«Qazaqtyń aýzy jese de qan, jemese de qan»...

2899
Advokat Abzal Quspan aǵamyzdyń paraqshasyndaǵy beınerolıkti qarap shyqtym.
Bul kisiniń aıtýynsha bizdiń quqyq qorǵaý organdaryndaǵy qyzmetkerlerdiń 99 paıyzy ózimizdiń qazaqtar. Abzal aǵamyz zań salasynda óziniń kásibı maman retinde ótkergen tájirıbeden birneshe istiń qalaı júzege asqanyn, dál qazaq azamattaryna kelgende sottyń, zańnyń, sonyń ishindegi sottaǵy ulty qazaq azamattardyń bizdiń qazaq azamattarynyń ústinen qandaı sheshim qabyldaıtynyna dálel keltire otyryp, faktilerdi alǵa qoıǵan. Atalǵan beınerolıktiń siltemesi tómende:
Faktilerdi tizbekteı kele, belgili zańger: "Nege sot organdarynyń qyzmetkerleri qazaq azamattaryna kelgende quqyqtyq baǵany durys bermeıdi?" degendi alǵa tartady. Osy suraqtyń negizinde "Qazaqtyń aýzy jese de qan, jemese de qan" dep taqyrypty qoıǵan. Sebebi, sot, tergeý organdaryndaǵy azamattardyń 99 paıyzy qazaqtar bolsa da, qazaq ultynyń azamattaryna kelgende jaǵdaı múldem basqasha. Sonda qazaqtyń qazaqqa jany ashıtyny ótirik pe?
Qoǵamǵa suraq!
Nege bulaı?
Abzal aǵamnyń keltirgen aqparattarynyń astarynda "Bizdiń quqyq qorǵaý organdary ózge ulttyń azamattaryna kelgende, olardyń quqyn meılinshe qorǵaýǵa tyrysady. Al, óziniń qazaǵyna kelgende, isti barynsha búrkemelep, iske qatysty Qylmystyq kodekstegi sáıkes baptardy burmalaýǵa jol beredi" dep otyr. Atalǵan beınerolıkte ózge ulttar men qazaqtardyń arasynda bolǵan kıkiljińder aıtylyp otyrǵan jaǵdaıdarǵa negiz bolyp otyr.
Meniń tań qalatynym, quqyq qorǵaý organdaryndaǵy qyzmetkerlerdiń 99 paıyzy qazaqtar. Nege qazaq ultynan bola tura qazaq azamattaryna kelgende olar sholaq bola ketedi?
Polıııany da aıyptap jatamyz. Nege olar da halyqqa kelgende sholaq sheshimge kóshedi? Bári de qazaqtyń qanynan emes pe?
Qazaqtyń quqy óz jerinde, óz topyraǵynda nege taptalyp jatyr? Siz muny oılap júrsiz be?
Biz Ata zańymyz-Konstıtýııada ózimizdi táýelsiz, zaıyrly, demokratııaly el retinde jarııaladyq. Memleketti qurýshy ult retinde qazaqqa basymdyq bere almadyq. Biz tilimizdi, dinimizdi, ulttyq qundylyqtarymyzdy jete qorǵaı almadyq. Sonyń negizinde qazaqtyń ózin qorǵaı almadyq.
Biz 30 jyldyq táýelsizdigimizde ulttyq ıdeologııany údemeli júrgizýdiń ornyna aqsatyp aldyq. 30 jyl boıy júrgizilgen saıasatta bizdiń elde saıası, quqyqtyq reformalar iske aspady. Saıası básekeler bolmady. Damýǵa jol ashqan kez kelgen elde eń aldymen saıası reformalarǵa jol beriledi. Sol baıaǵy keńestik eskirgen, zamannyń kóshinen qalǵan júıemen turaqtylyqty saqtap bir orynda qozǵalmaı qaldyq. Sonyń saldary osyndaı keleńsizdikterge soqtyrdy dep aıta alamyn.
Abzal aǵamyz qazaqtyń janyn jegideı jegen, ózegin taldyrǵan óte ózekti máseleni alǵa tartyp otyr.
Bekbolat QARJAN,
"Adyrna" ulttyq portaly
Pikirler
Redakııa tańdaýy