«اتا-اناسىن جىندىحاناعا وتكىزىپ، بالاسىن الىپ قويماق»

3642

الەۋمەتتىك جەلىدە بالاسىن ۇرعان اتا-اناعا قاتىستى جاڭا زاڭ قابىلدانۋى مۇمكىن دەگەن اقپارات تاراپ، وسىعان بايلانىستى ازاماتتاردى قورقىنىش بيلەۋدە. ەگەر بۇل زاڭ كۇشىنە ەنسە، بالاعا ءزابىر كورسەتكەن ادامدى 15 تاۋلىككە قاماپ، اتا-انالىق قۇقىقتان ايىرادى ەكەن دەيدى الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىلار.

Stopfake.kz. سايتىندا جاريا بولعان بۇل اقپارات قانشالىقتى شىندىققا سايادى؟ «ادىرنا» ۇلتتىق پورتالى ماسەلەنىڭ اق-قاراسىن انىقتاپ كوردى.

سونىمەن، جۇرتتى دۇرلىكتىرگەن بۇل قانداي زاڭ دەگەنگە كەلەر بولساق، اڭگىمەگە ارقاۋ بولعان ماسەلە 23 قىركۇيەك كۇنى ماجىلىستە تالقىعا تۇسكەن ۇسىنىس پەن جاڭا زاڭ جوباسى ەكەن. دەمەك، ءالى ەشقانداي زاڭ قابىلدانعان جوق. بار بولعانى پارلامەنت قابىرعاسىندا زورلىق كورگەندەرگە قاتىستى زاڭدى قاتايتۋ تۋرالى ۇسىنىس قانا جاسالعان. رەسمي ورگانداردىڭ مالىمەتىنشە، «تۇرمىستىق زورلىق زومبىلىق تۋرالى» زاڭ قابىلدانعانىمەن، ول جەردە بالاسىنا ءزابىر كورسەتكەن اتا-انانى قۇقىعىنان ايىرۋ تۋرالى باپ جوق. بۇل زاڭ وتباسىندا عانا ەمەس، مەملەكەتتىك مەكەمەلەردە، ياعني ينتەرنات، ءبىلىم بەرۋ ورىندارى سياقتى جەرلەردە زورلىققا ۇشىراعان بالانىڭ دا قۇقىعىن قورعاۋ ماقساتىندا جۇزەگە اسىرىلۋدى كوزدەيدى.

جاڭا زاڭ بويىنشا ەندى پوليتسيا جابىرلەنۋشىنىڭ شاعىمىنا عانا ەمەس، الەۋمەتتىك جەلىلەردە جاريا بولعان اقپاراتتى دا نازارعا الاتىن بولادى. ال ەگەر كامەلەتتىك جاسقا تولماعان بالاعا اۋىر زارداپ شەكتىرگەنى دالەلدەنسە، اتا-اناسى مەن قامقورشىسىن  قۇقىعىنان ايىرماق.

ەگەر كورشىڭىز ءسىزدىڭ ۇيدە ۇرىس-جانجال، توبەلەس بولىپ جاتقانىن پوليتسياعا حابارلاسا، ءسىزدى  15 تاۋلىككە قامايدى دەگەن اقپارات تا شىندىققا جاناسپايدى. جاڭا زاڭ جوباسىندا زورلىق كورسەتۋشىدەن جابىرلەنۋشىنى قورعاۋ ماقساتىندا ءبىر اي كولەمىندە اگرەسسوردى وتباسىمەن كەزدەستىرمەۋ تۋرالى ايتىلادى. مىسالى، ەگەر بالاڭىزعا نەمەسە ايەلىڭىزگە  كۇش قولدانساڭىز، وندا بالاڭىز نەمەسە ايەلىڭىز  «ومىرىمە قاۋىپ توندىرۋدە» دەپ شاعىمدانسا، ءبىر اي مەرزىمگە بالاڭىزدى نە ايەلىڭىزدى كورمەيسىز. ازىرگە بۇل زاڭ جوباسى ءالى تالقىلانۋدا.

دەسەك تە، جاڭا زاڭ جوباسىنا قاتىستى بىرەر وقىرمانىمىزدىڭ پىكىرىن نازارلارىڭىزعا ۇسىنۋدى ءجون سانادىق.

