2020 جىلعى 22 ماۋسىمدا قازاقستانداعى سەيسميكالىق ستانتسيا تىركەگەن جەر سىلكىنىسى تابيعي قۇبىلىس ەمەس، قىتايدىڭ يادرولىق قارۋ سىناعىنىڭ سالدارىنان بولۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى 18 اقپاندا Reuters اگەنتتىگى جازدى، دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ءتىلشىسى.
اگەنتتىك مالىمەتىنشە، اقش مەملەكەتتىك حاتشىسىنىڭ كومەكشىسى كريستوفەر يەو ۆاشينگتونداعى گۋدزون ينستيتۋتىندا وتكەن كەزدەسۋدە قازاقستاندا تىركەلگەن ماگنيتۋداسى 2,75 بولعان جەر استى دۇمپۋلەرى قىتايداعى لوبنور يادرولىق پوليگونىنان شامامەن 750 شاقىرىم جەردە ورنالاسقانىن ايتىپ، ونىڭ جەر استى جارىلىسىنان تۋىنداعانىنا كۇمانى جوق ەكەنىن مالىمدەگەن.
«بۇل جەر سىلكىنىسىنە مۇلدە سايكەس كەلمەيدى. بۇل يادرولىق سىناق كەزىندە كۇتىلەتىن جاعداي»، – دەدى يەو.
ول بۇرىن بارلاۋ تالداۋشىسى بولعان جانە يادرولىق ينجەنەريا سالاسىندا دوكتورلىق دارەجەگە يە. يەونىڭ ايتۋىنشا، قىتاي سىناقتى جاسىرۋعا تىرىسىپ، سوققى تولقىندارىنىڭ امپليتۋداسىن ازايتۋ ءۇشىن قۇرىلعىنى ۇلكەن جەر استى كامەراسىنىڭ ىشىندە جارۋ ءادىسىن قولدانعان بولۋى مۇمكىن.
الايدا يادرولىق سىناقتارعا جاپپاي تىيىم سالۋ تۋرالى شارت ۇيىمى بۇل مالىمدەمەنى ناقتى راستاۋعا جەتكىلىكتى دەرەك جوق ەكەنىن ايتتى.
قىتايدىڭ ۆاشينگتونداعى ەلشىلىگىنىڭ وكىلى بۇل ايىپتاۋدى «مۇلدە نەگىزسىز» دەپ اتاپ، اقش وسىلايشا ءوز يادرولىق سىناقتارىن قايتا باستاۋعا «سەبەپ ويلاپ تابۋعا» تىرىسىپ وتىر دەدى.
«بۇل – يادرولىق گەگەمونياعا قول جەتكىزۋگە باعىتتالعان ساياسي مانيپۋلياتسيا جانە يادرولىق قارۋسىزدانۋ بويىنشا ءوز مىندەتتەمەلەرىنەن باس تارتۋ ارەكەتى»، – دەلىنگەن قىتاي ەلشىلىگىنىڭ وكىلى ليۋ پەنيۋيدىڭ مالىمدەمەسىندە.
ماقالادا اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ قىتايدى اقش جانە رەسەيمەن بىرگە سنۆ-3 كەلىسىمىن الماستىراتىن جاڭا كەلىسسوزدەرگە قوسىلۋعا قىسىم جاساپ وتىرعانى دا ايتىلعان. سنۆ-3 – ستراتەگيالىق يادرولىق قارۋدى شەكتەۋ جونىندەگى اقش پەن رەسەي اراسىنداعى كەلىسىم، ونىڭ مەرزىمى 5 اقپاندا اياقتالعان.
