Baǧyştauǧa mındettısıŋ ǧūmyryŋdy sen elge...

Adyrna.kz Telegram
https://adyrna.kz/storage/uploads/Yp6bzYyfsMQlIpVm1UK6WVXTYFPxfFHE7txyXVsn.jpg

Jaqynda Qaraǧandy oblysynyŋ Aqtoǧai audandyq Mädeniet üiınde belgılı qalamger, Qazaqstan Respublikasy Prezidentınıŋ BAQ salasyndaǧy syilyǧynyŋ laureaty Tölen Tıleubaidyŋ «Aqtoǧaiym, men senıŋ bır ūlyŋmyn!» atty şyǧarmaşylyq keşı öttı.

Keştıŋ aldynda Mädeniet üiınıŋ foiesınde «Adal aryŋ – aq mamyq jastyǧyŋ» degen taqyrypta Tölen Tıleubaidyŋ şyǧarmaşylyǧyna arnalǧan körme aşyldy. Körmege qalamgerdıŋ şyǧarǧan kıtaptary, baspasözde jariialanǧan maqalalary men sūhbattary, şyǧarmaşylyq jetıstıkterınen maǧlūmat beretın fotosuretter, tanymal tūlǧalardyŋ T. Tıleubaidyŋ tuyndylary turaly oi-pıkırlerı toptastyrylǧan sitata-paraqşalar qoiyldy. 

Ruhani keştıŋ şymyldyǧy Tölen Tıleubaidyŋ «Tülkılıtaudyŋ aspany» atty povesınen alynǧan şaǧyn körınıspen türıldı. Aqtoǧai halyq teatrynyŋ ärtısterı men Älihan Bökeihan atyndaǧy tırek mektebınıŋ oquşylary ädebi şyǧarmany alǧaş ret sahnalap, körermen nazaryna ūsyndy. Balalar rölderdı öte sättı oinady. Odan keiın keş iesı sahnaǧa şyǧyp, özınıŋ şyǧarmaşylyǧyna qūrmet körsetken tuǧan jerıne perzenttık jürekpen basyn iıp, alǧausyz alǧysyn jetkızdı. Ol araǧa 34 jyl salyp, özınıŋ ömırdegı sättı jolyn aşyp bergen qasiettı sahnaǧa qaita oraldy. Bozbala şaǧynda Aqtoǧai audandyq mädeniet üiınde ötken «Jıgıt sūltany» baiqauyna qatysyp, 2-şı oryn alyp, «Şeşen jıgıt» atanǧan edı. 

«Assalaumaǧaleiküm, Aqtoǧaiym,

Arqadaǧy jer şoqtyǧy, köp toǧaiyŋ.

Ortaǧa kelıp tūrǧan serılerdıŋ

Sen bügın anyqtaisyŋ, baq-talaiyn.

Auylym Nūra özenın boilai qonǧan,

Auasy – hoş, taulary – biık qorǧan. 

Sol taular aralyǧyn mekendeidı

Ūrpaǧy – Küläş, Nūrken, aqyn Narman. 

Äkem aty – Zärubai, atym – Tölen,

Saiysqa Saryarqadan men de kep em, 

Bäigemdı şappai ber dep aita almaimyn,

Tabylar bır boiymnan öner de öleŋ» dep özın tanystyryp, sol kezde şyǧarǧan öleŋımen halyqtyŋ qoşemetıne bölendı. Tölennıŋ alǧaşqyda jūrtqa aqyn bolyp tanylǧanyn köpşılık bıle bermeidı. Demek alǧaşqy qyry – aqyndyǧy desek qatelespeimız. Student kezınde öleŋ-jyrlary «Qaraǧandy universitetı», «Aziia-Tranzit», «Ortalyq Qazaqstan», «Ruhaniiat älemı», «Egemen Qazaqstan» gazetterınde jaryq kördı. Dostyq, mahabbat, tuǧan jer taqyrybyndaǧy bır top öleŋderı «Alasapyran Amerika» atty kıtabyna endı. Al şyǧarmaşylyq keşte Aqtoǧai halyq teatrynyŋ ärtısterı keş iesınıŋ öleŋ-jyrlaryn şabytpen oqydy. 

