يزرايل اسكەرى وتكەن جەكسەنبىدە وزدەرىنىڭ جاڭا لازەرلىك قورعانىس جۇيەسىن قولعا الدى. بۇل جۇيە «تەمىر ساۋلە» نەمەسە ونىڭ تۇپنۇسقالىق اتاۋى «ور ەيتان» دەپ اتالادى. بۇل تەحنولوگيا جوعارى قۋاتتى لازەر ساۋلەلەرى ارقىلى اۋە نىساندارىن جويۋ ءۇشىن جاسالعان. لازەرلىك جۇيە الەمدە تەڭدەسى جوق دەپ باعالانۋدا، دەپ حابارلايدى “ادىرنا”.
«تەمىر ساۋلە» جۇيەسى جوعارى قۋاتتى لازەر ساۋلەلەرى ارقىلى ءتۇرلى اۋە ماقساتتارىن جويۋعا ارنالعان. جۇيە ەكى لازەرلىك ساۋلەلەندىرگىشتەن تۇرادى، جانە ولاردىڭ ارقايسىسى 100 كۆت قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيدى. قۇرىلعىنىڭ نەگىزگى ەرەكشەلىگى — بۇل اۋە كەڭىستىگىندەگى ءارتۇرلى جىلدامدىقپەن ۇشاتىن نىسانداردى (مىسالى، زىمىراندار، ارتيللەريالىق سناريادتار، ۇشقىشسىز ۇشاقتار جانە ت.ب.) جويۋعا قابىلەتتى بولۋىندا.
لازەرلىك جۇيەنىڭ جۇمىسى نەگىزىنەن جارىق ساۋلەلەرىن بىرنەشە ءالسىز لازەرلەر ارقىلى كۇشەيتۋ پرينتسيپىنە سۇيەنەدى. ءار لازەر ءوز كەزەگىندە جوعارى قۋاتتى ساۋلە جاساۋ ءۇشىن كوگەرەنتتى تۇردە ۇيلەستىرىلەدى. مۇنداي جۇيە اۋاداعى ءتۇرلى تۋربۋلەنتتىلىك پەن ەلەمەنتتەردى ەسكەرە وتىرىپ، بىرقاتار ينجەنەرلىك شەشىمدەردى قاجەت ەتەدى.
لازەر ساۋلەلەرىن جەر بەتىندە باسقارۋ كەزىندە بىرقاتار قيىندىقتار تۋىندايدى. اتموسفەرانىڭ تۇراقسىزدىعى، تۇمان مەن شاڭ سياقتى قوسىمشا ەلەمەنتتەر ساۋلەنىڭ دالدىگى مەن كۇشىن السىرەتەدى. بۇل ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن، ءيزرايلدىڭ ينجەنەرلەرى استرونوميادا قولدانىلاتىن ءاداپتيۆتى وپتيكا تەحنولوگياسىن قولدانۋعا شەشىم قابىلدادى.
ءاداپتيۆتى وپتيكا جۇيەسى جارىقتىڭ اتموسفەرادان ءوتىپ، ماقساتقا جەتكەنشە ونىڭ تراەكتورياسىن تۇزەتىپ وتىرادى. بۇل تەحنولوگيا ادەتتە استرونوميالىق تەلەسكوپتاردا پايدالانىلادى، وندا جەر اتموسفەراسىنداعى بۇزىلىستاردى ەسكەرە وتىرىپ، اينا فوكۋسىن رەتتەۋ ارقىلى جوعارى ساپالى سۋرەتتەر الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. يزرايلدىك ينجەنەرلەر وسى ءپرينتسيپتى لازەرلىك جۇيەگە بەيىمدەپ، ونىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىردى.
«ور ەيتان» جۇيەسى ءار لازەر ساۋلەلەندىرگىشىنەن جۇزدەگەن ءالسىز ساۋلە جىبەرەدى. بۇل ساۋلەلەردىڭ تەك بىرنەشەۋى عانا ماكسيمالدى ەنەرگيا ءسىڭىرۋ اسەرىن بەرەدى. ءاربىر ساۋلە ارنايى تەلەسكوپ ارقىلى باقىلانىپ، جۇيە ولاردى باعىتتايدى، ولاردىڭ ماكسيمالدى ءسىڭىرۋ اسەرىن قامتاماسىز ەتەدى. بۇل پروتسەستەر وتە جوعارى جيىلىكتە جانە وتە قىسقا ۋاقىت ىشىندە جۇزەگە اسادى.
سونىمەن، جۇيە تەك اۋاداعى تۋربۋلەنتتىلىكتى جەڭىپ قانا قويماي، قوزعالىستاعى نىسانداردى ءدال باعىتتاپ، ولاردى ءتيىمدى تۇردە جويا الادى.
قازىرگى ۋاقىتتا مۇنداي لازەرلىك قورعانىس جۇيەلەرىنىڭ الەمدە تەڭدەسى جوق. ءاربىر اتۋ قۇنى ەلەكتر ەنەرگياسىمەن سالىستىرمالى بولعاندىقتان، بۇل جۇيە وتە ءتيىمدى ءارى ەكونوميكالىق تۇرعىدان ۇنەمدى بولىپ تابىلادى. يزرايل ارمياسىنىڭ بۇل جاڭاشىلدىقتى ءوز قورعانىس جۇيەسىنە قوسۋى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىكتى ارتتىرۋعا ۇلكەن ۇلەس قوسادى دەپ كۇتىلۋدە.
بۇل جۇيە سونداي-اق باسقا اۋە نىساندارىن اتىپ ءتۇسىرۋ ءۇشىن قولدانىلاتىن ءارتۇرلى جۇيەلەرمەن بىرگە جۇمىس ىستەيدى، بۇل ونىڭ كوپقىرلى قورعانىس قابىلەتىن ودان ءارى نىعايتادى.
