11 قاراشادا الەمدەگى ەڭ ءىرى تەحنولوگيالىق كومپانيالاردىڭ ءبىرى سانالاتىن Nvidia اكتسيالارى ساۋدا-ساتتىقتىڭ اشىلۋىمەن 7 پايىزدان استام قۇلدىرادى. بۇعان ءبىر كۇن بۇرىن كورپوراتسيا پرەزيدەنتى ءارى باس اتقارۋشى ديرەكتورى دجەنسەن حۋانگتىڭ قىتايدىڭ تىڭشىسى بولۋى مۇمكىن دەگەن ايەلمەن نەكەدەن تىس قارىم-قاتىناسىنا قاتىستى تەرگەۋ باستالعانى تۋرالى اقپارات سەبەپ بولعان، دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ءتىلشىسى.
وتكەن جۇماداعى ساۋدا-ساتتىق قورىتىندىسى بويىنشا Nvidia اكتسياسىنىڭ قۇنى 186,64 دوللاردى قۇراعان. الايدا دۇيسەنبى كۇنى ساۋدا سەسسياسى باستالعاندا اكتسيا باعاسى شامامەن 173 دوللارعا دەيىن تومەندەگەن. Investing دەرەكتەرىنە سايكەس، تاۋلىك ىشىندە كورسەتكىش 170 دوللارعا دەيىن تۇسكەن.
Business Insider باسىلىمىنىڭ حابارلاۋىنشا، دۇيسەنبى كۇنى Nvidia كومپانياسىنىڭ نارىقتىق كاپيتاليزاتسياسى 360 ميلليارد دوللارعا دەيىن قىسقارعان.
Forbes مالىمەتىنشە، كومپانيا اكتسيالارىنىڭ قۇلدىراۋىنا بايلانىستى دجەنسەن حۋانگ ميللياردەرلەر رەيتينگىندە ەكى ساتىعا تومەندەپ، 8-ورىننان 10-ورىنعا تۇسكەن. ونىڭ بايلىعى 7,4 ميلليارد دوللارعا ازايىپ، 154,7 ميلليارد دوللاردى قۇراعان.
اقش-تاعى جاساندى ينتەللەكت سالاسىنا ارنالعان نەگىزگى چيپ وندىرۋشىلەردىڭ ءبىرىن باسقاراتىن حۋانگتىڭ قىتاي تىڭشىسى بولۋى مۇمكىن ايەلمەن بايلانىستا بولعانى تۋرالى اقپارات قازان ايىندا تاراعان ەدى. ال وتكەن جەكسەنبىدە The New York Times باسىلىمى حۋانگتىڭ اتالعان ايەلمەن نەكەدەن تىس قارىم-قاتىناستا بولعانىن مويىنداعانىن جانە Nvidia كومپانياسىنىڭ وسى جاعدايعا بايلانىستى تەرگەۋ باستاعانىن حابارلادى.
باسىلىمنىڭ دەرەگىنشە، ارنايى قىزمەت وكىلدەرى حۋانگتىڭ سينگاپۋردان شىققان كاسىپكەر، وزىمەن تەگى بىردەي ەليس حۋانگتىڭ (حۋانگ لە) بەيجىڭگە اقپارات بەرىپ جۇرگەنىنەن حابارسىز بولعان دەپ ەسەپتەگەن.
دجەنسەن حۋانگ اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپقا جاقىن تۇلعالاردىڭ ءبىرى سانالادى. اق ءۇي باسشىسى جەكسەنبى كۇنى كاسىپكەردى قولداپ، ونى «لايىقتى ازامات» دەپ اتادى. سونداي-اق ونىڭ «ەلىمىزدىڭ يگىلىگى ءۇشىن وراسان زور جۇمىس اتقارعانىن» اتاپ ءوتتى.
«مەنىڭشە، ونىڭ ءوزىن اقتايتىن ءۋاجى بار شىعار»، – دەدى ترامپ.
قىتاي سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى Nvidia باسشىسىنا قارسى تىڭشىلىق وپەراتسياسىن ۇيىمداستىردى دەگەن ايىپتاۋلاردى جوققا شىعاردى. ۆەدومستۆو وكىلى گو تسزياكۋن قىتاي تىڭشىسى بولۋى مۇمكىن ايەل تۋرالى اقپاراتتىڭ دالەلسىز ەكەنىن جانە قىتايدى قارالاۋعا باعىتتالعانىن مالىمدەدى.
تەرگەۋ ءجۇرىپ جاتقان كەزەڭدە دجەنسەن حۋانگ 1993 جىلى ارىپتەستەرىمەن بىرگە نەگىزىن قالاعان كومپانيانى باسقارۋدى جالعاستىرادى.
Nvidia العاشىندا گرافيكالىق پروتسەسسورلار مەن بەينەكارتالار ءوندىرۋشىسى رەتىندە تانىلدى. الايدا سوڭعى جىلدارى كومپانيا اقش پەن الەمدەگى جاساندى ينتەللەكتكە ارنالعان چيپتەردىڭ نەگىزگى وندىرۋشىلەرىنىڭ بىرىنە اينالدى.
2025 جىلى كومپانيا اقش-تا ءىرى دەرەكتەر ورتالىقتارى جەلىسىن قۇرۋدى كوزدەيتىن Stargate («جۇلدىزدى قاقپا») جوباسىنا ارنالعان جي ۇدەتكىشتەرىن جەتكىزۋشىلەردىڭ ءبىرى بولدى. بۇل جوبانى اق ءۇي جاريالاعان ەدى.
اقش بيلىگى Nvidia كومپانياسىنا جاساندى ينتەللەكتكە ارنالعان وزىق چيپتەردى قىتايعا جەتكىزۋگە تىيىم سالعان. الايدا حۋانگپەن قارىم-قاتىناستا بولعان ايەل باسقاراتىن كومپانيا ءدال وسى شەكتەۋلەردى اينالىپ وتۋگە قاتىسى بار دەگەن كۇدىككە ىلىنگەن.
ەسكە سالايىق، ماۋسىمدا قازاقستان ۇكىمەتى مەن IT-الپاۋىتتارى Firebird جانە NVIDIA جاساندى ينتەللەكت سالاسىندا $10 ملرد-تىق كەلىسىمدەر پاكەتىنە قول قويعان بولاتىن.
ال 23 قازاندا دجەنسەن حۋانگ استانا قالاسىنا ساپارمەن كەلگەن ەدى. ساپار قازاقستاننىڭ جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىعىن نىعايتۋعا جانە ەلدىڭ فيزيكالىق جاساندى ينتەللەكت (Physical AI) باعىتىنداعى الەۋەتىن دامىتۋعا ارنالدى.