Közı tırısınde şyǧarmaşylyq bailanysta bolǧan «Tamşylar», «Esıl aǧady» jäne özge de halyqtyŋ süiıktı änderınıŋ avtory, kompozitor Ahmediiar Esmūhanov Tölen Tıleubaidyŋ «Köktemgı elegiia», «Senıŋ beineŋ» atty öleŋderıne äuen jazdy. «Tuǧan jerıŋe tuyŋdy tık!» degen söz beker aitylmaǧan. Ötken jyly Saryarqanyŋ kındıgındegı, Nūranyŋ jaǧasyndaǧy qoinauy qūtqa, örısı malǧa tolǧan, bereke men bırlıgı jarasqan Aqşidıŋ azamattary 50 jyldyq toiyn dürkıretıp ötkızdı. Mereilı toidyŋ qarsaŋynda Aqşi (Kejek auyldyq okrugı) auylynyŋ tarihynda tūŋǧyş ret än şyqty. Ännıŋ sözın jazǧan – Tölen Tıleubai, änın jazǧan – Medet Salyqov. Tuǧan jerge, auylǧa degen zor süiıspenşılıkten tuǧan  «Aqşiım – än arqauym» atty ändı «Tolqyndastar» toby äuelettı. 

«Ärqaşan da adal jan bop,

Qalam deseŋ egerde,

Baǧyştauǧa mındettısıŋ

Ǧūmyryŋdy sen elge» degen sözdı orys jazuşysy Denis Fonvizin aitypty. Tuyp-ösken auylyŋdy, öz elıŋdı jaqsy köru jetkılıksız, halyq qūrmetteitın azamat bolamyn deseŋ, öz kışı Otanyŋdy jaqsy bılıp, elıŋmen bıte qainasyp ketuıŋ kerek. «Elsız er bolmaidy, jūrtsyz jıgıt bolmaidy» degen Bauyrjan Momyşūly. Älihan, Älımhan, Aqbaidyŋ Jaqyby tärızdı Alaş arystary düniege kelgen, Küläş, Manarbek, Äset, Şaşubaidai būlbūl ündı änşıler, Narmanbet pen Jazyqtai düldül aqyndar, Aqqyz ben Maǧauiiadai barmaǧynan bal tamǧan küişıler şyqqan Aqtoǧaidyŋ halqy osy keşte Tölen Tıleubaiǧa erekşe qūrmet körsettı. 

Jerlesterınıŋ atynan qūttyqtau söz söilegen Aqtoǧai audanynyŋ äkımı Abylai Amanjolov: «Arqanyŋ aq tütegı men qasiettı topyraǧynan när alǧan Aqtoǧaidyŋ bırtuar azamaty retınde Sız qazaq ruhaniiatynda öz soqpaǧyŋyzdy salyp, ūlttyq jurnalistika men ädebiettıŋ biık belesterın baǧyndyryp kelesız. 2003 jyly «Şabyt» halyqaralyq şyǧarmaşyl jastar festivalınde Gran-Pri jüldesın ielenıp, qazaq ädebietıne ülken ümıtpen qadam bastyŋyz. Oqyrmannyŋ zor ıltipatyna bölengen «Alasapyran Amerika» atty tūŋǧyş kıtabyŋyzdan bastap, bügıngı künge deiıngı şyqqan ärbır tuyndyŋyz – tereŋ paiym men ūlttyq ruhtyŋ körınısı. Käsıbi biıktıktıŋ belgısı retınde Qazaqstan Respublikasy Prezidentınıŋ BAQ salasyndaǧy syilyǧynyŋ laureaty atanuyŋyz – Sızdıŋ qalamyŋyzdan tuǧan dünielerdıŋ el üşın asa qūndy ekenınıŋ dälelı. Sız - tek söz zergerı ǧana emes, tuǧan jerdıŋ qadırın janymen ūǧynǧan, tuǧan elınıŋ abyroiyn asqaqtatudy paryz sanaǧan azamatsyz. Sızdıŋ publisistikalyq oilaryŋyz ben körkem şyǧarmalaryŋyz – bolaşaq ūrpaq üşın taǧylymy mol qazyna» dei kele, auyldastarynyŋ atynan iyǧyna şapan jauyp, astyna at mıngızdı. 

Ekı bölımnen qūralǧan keştıŋ resmi bölıgın Aqtoǧai halyq teatrynyŋ rejisserı Qūlmūhammet Serıkǧalymūly, al negızgı bölıgın Aqtoǧaidyŋ ardaqty azamaty, abaitanuşy ǧalym, IT salasynyŋ mamany Sūltan Ybyrai jürgızdı. 

