«Borat» qazaqty taǵy bir márte masqara etpekshi: el bıligi nege únsiz?

3698

Qazaqty mazaq etken «Borattyń» túsirilgenine bıyl 14 jyl tolady. Shyny kerek, fılm elimizdiń bedeline úlken nuqsan keltirip, namysymyzdy aıaqqa taptady. Álem bizdi jabaıy,nadan ult retinde tanydy. Bul kúıeden arylý úshin Qazaqstanǵa biraz jumys atqarýǵa týra keldi. Áreń degende syrtqy ımıdjimizdi jaqsarttyq pa desek, qaıdam.. Erte qýanyppyz.  Kúni keshe sheteldik BAQ «Borat-2» fılminiń túsirilip bitkenin habarlady. Ol tipti ındýstrııadaǵy tańdaýly adamdarǵa kórsetilipti-mys. Bul aqparatty kórshiles Reseı,Qyrǵyzstan elderi de jarysa jazdy. Bizdiń bılik nege únsiz, álde mazaqqa etimiz úırenip ketti me?

  «Oskarǵa» usynylǵan fılm

Túsirilimi Rýmynııada ótken «Borat» fılminiń tusaýy 2006 jyldyń 1 qarashasynda Belgııada kesilgen edi. Keıinnen ol AQSh pen Kanadada, sondaı-aq, Eýropanyń 14 elinde kórsetildi. Týyndy álemdik kınoprokattan 262 mıllıon dollar paıda tapqan. Eń soraqasy, ol «úzdik ıkemdelgen senarıı» nomınaııasynda «Oskarǵa» usynyldy.

Qazaqstanda bul fılmniń prokatyna tyıym salyndy. Alaıda, elektrondyq saýdamen aınalysatyn «Amazon» kompanııasy «Borat» taspalanǵan dıskterge degen tapsyrys kóptigin habarlaǵan edi. Bul aqparat týyndynyń taralmaýyna tosqaýyl qoıa almaǵanymyzdy dáleldedi.

Ázirge «Borat-2» fılminiń qashan jaryqqa shyǵatyny belgisiz. Keıbir derekkózder kınokartınanyń premerasy AQSh-taǵy jańa prezıdenttik saılaýǵa deıin bolady dep boljaýda.

Jańa fılmniń túsirilgenin estigen otandastarymyz áleýmettik jelide óz narazylyqtaryn bildirdi. Nurqanat Qaırat esimdi aqyn:

«Qazaqtyń qorlap jatyr ultyn bular,

Saýdasyn saýatsyzdyń kim tyńdyrar.

Bir qazaq shyqpady ma aramyzdan,

Bir-birlep bul sorlynyń murtyn jular?»-dese,  Atlas Art aty-jónimen tirkelgen oqyrman:«Namyssyz adamdar «qaljyń» dep baǵalar, týrıstik oryndar «paıda» tabar, degenmen ulttyq namys bárinen de joǵary. Nege biz fılmniń jaryqqa shyqpaýyna halyqaralyq dárejede  tyıym salmaımyz?»-dep óz usynysyn bildirdi.

 «Qazaqtar jylqynyń zárin ishedi»

2016 jyly Qyrǵyzstanda jumys jasaıtyn Maıkl Makfıt esimdi brıtan azamaty qazyny jylqynyń jynys múshesine teńep, el ashýyn týǵyzǵan edi. Dese de, qyrǵyz baýyrlarymyz birden áreketke kóship, sheteldikti elden qýyp shyqty. Al biz «Qazaqtar jylqynyń zárin ishedi, syǵandarǵa ańshylyq qurady» dep jahanǵa jalǵan aqparat taratqan Borattyń is-áreketine áli de bolsyn kóz jumýmen kelemiz. «Qoı aýzynan shóp almas» minezimizden qashan qutylar ekenbiz?!

                                                    Dıana ASAN,

                               «Adyrna» ulttyq portaly

Pikirler