سوڭعى ۋاقىتتا قازاقستان باتىسىندا درونداردىڭ قۇلاۋى جيىلەدى. بۇل قۇرالداردىڭ قاي ەلگە تيەسىلى ەكەندىگى ءالى رەسمي تۇردە ايتىلمادى. قاتەلىك بولسا، كەشىرىم سۇراعان تاعى ەشكىم جوق. قازاقستان دا ازىرگە الدەبىر ەلدەردى ايىپتاپ، سوكپەدى.
باتىس قازاقستان وبلىسى، بوكەي ورداسى اۋدانى ۇيالى اۋىلدىق وكرۋگى ماڭىنا ەڭ ءبىرىنشى 18 اقپان كۇنى درون قۇلاعان بولاتىن. ال 18 ناۋرىز كۇنى تاسقالا اۋدانىنىڭ اتامەكەن اۋىلىنىڭ ماڭىنا پيلوتسىز ۇشۋ اپپاراتى تابىلدى. ناۋرىزدىڭ 24-ءى كۇنى جانىبەك اۋدانىندا درون بولشەكتەرى قۇلاعانى بەلگىلى بولدى. سوڭعى ءبىر ايدىڭ كولەمىندە ءبىر ەمەس، ءۇش بىردەي دروننىڭ قۇلاۋى كەزدەيسوقتىق پا، كەزدەيسوق بولسا، ونىڭ سەبەب نەدە؟ وقيعا ورنىنا بارىپ جاعدايمەن تانىستىق دەگەن دەپۋتات جوق. دەگەنمەن بۇل تۋرالى پىكىر بىلدىرە الاتىن كىمدەر بار، سوزگە تارتتىق.
«ازىرگە بەلگىسىز»
«اۋىل» پارتياسىنىڭ اتىنان ءماجىلىس دەپۋتاتى بولعان ەربولات ساۋرىقوۆ حالىقارالىق ىستەر، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ مۇشەسى رەتىندە بۇل ماسەلەگە ەرەكشە نازار اۋدارىپ وتىرعانىن ايتادى.
«جالپى كەز كەلگەن ەلدىڭ مەملەكەتتىك تۇراقتىلىعى مەن تاۋەلسىزدىگىنە بايلانىستى ءوزىنىڭ بەكىتىلگەن شەكارالىق ايماقتارى، ونىڭ ىشىندە جەردەگى، اۋەدەگى جانە تەڭىزدەگى شەكارا ايماقتارى بولادى. وسىعان بايلانىستى بوتەن قۇرىلعى، نە بولماسا ۇشاق پەن دروندار وزگە ەلدىڭ تەرريتورياسىنا وتكەن جاعدايدا وعان بايلانىستى مەملەكەت، قورعانىس مينيسترلىگى سەكىلدى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى وزدەرىنىڭ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاجەت»، - دەيدى ول.
ايتۋىنشا، بۇگىنگى كۇنى ءارتۇرلى توسىن وقيعالار بولىپ جاتىر. سونىڭ ءبىرى كاسپي مۇناي قۇبىرىنا شابۋىل بولسا، تاعى ءبىرى وسى – دروندار.
«بۇل وقيعالار بويىنشا بۇگىنگى تاڭدا ناقتى ءبىر رەسمي مالىمەت جوق.مالىمەت جوقتىعىنىڭ ءوزى دە تالاي نارسەنى اڭعارتادى. بالكىم، الدەبىر ۇيىم رەسەي مەن قازاقستان، نە بولماسا ۋكراينا مەن قازاقستاننىڭ اراسىنا بۇلىك سالۋ ءۇشىن جاساپ وتىرعان دۇنيە مە؟ ول جاعى دا ازىرگە بەلگىسىز»، - دەيدى دەپۋتات.
ەربولات ساۋرىقوۆتىڭ ايتۋىنشا، قاي مەملەكەتتىڭ دروننىڭ بولسا دا، قازاقستاننىڭ تەرريتورياسىنا تۇسكەن جاعدايدا سول مەملەكەت ءوزىنىڭ قاتەلىكتەرىن موينىنا الىپ، ونىڭ نە سەبەپتى قازاقستان تەرريتورياسىنا كەلىپ تۇسكەنى تۋرالى اقپارات بەرۋى ءتيىس.