«تۇرمىستىق زومبىلىق تاقىرىبى ءالى كۇنگە دەيىن شەشىمىن تاپپاي كەلەدى. ءار كۇن سايىن زورلىققا ۇشىراپ، ءزابىر كورگەن قانشاما تاعدىر يەسى وزىنە قورعان تاپپاي قينالۋدا. زاڭىمىز وتە سولقىلداق. كۇن سايىن پەدوفيلدىڭ قۇربانىنا اينالعان بالا، كۇيەۋىنىڭ تەپكىسىنە ۇشىراعان ايەل تۋرالى ەستىپ، ءبىلىپ وتىرمىز. وكىنىشكە قاراي، قازاقستاندا ادام قۇقىعى دەگەن ۇستەمدىك ءالى ءوز تۇعىرىنا شىقپادى. ادامنىڭ ادامعا كۇش كورسەتۋىنەن اسقان زۇلىمدىق بار ما؟ ولاي بولسا، زۇلىمدىق جاساۋشىنى نەگە قىلمىستىق جازاعا تارتپاسقا؟ نە كەدەرگى؟ مەن وسىنى تۇسىنە المايمىن. پەدوفيل بالانى زورلادى. تۇرمەگە جابىلىپ، بەلگىلى ءبىر ۋاقىتتا بوستاندىققا شىقتى. ال زورلانعان بالانىڭ تاعدىرى بەلگىلى ءبىر ۋاقىتتا قايتا تۇزەلە مە؟ جوق! ەشقاشان تۇزەلمەيدى. بالانىڭ جانىنا سالىنعان جارا جازىلمايدى. سوعان قاراماستان، ءبىزدىڭ ەلدە پەدوفيلدەر ءۇشىن امنيستيا جاعى دا قاراستىرىلعانىنا كۇيىپ كەتەمىن»، -دەيدى تارازدىق ساكەن ورىنباسارۇلى.

«تۇرمىستىق زورلىق دەگەندە، ەڭ الدىمەن الىمجەتتىك قۇرباندارىن قورعايتىن مىقتى زاڭ كەرەك. جالپى، قازاق قوعامىندا ايەلدىڭ كۇيەۋىنەن تاياق جەۋى قالىپتى قۇبىلىسقا اينالعان. ەركەكتەردىڭ تۇسىنىگىندە دە ايەلىن ۇرۋ «تاربيەلەۋدىڭ» ءبىر قۇرالى ىسپەتتەس سانالادى. قوعامداعى وسىنداي تۇسىنىككە تەك زاڭمەن عانا توقتاۋ سالۋعا بولادى. قول كوتەرگىش «مىقتىنى» تۇرمەگە قاماپ، سول جەردە ادامدى ۇرعان قانداي بولاتىنىن كورسەتەردەي جازا قولدانسا ەكەن. ايەلىڭدى ۇردىڭ با، زاڭ الدىندا جاۋاپ بەرەسىڭ دەگەندى ساناسىنا ءسىڭىرىپ وسكەن ادام ءولىپ كەتسە دە، قول كوتەرمەيدى.  ال بىزدە قانداي؟ كۇيەۋىنەن تاياق جەگەن ايەل شاعىمدانبايدى. نەگە؟ ويتكەنى شاعىمدانۋدان تۇك پايدا جوق. ءارى كەتسە، بىرەر كۇنگە قاماۋعا الىنار كۇيەۋى، بولدى. ال قاماۋدان شىققان سوڭ، كۇيەۋى ءوزىن ەكى ەسە تەپكىنىڭ استىنا الاتىنىن قازاقستاندىق ايەلدەر جاقسى بىلەدى. ءبىر اي بويى ءبىرىن ءبىرى كورۋىنە تىيىم سالۋ دەگەن الگى جاڭا زاڭ جوباسىنداعى ۇسىنىس تا دالباسا دەر ەدىم. ءبىر اي كورىسپەسە، زورلىقشىعا اقىل كىرىپ، ەسىن جيناي ما؟ تۇرمىستاعى زورلىق زومبىلىققا قاتاڭ جازامەن تىيىم سالمايىنشا، السىزدەردىڭ جىلاعانى جىلاعان»، -دەيدى بولاشاق الەۋمەتتانۋشى ايگەرىم قابىلبەك.

 

مەرۋەرت حۋساينوۆا،

«ادىرنا» ۇلتتىق پورتالى.

 

فوتو اشىق دەرەككوزدەن الىندى.

پىكىرلەر
رەداكتسيا تاڭداۋى