Keşegı Smaǧūl Ybyrai, Qasym Orynbet, Qasjan Aǧedılov, Ümıtai (Mübarak) Jarmaǧanbetov, Mahmūd Jarylǧap, Amangeldı Sovetūly siiaqty tanymal qalamgerlerdıŋ qoltaŋbasy qalǧan Aqtoǧai baspasözınıŋ tamyry tereŋde jatyr. Arqadaǧy qazaq baspasözınıŋ tarihy bız aityp jürgendei 1938 jyldan emes, qazaqtan şyqqan ekınşı redaktor, 1888-1902 jyldary şyqqan «Dala ualaiaty» gazetın ūiymdastyruşy jäne alǧaşqy basşysy, Toqyrauyn bolysynan şyqqan alǧaşqy jurnalist, publisist, audarmaşy Dınmūhammed Sūltanǧazinnen bastau alatyny jönınde naqty tarihi derekter bar.  Mäselen, «Dın-Mūhamed Hanqojaūly Sūltanǧazin (10 nauryz 1867 jyl, Qarqaraly uezı — 1917 jyl, Baku) — qazaq jurnalisı, tılmaş, qazaq ūlttyq jurnalistikasynyŋ negızın qalauşylardyŋ bırı. 1867 jyly 10 nauryzda Qarqaraly uezınde, Toqyrauyn bolysynda tuǧan. Töre ruynan şyqqan. Bökeihan Baraq ūlynyŋ şöberesı. Älihan Bökeihanovtyŋ ınısı. Dın-Mūhamed Sūltanǧazin (ol tegı atasy Sūltanǧazy Bökeihanovtyŋ atynan aldy) 1890 jyly Tomsk universitetınıŋ medisina fakultetıne oquǧa tüsıp, bır jyldan keiın İmperatorlyq Sankt-Peterburg universitetınıŋ şyǧystanu fakultetıne auysty. 1895 jyly 1–şı därejelı diplommen bıtırgen soŋ, sol universitettıŋ zaŋ fakultetıne oquǧa tüsıp, 1897 jyly zaŋger därejesın aldy. Ekı joǧary bılım alǧan tūŋǧyş qazaq boldy» degen mälımet Uikipediiada būrynnan bar. 

Jūrtty eleŋdetken bır jaŋalyq: «Osy uaqytqa deiın onyŋ äkesınıŋ aty belgısız bolyp keldı. Mūrat Ötep degen azamat Dınmūhammed Sūltanǧazinnıŋ Tomsk universitetındegı studenttık qūjatynda Hanqojaūly dep anyq jazylǧanyn tapty. Bökeiden Batyr, Batyrdan Myrzatai, odan Nūrmūhammed, odan Älihan tusa, Bökeidıŋ Sūltanǧazy degen balasynan Hanqoja, Hanqojadan Dınmūhammed tuady» degen aqjoltai derektı Sūltan Ybyrai aqtoǧailyqtarǧa süiınşılep jetkızdı. Söz tızgının ūstaǧan adamnyŋ bır ūtqan jerı - Älihannyŋ Aqtoǧaiyndaǧy jer-su ataularynyŋ (Gülşat, Deresın, Kejek) şyǧu tarihyna qysqaşa mysaldarmen toqtalyp, jas ūrpaqqa ūlaǧaty mol maǧlūmattardy bölısıp otyrdy. 

Ol «Dınmūhamemmed Sūltanǧazin, Älihan Bökeihan, Älımhan Ermekov, Aqbaidyŋ Jaqyby siiaqty Alaş arystary ösıp-öngen tamyrdan när alǧan, qasiettı qalamyna adal ūrpaq bügınge jalǧasyp keledı. Düiım elge tūtqa, jerge janaşyr bolyp, ūlttyŋ sözın söilep jürgen kesek bolmys, kemel bılımımen el aldynda jürgen ūldary jeterlık. Solardyŋ bırı – Aqtoǧaidyŋ Aqşi auylynan şyqqan qalamger Tölen Tıleubai» dei kele şyǧarmaşylyq keş iesınıŋ jurnalistık qyryna bölek toqtaldy. Tölennıŋ qalamger boluyna üş tūǧyry: tuǧan üiı, ösken ortasy jäne aldynan şyqqan ūlaǧatty ūstazdary zor yqpal etkenın tılge tiek ettı. 

