ەلىمىزدە عارىش سالاسىن دامىتۋ جۇمىستارى قارقىن الۋدا

576

ەلىمىز عارىش سالاسىن يگەرۋ جۇمىستارىنا ايرىقشا كوڭىل ءبولىپ جاتقانى بەلگىلى. عارىش قىزمەتى تۋرالى ارنايى زاڭ دا قابىلداندى. زاڭ 7 تاراۋ مەن 37 باپتاپ تۇرادى. تاراۋلار – جالپى ەرەجەلەردەن، عارىش قىزمەتى سالاسىن مەملەكەتتىك رەتتەۋ جانە باقىلاۋ، عارىش قىزمەتىن جۇزەگە اسىرۋ، عارىش ينفراقۇرىلىمى، عارىش قىزمەتىنىڭ قاۋىپسىزدىگى، عارىشكەرلىككە كانديداتتىق پەن عارىشكەردىڭ قۇقىقتىق جاعدايى جانە ولاردى الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ شارالارى، قورىتىندى ەرەجەدەن تۇرادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، مۇندا عارىشتى يگەرۋدىڭ زاڭنامالىق نەگىزدەمەسى ايقىندالعان.

بۇعان دەيىن بايقوڭىردان «KazSat-1»، «كاzSat-2»، «كاzSat-3» جەر سەرىكتەرى ۇشىرىلدى. وسىنىڭ ارقاسىندا جەر رەسۋرستارى 100 پايىز تسيفرلاندىرۋ جۇيەسىنە كوشكەن. مىسالى، اۋىل شارۋاشىلى بويىنشا 35,3 ملن گەكتار جەر تسيفرلاندىرىلدى (100%). گەوپورتالدىڭ كومەگىمەن پروكۋراتۋرا ورگاندارى قۇنى 700 ملرد تەڭگەلىك 9,6 ملن گەكتار بولاتىن 37 مىڭنان استام پايدالىنىلماعان جەر ۋچاسكەلەرىن انىقتادى. ناتيجەسىندە، قۇنى 149 ملرد تەڭگە بولاتىن 11 مىڭعا جۋىق جەر ۋچاسكەسى (4 ملن گەكتار – اۆتور.) مەملەكەتكە قايتارىلدى.

بولاشاقتا بۇل قىزمەتتى جەتىلدىرىپ، پايدالى قازبالاردى تسيفرلاۋ جانە مونيتورينگىلەۋ، اتموسفەرانى، توپىراقتى تالداۋ دالدىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان جۇمىستار ىسكە اسىرىلادى.

سونداي-اق، عارىشتىق بايلانىس جۇيەسى ەلىمىزدەگى سپۋتنيكتىك بايلانىس پەن تەلەحابار تاراتۋ قاجەتتىلىگىن 100-عا قاناعاتتاندىرىپ وتىر. تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى مالىمەتىنە سۇيەنسەك، قازىرگى كەزدە ورتا ازيا ەلدەرىنە عارىشتىق بايلانىس جۇيەسى قىزمەتتەرىن ەكسپورتتاۋ جۇمىسى بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. ەلىمىز «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىنداعى ءىس-ارەكەتىن كەڭەيتۋ ءۇشىن رەسەيمەن بىرلەسىپ «سويۋز-5» زىمىران تاسىعىشىنىڭ بازاسىندا «بايتەرەك» عارىش زىمىران كەشەنىن قۇرۋ جوباسىن ىسكە اسىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. سونىمەن قاتار، كوممەرتسيالىق ۇشۋلاردى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا «سويۋز-2» زىمىران تاسىعىشىنىڭ بازاسىندا رەسەي جانە ءباا-مەن بىرلەسىپ «گاگارين ستارتىن» جاڭعىرتۋ جونىندەگى ينۆەستيتسيالىق جوبا پىسىقتالۋدا.

قازىرگى كەزدە ەلىمىزدىڭ كاسىپورىندارى تۇركيا، فرانتسيا، قىتاي، وڭتۇستىك كورەيا، يوردانيا، اقش، جاپونيا، ۇلىبريتانيا، ۋكراينا سەكىلدى ەلدەردىڭ عارىش سالاسىنداعى ۇيىمدارىمەن بەلسەندى جۇمىستار جاساپ جاتىر.

قازاقستان عارىشتىق الەۋەتىن كوتەرۋدىڭ جان-جاقتى مۇمكىندىگىن قاراسىرۋدا. ماسەلەن، بىلتىر وتكەن «قازاقستانداعى عارىش كۇندەرى» دەپ اتالاتىن حالىقارالىق فورۋمعا «روسكوسموس»، «Airbus Defence and Space» كورپوراتسيالارىنىڭ وكىلدەرى، وتاندىق جانە شەتەلدىك ۇيىمدار: «م. ۆ. حرۋنيچەۆ اتىنداعى مععوو»، «م.ف. رەشەتنەۆ اتىنداعى اجج» اق، «ترانستەلەكوم»، «One Web»، «Thales Alenia Space»، SES, «Leica Geosystems, Satrec Initiative»، «Eutelsat» ت.ب. ۇيىمدار قاتىستى. ماماندار مۇنداي باسقوسۋلاردىڭ پايداسى وراسان دەگەندى ايتادى. وسى فورۋمدا پرەمەر-مينيستر ا.مامين جەردى ديستانتسيالىق زوندتاۋ دەرەكتەرى (جزد) مەن عارىش جۇيەلەرىن قارجىلاندىرۋدى 300 ملن دوللارعا دەيىن ارتتىرۋ جوسپارلانىپ وتىرعانىن جاريالادى.

جاسۇلان ناۋرىزاليەۆ،

«ادىرنا» ۇلتتىق پورتالى

پىكىرلەر
رەداكتسيا تاڭداۋى