Endi «qara tizimdegiler» de nesıe ala alady

2786

Endi nesıe tarıhy nashar azamattar, "qara tizimge" kirgenine qaramastan, qaıta bankke baryp qaryz rásimdeı alady. Kredıtti der kezinde jaba almaǵanyńyz úshin aqtalyp, ótinish jazyp, qujat tapsyrmaısyz, dep jazady «Adyrna» ulttyq portaly Stan.kz. – ke silteme jasap.

Bastysy, nesıe japqannan keıin, sońǵy bir jyl ýaqyt ishinde ózge de problemaly kredıtińiz bolmaýy kerek. Keıbir ekonomısterdiń aıtýynsha, eki kúnnen keıin iske qosylatyn bul mehanızm "halyqty ýaqytsha aldap qoıý úshin" jasalyp otyr. Bul týraly Stan.kz aqparat agenttigi 31 arnanyń 

">"Informbıýro" baǵdarlamasyna silteme jasap habarlaıdy.

Úsh bankten nesıe alǵan Esmaǵul Seıitqalıuly sońǵy eki jyl kredıtin tólep júrgen joq. Óıtkeni, jubaıynyń da, óziniń de densaýlyǵy syr berip, turaqty jumysynan aıyrylyp qalǵan. Qazir qurylysta zańdy túrde jumys istep, nápaqasyn taýyp júrgen azamat, qaryzynyń barlyǵyn bir bank arqyly qaıta qarjylandyra almaı júrgenin aıtady.

"Nesıe berse alyp, jaýyp tastar edim, mynanyń bárin. Sosyn bir bankke tólep otyraıyn dep edim. Bireýine", - dedi Almaty qalasynyń turǵyny Esmaǵul Seıitqalıuly.

Esmaǵul Janesimovtyń aıtýynsha, bankter ony "qara tizimde" tursyń dep keri qaıtarady.

Endi mundaı azamattardyń qaıta nesıe rásimdeýi úshin qaıtken kúnde de kredıtin jaýyp, týra bir jyl ishinde bankte ózge de problemaly bereshegi bolmaýy kerek. Sol kezde ǵana birinshi kredıttik bıýro boryshkerdiń nesıe tarıhy "ońaltyldy" ıaǵnı, qalpyna keltirildi degen mártebeni bazaǵa engizedi. Bul statýs bólip tóleýge kelisken "qara tizimdegilerge de" beriledi, deıdi mamandar.

"Eger qaryz alýshynyń bereshegi tolyq emes, ishinara ótelgen bolsa, bankter bul qaryz alýshymen yńǵaıly kestesimen birge ońaltý josparyn jasaıdy. Soǵan sáıkes qaryz alýshynyń ońaltý josparyn oryndaǵany jáne sońǵy 12 aıda basqa merizimi ótken bereshegi bolmaǵan jaǵdaıda "ońaltyldy" degen mártebeni alady", - dedi QR qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń departament dırektorynyń orynbasary Erlan Seıilov.

Ekonomıst Merýert Mahmutovanyń aıtýynsha, bul - qaryzǵa belsheden batqan buqarany jubatýdyń eń tıimdi tásili. Bir jaǵynan osy mehanızm arqyly boryshkerlerden bankter qarajat jınap, aınalymyn arttyrǵysy keletinin aıtady. Biraq, ekonomıst as-aýqattyń ózin bank kartasy arqyly bólip tólep júrgen jurttyń jappaı nesıesin qaıtaratyna kúmánmen qaraıdy.

"Azamattar ábden qaryzǵa batyp tóleı almaı jatqanda, ol kóshege shyǵady. Sondyqtan bılik ondaı bir sheshimdi amalsyzdan qabyldap otyr. Bankterdiń saıasaty ne de bolsa ózimizdiń paıdamyzdy ulǵaıtý degendeı", - dedi Merýert Mahmutova.

"Ońaltyldy" degen mártebe bank aldyndaǵy qaryzyn buǵan deıin ótep qoıǵan, biraq "qara tizimde" turǵan azamattarǵa da tikeleı qatysty. Endi olar 12 aı boıy problemaly nesıege urynbasa, qaıta kredıt rásimdeı berse bolady. Aıta keteıik, bul múmkindik tek qana "tutynýshylyq nesıe" alǵandarǵa beriledi eken.

Pikirler
Redakııa tańdaýy