«Bügıngı keştıŋ iesı san qyrly talantymen tanylyp jürgen azamat. Äitse de jūrt Tölendı äuelı jurnalist retınde tanyp-bıldı. 1995-1999 jyldary E.A. Böketov atyndaǧy Qaraǧandy memlekettık universitetınıŋ Jurnalistika bölımın «Jurnalistika» mamandyǧy boiynşa üzdık diplommen bıtırdı. Sol uaqyttan berı 27 jyl boiy üzdıksız qazaq baspasözınde eŋbek etıp keledı. Osy eŋbegı eleusız qalǧan joq. Jurnalistık qyzmetındegı eŋ ülken jetıstıgı - Memleket basşysynyŋ 2024 jylǧy 25 mausymdaǧy ökımımen otandyq jurnalistikany mazmūndyq jäne ädıstemelık tūrǧydan jetıldıruge qosqan ülesı üşın Qazaqstan Respublikasy Prezidentınıŋ BAQ salasyndaǧy syilyǧynyŋ laureaty atandy. Tölen Tıleubaidyŋ Qazaqstandaǧy adam saudasy turaly seriialyq jurnalistık zertteulerı 1999 jyldan bastap qazaq gazetterınde, internet portaldarda şyqty. Ol eŋ kürdelı, uytty, jauynger janrdyŋ bırı – sūhbat jazudyŋ şeberı. Jurnalistık qyzmetınde elımızdegı ǧana emes, älemdık saiasattaǧy bedeldı tūlǧalarmen sūhbattasty. Solardyŋ qatarynda İrannyŋ eks-prezidentı Mahmūt Ahmadinedjat, Reseidıŋ Syrtqy ıster ministrı Sergei Lavrov, RF Memlekettık Dumasynyŋ töraǧasy Valentina Matvienko, Qyrǧyzstannyŋ būrynǧy Syrtqy ıster ministrı Roza Otunbaeva jäne t.b. bar. 2019 jyldan berı Tölen Zärubaiūly kiıkterdı qorǧau taqyrybyn äleumettık jelılerde, baspasöz betterınde jankeştılıkpen köterıp, bırneşe şaǧyn jazba, taldau maqala, ötkır sūhbat, jurnalistık zertteu, ädebi şyǧarmalar jariialady. «Qoryqşy Erlan Nūrǧalievtıŋ ısın» batyldyqpen jazyp, būqara men bilıktıŋ nazaryna qaita-qaita aşyq şyǧardy. Sonyŋ nätijesınde dalanyŋ aqbökenderın qoişa qyryp-joiǧan brakonerlerdı qataŋ jazalaityn zaŋ qabyldandy» dei kele jürgızuşı jurnalistıŋ käsıbi qyzmetın bolaşaq ızbasarlaryna ülgı ettı.

Tölen Tıleubaidyŋ tuǧan jerı, Älihannyŋ Aqtoǧaiy turaly maqalalary är jyldary «Toqyrauyn tynysy», «Ortalyq Qazaqstan», «Aziia-Tranzit», «Aiqyn», «Astana aqşamy», «Halyq» gazetterınde, «Abai.kz» portalynda jaryq körgen. «Bostandyqty baǧalaityn ūrpaq Alaştyŋ tragediiasyn, Jeltoqsannyŋ şyndyǧyn bıluı tiıs!» degen maqalasynda:«Täuelsızdık künın atap ötu qazaqtyŋ baǧyna tuǧan Älihan Bökeihannyŋ Alaşorda Ükımetın qūrǧan 13 jeltoqsannan bastaluy kerek. Būl kündı «Alaşorda künı» dep atauymyz kerek! Öitkenı, ol – Alaş tarihyna altyn siiamen jazylǧan ūly kün! Qazaq balasynyŋ ūlttyq jadynan öşpeitın kün! Täuelsızdıgımızdıŋ tarihyna taspen jazylǧan kün! Alaş arysy Älımhan Ermekovtıŋ «Saryarqa» gazetınıŋ 1918 jylǧy №28 sanynda jariialanǧan «Jasasyn, Alaş avtonomiiasy!» atty maqalasynda 13 jeltoqsannyŋ tarihta qandai män-maǧynaǧa ie ekenı ǧajaiyp tılmen jazylǧanyn bılemız. Alaşordanyŋ körnektı qairatkerı, qazaqtan şyqqan tūŋǧyş matematik Älımhan Ermekovtıŋ üş ret tūtqyndalyp, 18 jyl ömırın GULAG-tyŋ azapty türmesınde ötkızgenı basqa emes, Täuelsızdık künınde aityluy qajet» dep jazady ol.

