The New York Times basylymy Reseidıŋ İranǧa äskeri jäne kommersiialyq jükterdı Kaspii teŋızı arqyly tasymaldap jatqanyn habarlady. Gazet mälımetınşe, būl baǧyt AQŞ qysymy küşeigen jaǧdaida Tegerandy qoldaudyŋ maŋyzdy arnasyna ainalǧan, dep habarlaidy “Adyrna”
«Kaspii teŋızı sanksiialar men AQŞ-tyŋ Ormuz būǧazyndaǧy teŋız blokadasyn ainalyp ötetın maŋyzdy dälızge ainalǧan. AQŞ şeneunıkterı Resei osy baǧyt arqyly drondarǧa arnalǧan bölşekterdı jetkızıp jatqanyn aitady», delıngen basylym jazbasynda.
Sonymen qatar, Reseiden jöneltıletın azamattyq jükterdıŋ kölemı de artqan. Äsırese bidai, jügerı jäne ösımdık maiy sekıldı negızgı azyq-tülık önımderı İrannyŋ Kaspii jaǧalauyndaǧy tört porty arqyly jetkızılıp jatyr. Basylym mūny İrannyŋ soǧys jaǧdaiyndaǧy azyq-tülık qauıpsızdıgın saqtau äreketımen bailanystyrady.
The New York Times deregıne säikes, halyqaralyq jetkızu arnalaryna täueldılıktı azaitu İran üşın strategiialyq maŋyzǧa ie bola bastaǧan. Sondyqtan Kaspii baǧyty Tegeran üşın tek sauda joly ǧana emes, sonymen qatar ekonomikalyq tūraqtylyqty saqtaudyŋ maŋyzdy tetıgıne ainalyp otyr.
Nauryz aiynda Tegeranǧa qarsy soǧys qimyldary barysynda İzrail men AQŞ İrannnyŋ Kaspii teŋızı jaǧalauyndaǧy Bandar-Anzali portty qalasyna 2 ret soqqy jasady. Sonda şaabuyldyŋ maqsaty İran qorǧanys ministrlıgıne baǧynatyn teŋız ortalyǧy ekendıgı aitylǧan. Soqqylar Tamdjidi teŋız ortalyǧyn zaqymdaǧan. Būl ortalyq Teŋız önerkäsıbı ūiymynyŋ qūramyna kıredı jäne äskeri kemelerdı jobalau, öndıru men jöndeumen ainalysatyn negızgı strategiialyq nysan bolyp sanalady.
Odan aldyn SAHAL İrannyŋ Kaspii teŋızındegı äskeri-teŋız küşterı men port infraqūrylymyna soqqy jasaǧanyn mälımdegen. Äue küşterınıŋ joiǧyş ūşaqtary İran äskeri flotynyŋ negızgı nysandaryn nysanaǧa alǧan. «Port infraqūrylymyndaǧy ondaǧan äskeri keme ornalasqan obektılerge soqqy berıldı. Olardyŋ qatarynda zymyrandyq kemeler men küzet katerlerı bar», – delıngen sonda SAHAL taratqan mälımette.
28 aqpannan bastap İzrail men AQŞ İran aumaǧyndaǧy bırqatar nysandarǧa, sonyŋ ışınde Tegeran qalasyna şabuyl jasap keledı. İran prezidentı Masud Pezeşkian eldıŋ energetikalyq jäne strategiialyq infraqūrylymyna jasalǧan şabuyldardy qataŋ aiyptaǧan. Onyŋ aituynşa, mūndai äreketter jaǧdaidy kürdelendırıp, baqylaudan tys saldarǧa äkeluı mümkın jäne onyŋ äserı tek aimaqpen şektelmei, jahandyq deŋgeide sezıluı yqtimal.
