جەلىدەگى جاساندى بەلسەندىلىك. زەرتتەۋ نەنى كورسەتتى؟

جالعان اقپاراتقا قارسى ءىس-قيمىل ورتالىعى تسيفرلىق كەڭىستىكتە قوعامدىق پىكىرگە ىقپال ەتۋ ءۇشىن قولدانىلاتىن زاماناۋي تەتىكتەرگە زەرتتەۋ جۇرگىزدى. تالداۋ ناتيجەلەرى الەۋمەتتىك جەلىلەردە ءداستۇرلى بوت-جەلىلەرمەن قاتار، اككاۋنتتاردىڭ ۇيلەستىرىلگەن توپتارى بەلسەندى ارەكەت ەتەتىنىن كورسەتتى.

زەرتتەۋگە سايكەس، مۇنداي جەلىلەر «سۆورمينگ» (swarming) دەپ اتالاتىن تاكتيكانى قولدانادى. بۇل ءادىس از عانا قاتىسۋشىنىڭ كەلىسىلگەن ءىس-قيمىلى ارقىلى بەلگىلى ءبىر تاقىرىپ توڭىرەگىندە قوعامدا جاپپاي قولداۋ نەمەسە كەڭ اۋقىمدى نارازىلىق بار دەگەن اسەر قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان.

كلاسسيكالىق بوت فەرمالارىنان ەرەكشەلىگى – بۇل جەلىلەر الدىن الا دايىندالعان ءبىرسارىندى حابارلامالارمەن شەكتەلمەيدى. ولار تالقىلاۋدىڭ بارىسىنا جەدەل بەيىمدەلىپ، قاجەتتى تەزيستەردى كۇشەيتەدى، پىكىرتالاسقا شىنايى پايدالانۋشىلاردى تارتادى جانە بەلگىلى ءبىر كوزقاراستى كوپشىلىكتىڭ پىكىرى رەتىندە كورسەتۋگە تىرىسادى.

ورتالىق رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمدى دايىنداۋ جانە وتكىزۋ كەزەڭىندە Threads الەۋمەتتىك جەلىسىندەگى بەلسەندىلىكتى تالدادى. 4 اقپان مەن 30 ناۋرىز ارالىعىندا 350-دەن استام اككاۋنت پەن 5 786 جاريالانىم زەرتتەلگەن.

زەرتتەۋ بارىسىندا:

• اككاۋنتتاردىڭ 71 پايىزىندا يەلەرى تۋرالى ناقتى اقپارات كورسەتىلمەگەن;
• 52 پايىزى بەلسەندى اقپاراتتىق ناۋقان باستالار الدىندا عانا تىركەلگەن;
• رەفەرەندۋم اياقتالعاننان كەيىن ولاردىڭ شامامەن 60 پايىزىنىڭ بەلسەندىلىگى كۇرت تومەندەگەن;
• جاريالانىمداردىڭ ءبىر بولىگى كەيىننەن وشىرىلگەن.

بۇل بەلگىلەر اتالعان اككاۋنتتاردىڭ ناقتى ءبىر اقپاراتتىق ناۋقان اياسىندا پايدالانىلعان بولۋى مۇمكىن ەكەنىن كورسەتەدى.

اقپاراتتىق وپەراتسيالار قالاي جۇزەگە اسادى؟

زەرتتەۋ مۇنداي اقپاراتتىق ىقپال ەتۋ ارەكەتتەرىنىڭ ورتاق ستسەناريىن انىقتادى. الدىمەن ەموتسيالىق نەمەسە داۋلى مازمۇنداعى جاريالانىم تاراتىلادى. كەيىن ونى ءوزارا بايلانىستاعى اككاۋنتتار پىكىر قالدىرۋ، رەپوست جاساۋ جانە رەاكتسيالار ارقىلى سينحروندى تۇردە قولدايدى. وسىدان كەيىن تالقىلاۋعا قاراپايىم پايدالانۋشىلار قوسىلىپ، پروتسەستى تابيعي قوعامدىق پىكىرتالاس رەتىندە قابىلداي باستايدى.

ناتيجەسىندە قوعامدا بەلگىلى ءبىر كوزقاراستى كوپشىلىك قولداپ وتىرعانداي اسەر قالىپتاسادى. الايدا زەرتتەۋ كورسەتكەندەي، باستاپقى اقپاراتتىق سەرپىن ۇيلەستىرىلگەن اككاۋنتتاردىڭ شاعىن توبىنان شىعۋى مۇمكىن.

تالداۋ بارىسىندا جاريالانىمداردىڭ سينحروندى تارالۋى، بىردەي ارگۋمەنتتەردىڭ قايتالانۋى، ورتاق نارراتيۆتەردىڭ جىلدام تارالۋى جانە جەكەلەگەن حابارلامالاردى كەلىسىلگەن تۇردە كۇشەيتۋ سياقتى ورتاق بەلگىلەر انىقتالعان.

قوسىمشا زەرتتەۋ بارىسىندا قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياسي قىزمەتىنە قاتىستى 114 اككاۋنتتاعى 160 ماتەريال تالدانعان. ناتيجەسىندە جاريالانىمداردىڭ 88,3 پايىزى اقپاراتتىق سەبەپ پايدا بولعاننان كەيىن العاشقى تاۋلىكتىڭ ىشىندە تارالعانى انىقتالدى.

سونداي-اق ەڭ جوعارى اۋديتوريالىق قىزىعۋشىلىق پەن بەلسەندىلىكتى تەرىس سيپاتتاعى كونتەنت تۋعىزعان. ونىڭ ۇلەسى بارلىق جاريالانىمداردىڭ 39 پايىزىن قۇرادى. ال زەرتتەلگەن اككاۋنتتاردىڭ شامامەن 30 پايىزى تاۋلىگىنە 9–12 جاريالانىم جاساپ، اقپاراتتىق اعىننىڭ جوعارى قارقىنىن ساقتاپ وتىرعان.

مامانداردىڭ ايتۋىنشا، ۇيلەستىرىلگەن بەلسەندىلىك بەلگىلەرى تەك ساياسي ماسەلەلەردە عانا ەمەس، الەۋمەتتىك ساياسات، دەنساۋلىق ساقتاۋ، مەملەكەتتىك رەفورمالار، تاريفتەر، الەۋمەتتىك تولەمدەر جانە قوعامدا ەموتسيالىق رەاكتسيا تۋدىراتىن وزگە دە تاقىرىپتاردا بايقالادى.

ساراپشىلار نەنى ەسكەرتەدى؟

زەرتتەۋ اۆتورلارى قازىرگى اقپاراتتىق وپەراتسيالاردىڭ باستى ماقساتى اۋديتوريانى ناقتى فاكتىلەر ارقىلى سەندىرۋ ەمەس، بەلگىلى ءبىر پىكىردىڭ قوعامدا الدەقاشان باسىم ەكەنىن كورسەتەتىن يلليۋزيا قالىپتاستىرۋ ەكەنىن اتاپ وتەدى.

وسىعان بايلانىستى ماماندار الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى جاريالانىمداردىڭ كوپ بولۋى ءاردايىم قوعامنىڭ شىنايى كوزقاراسىن بىلدىرە بەرمەيتىنىن ەسكەرتەدى. كەي جاعدايدا مۇنداي بەلسەندىلىك شەكتەۋلى اككاۋنتتار توبىنىڭ كەلىسىلگەن ارەكەتتەرى ناتيجەسىندە جاساندى تۇردە كۇشەيتىلۋى مۇمكىن.