Osy keşte 27 jyldyq käsıbi qyzmetınde baspasözde, internettegı saittarda, äleumettık jelılerde T. Tıleubai batyl jazyp, qoǧamdyq pıkırdıŋ talqysyna şyǧarǧan 25 mäsele boiynşa Memleket basşysy Qasym-Jomart Toqaevtyŋ tarapynan şeşım şyǧarylǧany aityldy. Olardyŋ qatarynda: adam saudasyna tyiym salu, Ūlttyq baspasöz künın belgıleu, Nauryzdy jaŋaşa toilau, jurnalisterge märtebe beru, balalardyŋ qūqyǧyn zaŋdastyru, Jeltoqsan köterılısınıŋ bozdaqtaryn aqtau, qazaq gazetterınıŋ damuy, su mamandaryn daiarlau, Alaş arystarynyŋ ūlttyq armanyn ıske asyru siiaqty ūlttyq mūrattarǧa ündeitın özektı de ötkır mäseleler bar.

Odan ärı Tölen Tıleubaidyŋ publisistık qyzmetı, ǧylymi zertteuşılık jäne jazuşylyq qyry söz boldy. Ol «Alasapyran Amerika», «Täuelsızdık – tūmarym», «Sifrlyq jolairyq: Qazaqstan gazetterınıŋ bügını men erteŋı», «Tülkılıtaudyŋ aspany» atty tört kıtaptyŋ avtory. 2004 jyly AQŞ-qa barǧan saparynda öz közımen körıp, köŋılıne tüigenderı «Alasapyran Amerika» atty publisistikalyq jinaǧyna arqau boldy. Publisist qazaq baspasözınde soŋǧy jyldary joiylyp bara jatqan ocherk, pamflet, feleton siiaqty jauynger janrlarda aianbai qalam tartty. Äsırese, 2006 jyly «Ölke» baspasynan jaryq körgen, qazaq pen batys qoǧamyn salystyryp jazǧan «Alasapyran Amerika» atty jolsapar ocherkı oqyrman tarapynan joǧary baǧalandy. Soŋǧy jyldary baspasözden joiyludyŋ az-aq aldynda tūrǧan feleton janrynyŋ hälı müşkıl. Kezınde «Ara» syn-syqaq jurnalynda (2003 jyl) jariialanǧan «Samaqovanyŋ «prioritetı», «Temır jolyŋ tyq-tyq, vagondary pyq-pyq» (2005 jyl) siiaqty feletondary arqyly qoǧamdaǧy kemşılıkterdı aiausyz syn sadaǧyna aldy. T. Tıleubaidyŋ «Egemen Qazaqstan» (13 tamyz, 2005 jyl) gazetınde jariialanǧan «Qaǧazstan» atty pamfletı qoǧamdy dür sılkındırdı. Avtor ömırdegı sandaǧan «izmderdıŋ» qataryna qaǧazizm ūǧymyn äkelıp qosyp, ony dara jıktedı. Ärine, būl sözsız avtordyŋ şeberlıgı. Ekınşıden oqyrmannyŋ nazaryn audaru qūraly retınde mysqyl bolsa da, «Qaǧazstannyŋ» Qazaqstandaǧy ornynyŋ joq ekendıgın şeberlıkpen körsetedı. Publisistikalyq şyǧarmalary avtordyŋ «Alasapyran Amerika», «Täuelsızdık - tūmarym» atty jinaqtarynda toptastyrylyp berıldı.

Tölen Tıleubai 2021 jyly M. Qozybaev atyndaǧy Soltüstık Qazaqstan universitetınıŋ magistraturasyn üzdık bıtırdı. Akademiialyq därejesı - äleumettık ǧylymdar magistrı. 2002 jyly 13 säuırde Almatydaǧy «Kursiv» baspasynan «Sifrlyq jolairyq: Qazaqstan gazetterınıŋ bügını men erteŋı» atty oqu qūraly jaryq kördı. Gazet pen gadjettıŋ teketıresın bırneşe jyl tereŋ zerttep, jyldam özgerıp jatqan media industriiadaǧy qūbylystarǧa taldau jasady. 

