قازاقى امانداسۋ ادەبىن كەيىنگى ادەتتەرمەن شاتاستىرماۋ كەرەك – ەكس-دەپۋتات

112
Adyrna.kz Telegram
https://adyrna.kz/storage/uploads/4Zv9gTrg8ZgJYEJpuT8RtJw0M7QNHjdOQyOzdT5h.jpg

ەكس-دەپۋتات نۇرتورە ءجۇسىپ قازاق قوعامىنداعى امانداسۋ مادەنيەتى تۋرالى پىكىر ءبىلدىرىپ، كەيىنگى جىلدارى قالىپتاسقان كەيبىر ارەكەتتەردى قازاقتىڭ ءتول ءداستۇرى رەتىندە قابىلداۋعا بولمايتىنىن ايتتى.

بۇل تۋرالى ول "ادىرنا" ۇلتتىق پورتالىنا بەرگەن سۇحباتىندا ايتتى. 

ونىڭ ايتۋىنشا، بۇگىنگى كۇنى كەڭ تارالعان مىندەتتى تۇردە قول الىسۋ نەمەسە بەتتەن ءسۇيىپ امانداسۋ قازاق حالقىنىڭ ەجەلگى سالتى ەمەس. اسىرەسە ايەل ادامنىڭ ءبىرىنشى بولىپ ەر ادامعا قول سوزۋى نەمەسە بەتتەن ءسۇيىپ امانداسۋى ۇلتتىق ءداستۇردىڭ اجىراماس بولىگى رەتىندە قاراستىرىلماۋى ءتيىس.

«مىندەتتى تۇردە قول الۋ، سوسىن مىندەتتى تۇردە بەتتەن شىعۋ دەگەن نارسەلەر ارتىق دەپ ويلايمىن. ايەل ادامنىڭ ەر ادامعا ءبىرىنشى بولىپ قول سوزۋى – قازاقتىڭ بۇرىننان كەلە جاتقان ادەتى ەمەس»،- دەدى نۇرتورە ءجۇسىپ.

دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە ەر ادامداردىڭ ءبىر-بىرىمەن بەتتەن ءسۇيىپ امانداسىپ جاتقانىن دا ءجيى كورۋگە بولادى. الايدا مۇنداي ارەكەتتەردى دە قازاقتىڭ ءداستۇرلى ادەبىمەن بايلانىستىرۋ دۇرىس ەمەس. ونىڭ پىكىرىنشە، قازاق قوعامىندا امانداسۋدىڭ ءوز ورنى، ءوز ءتارتىبى بولعان جانە ول ەڭ الدىمەن ادەپكە نەگىزدەلگەن.

نۇرتورە ءجۇسىپ داستارحان باسىنداعى قارىم-قاتىناس مادەنيەتىنە دە ەرەكشە توقتالدى. ول قازاق داستۇرىندە اس ۇستىندە وتىرعان ادامداردىڭ سىرتتان كەلگەن كىسىمەن قول الىسىپ امانداسۋى بولماعانىن ايتتى. كەرىسىنشە، داستارحان باسىندا وتىرعان ادامنىڭ استان تۇرىپ، قول الىسىپ شىعۋى نەمەسە بارلىعىنىڭ اس ۇستىندە جاپپاي امانداسۋى كەيىن قالىپتاسقان داعدى ەكەنىن جەتكىزدى.

«جۇرتتىڭ داستارحان ىشىندە جاپپاي قول الىسقانىن ءوز باسىم قۇپتامايمىن. بۇل – قازاقتىڭ بۇرىننان كەلە جاتقان ءداستۇرى ەمەس»،- دەدى سەناتور.

ونىڭ پىكىرىنشە، ۇلتتىق سالت-داستۇرگە قاتىستى ماسەلەدە كەيىن پايدا بولعان ادەتتەر مەن قازاقتىڭ ءتول مادەنيەتىن اجىراتا ءبىلۋ ماڭىزدى. امانداسۋ مادەنيەتى دە ەڭ الدىمەن ادەپكە، ورىن مەن جاعدايعا نەگىزدەلۋى كەرەك. سوندىقتان قازىرگى قوعامدا كەڭ تارالعان كەيبىر ارەكەتتەردى قازاقتىڭ ەجەلدەن كەلە جاتقان سالتى رەتىندە كورسەتۋ دۇرىس ەمەس.

پىكىرلەر