmettıŋ sapa standarttaryn qamtamasyz etuge mümkındık beretın bolady. Qazırgı uaqytta elımızde türlı saladaǧy memlekettık mekemelerde şamamen 14 myŋǧa juyq psiholog maman qyzmet atqarady. Al jeke sektorda jūmys ısteitın psihologtardyŋ naqty sanyna qatysty bıryŋǧai resmi derek joq, būl salany jüielı türde esepke alu qajettıgın körsetedı.
- Prezident qoǧamnyŋ saiasi mädenietın arttyru qajettıgın atap öttı. Ūlttyq qūryltai osy baǧytta qoǧamdyq sanaǧa naqty yqpal ete ala ma?
İä, Ūlttyq qūryltai qoǧamnyŋ saiasi mädenietın arttyruǧa naqty yqpal ete alady, sebebı ol tek keŋesşı organ emes, qoǧamdyq dialog pen saiasi qatysudyŋ mädenietın qalyptastyratyn alaŋ retınde jūmys ıstep otyr. Prezident Qūryltaidy Ūlytau, Türkıstan, Atyrau, Kökşetau syndy tarihi maŋyzy zor öŋırlerde ötkızıp, ony qasiettı Qyzylorda jerınde jalǧastyru arqyly el tarihy men ūlttyq jadqa erekşe män beretının körsettı. Būl - memlekettıŋ damuy tereŋ tarihi sabaqtastyqqa negızdeluı tiıs ekenın aiqyndaityn maŋyzdy ideia. Osy arqyly Memleket basşysy qoǧamdy ūlttyq bıregeilıktı nyǧaita otyryp, jaŋǧyru jolymen ılgerıleuge ündeidı.
Ūlttyq qūryltaiǧa müşelıkke halyq arasynan azamattar ötıp, onda köterıletın mäseleler qoǧamdy jauapty pıkır aituǧa, dälelge süiengen talqylauǧa üiretıp otyr. Būl - saiasi mädeniettıŋ negızgı belgısı. Prezident atap ötkendei, saiasi jaŋǧyru tek instituttar arqyly emes, qoǧamdyq sananyŋ özgeruı arqyly jüzege asady.
Men osy tūsta partiialyq jobalardyŋ ülesıne de toqtaǧym keledı. «AMANAT» partiiasy eŋ ırı saiasi küş retınde memlekettık ūstanymdardy ılgerıletu üşın äleumettık maŋyzdy baǧyttardaǧy jobalardy jüzege asyrady. Mysaly, äielderdıŋ saiasi köşbasşylyǧyn arttyruǧa baǧyttalǧan «Tomiris» respublikalyq jobasy, «Äiel amanaty» öŋırlık jobalary äiel azamattardyŋ saiasi sauattylyǧyn arttyruǧa, şeşım qabyldau prosesıne qatysu mädenietın qalyptastyruǧa jūmys ıstep keledı. Būl jobalar adamdardy tek talap qoiuşy emes, saiasi prosesterge sanaly qatysuşy boluǧa üiretedı. Osylaişa, qūryltai - strategiialyq baǧyt berse, partiialyq jobalar ony qoǧamnyŋ kündelıktı saiasi täjıribesıne engızetın tetıkke ainalyp otyr.
Prezident «Bız ūlttyq qūndylyqtarymyzdyŋ negızgı tıregın şaiqatyp, jastardy jaŋaşyl «alternativtı» moraldık ülgılerge bauluǧa jol bere almaimyz. Memleket dästürlı mädeni qūndylyqtardy qorǧauǧa mındettı jäne moraldyq tūrǧydan dūrys emes mınez-qūlyqqa qarsy tūruy qajet.
Zaŋ arqyly neke institutyn erkek pen äieldıŋ erıktı odaǧy retınde räsımdeu küşeitıluı tiıs. Bıraq resmi ūstanymǧa sai kelmeitın senımder üşın qylmystyq jauapkerşılık nemese kemsıtuge jol beruge bolmaidy, - dep atady. Äielder qanatynyŋ jetekşısı retınde osy ūstanymdy öte der kezılık dep, aldaǧy uaqytta osyny halyq arasynda, jastarǧa nasihattaumen ainalysatyn bolamyz.