Tölen Tıleubai 35 jyl būryn, Aqşi orta mektebınen tülep ūşty. Balalyq şaqtaǧy appaq armany biık şyŋdarǧa jeteledı. Kıtap oquǧa, şyǧarma jazuǧa degen qyzyǧuşylyǧy da mektepte oqyǧan kezınde bastaldy. Ädebiet pänınen sabaq bergen mūǧalımı, Qazaqstannyŋ eŋbek sıŋırgen ūstazy Säbira Qūlpeiısova balanyŋ jüregındegı şyǧarmaşylyqqa, ädebietke degen süiıspenşılıgınıŋ oianǧanyn tap basyp tanyǧan. Oquşy kezındegı ädebiet sabaǧynda jazǧan şyǧarmalary, studenttık şaqtaǧy kündelıkterı qalamgerlıkke jeteledı. Şyǧarmaşylyq jolynyŋ bastauy bolǧan «Jaŋa Astanaǧa qoş keldıŋ, qazaq jasy» atty fantastikalyq äŋgımesı 2003 jyly Astanada ötken «Şabyt» halyqaralyq şyǧarmaşyl jastar festivalınıŋ ädebiet baiqauynda üzdık dep tanylyp, diplomant atandy. Baiqaudyŋ qazylar alqasynyŋ müşesı bolǧan Halyq jazuşysy, aqyn, memleket jäne qoǧam qairatkerı marqūm Fariza Oŋǧarsynova Tölennıŋ şyǧarmaşylyǧy turaly: «Menıŋ tüsınıgımde jurnalister saiasatkerlerden de, aqyn-jazuşylardan da, basqa da ǧylym, öner salalary ökılderınıŋ bärınen de biık tūrady. Sondai jurnalisterdıŋ bırı – oily, ūlttyq müdde haqynda jasty da, jasamysty da oilandyratyn maqalalary üşın 2003 jyly «Şabyt» halyqaralyq şyǧarmaşyl jastar festivalınıŋ Gran-pri jüldesın jeŋıp alǧan, keiın «Alasapyran Amerika» atty tūŋǧyş kıtabyn şyǧarǧan asa daryndy Tölen Tıleubai. Öz basym Tölen aldaǧy uaqytta da süisınuge tūrarlyq şyǧarmalarymen oqyrmandar köŋılınen şyǧa beredı degen senımdemın» degen pıkırın aitypty. Osy pıkırdıŋ dälelındei, Tölen Zärubaiūlynyŋ är jyldary jazǧan «Qaita tülegen ruh», «Aqböken jylaǧan tün» (derektı äŋgıme), «Men saǧan ǧaşyq edım!», «Aq kögerşın», «Gülsaranyŋ mahabbaty» atty äŋgımelerı oqyrmannyŋ köŋılınen şyqty. Arada 20 jylǧa uaqyt ötkende «Tülkılıtaudyŋ aspany» atty tūŋǧyş povesın jazyp, jaryqqa şyǧardy.  

Keş soŋynda Älihan Bökeihan atyndaǧy tırek mektebınıŋ 7-synyp oquşysy Aiala Talǧatqyzy «Tülkılıtaudyŋ aspany» tuyndysyna beinetaldau jasady. Keş iesı men zaldaǧy körermender arasynda sūraq-jauap formatynda aşyq sūhbat öttı. Odan keiın ruhani jiynǧa arnaiy kelgen belgılı qalamger, qoǧam qairatkerı, Jeltoqsan qaharmany Maqpal Orynbetova, Qazaqtyŋ Sary tentegı, aqyn, bard Quanyş Maqsūtov, «Ortalyq Qazaqstan» gazetınıŋ bas redaktory, publisist-jurnalist Ersın Mūsabek, belgılı aqyn Müsırkep Seidahmet, aqyn, būqartanuşy, kompozitor Qaliasqar Şynybektegı, aqyn, Qazaqstan jazuşylar Odaǧynyŋ müşesı Ruslan Nūrbai, änşı, mädeniet salasynyŋ üzdıgı Erjan Bazarbekov, būqarjyraulyq jas aqyn Aituar Boranbaiūly, Tölennıŋ şyǧarmaşylyǧymnyŋ janaşyry Janar Töselbaeva, Kejek auyldyq okrugınıŋ äkımı Meiırbek Mäkenbaev, Aqşi negızgı orta mektebınıŋ direktory Amanbala Noǧaeva, «Qaraǧandy universitetı» jurnalynyŋ bas redaktory Gülnär Şomenova jäne «Ükılı ümıt» klubynyŋ qyz-jıgıtterı - Nūrasyl, Aibyn, Gülmira, Tölennıŋ tuǧan äpkesı Dybys Tıleubaeva qūttyqtau lebızın aityp, syi-syiapat jasady. Änşıler änın äuelettı. 

Nūrasyl Erbolūly, 

E. A. Böketov atyndaǧy Qaraǧandy ūlttyq zertteu universitetınıŋ jurnalistika bölımınıŋ studentı. 

Pıkırler