«درون با، درون ەمەس پە؟»
«اق جول» پارتياسىنىڭ توراعاسى، ءماجىلىس دەپۋتاتى ازات پەرۋاشەۆتىڭ پىكىرى ەربولات ساۋرىقوۆپەن ۇندەس شىقتى.
«ارينە، ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە ءبىزدىڭ جەرىمىز بەن ازاماتتارىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ – مەملەكەتتىڭ ەڭ العاشقى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى. سوندىقتان دا بۇل وقيعا الاڭداۋشىلىق تۋدىرىپ وتىر»، - دەيدى ول.
ونىڭ توپشىلاۋىنشا، بۇل وقيعادا بەلگىسىز جاعدايلار بار.
«مىسالى، كىمنىڭ درونى جانە ول درون با، درون ەمەس پە؟ مەنىڭ بىلەتىنىم، ءبىرىنشى رەت ناقتى درون تابىلعان بولسا، ودان كەيىنگىلەرى دروننىڭ بولشەكتەرى سەكىلدى. سوندىقتان بۇعان بايلانىستى ءوزىمىزدىڭ كوزقاراسىمىزدى ءبىلدىرۋ ءۇشىن ناقتى اقپارات شىققانعا دەيىن كۇتۋىمىز كەرەك. وسى ماسەلەنى ءبىزدىڭ ارىپتەستەرىمىز كوتەرگەن بولاتىن. بىراق ءتيىستى ورگانداردان ناقتى اقپارات تۇسپەيىنشە بۇل ماسەلەگە اسىقپاي قاراۋىمىز كەرەك»، – دەيدى ول.
«درون سىناق وتكىزەتىن جەردە دە قۇلاۋى مۇمكىن»
ال باتىس قازاقستان وبلىسىنان ماجوريتارلىق سايلاۋ جۇيەسى بويىنشا ءماجىلىس دەپۋتاتى بولعان ابزال قۇسپان درون ماسەلەسىنىڭ باسقا قىرىنا ءمان بەردى.
«مەنىڭ سايلانعان وڭىرىمدە درون قۇلاعان العاشقى ساتتەن باستاپ ءتيىستى ۋاكىلەتتى ورگاندارمەن بايلانىستا وتىرمىن. وسى رەتتە وقىرماندارعا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ورنالاسقان گەوگرافيالىق ەرەكشەلىگىن ايتا كەتكەن ءجون دەپ ەسەپتەيمىن. باتىس قازاقستان وبلىسى قازاقستاننىڭ اتىراۋ جانە اقتوبە وبلىستارىمەن، ال رەسەيدىڭ 5 وبلىسىمەن شەكتەسەدى. سونداي-اق قازاقستاننىڭ اتالعان وبلىسىنان قاراعاندا رەسەيدىڭ وبلىستارى الدەقايدا جاقىن ورنالاسقان. ماسەلەن، اقتوبە مەن اتىراۋ وبلىسى ورال قالاسىنان 500 شاقىرىم جەردە بولسا، ال رەسەيدىڭ وبلىستارى ورتاشا ەسەپپەن 200-250 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان»، - دەيدى دەپۋتات.
دەپۋتاتتىڭ دەگەنىنە قاراعاندا، باتىس قازاقستان وبلىسى رەسەيگە ىشكەرى ورنالاسقان ءوڭىر بولعاندىقتان وعان الەمدەگى گەوساياسي جاعداي اسەر ەتپەي قويمايدى.
«تاعى ءبىر ەرەكشەلىك – باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ تەرريتورياسىندا جانىبەك، بوكەي ورداسى جانە جاڭاقالا اۋداندارىمەن شەكتەسەتىن، رەسەيدىڭ اسكەري پوليگونى ورنالاسقان. اتالعان جەر قازاقستاننىڭ جەرى بولعانىمەن رەسەيگە ارەنداعا بەرىلگەن. ەرتەرەكتە قول قويىلىپ ۇزاق مەرزىمگە بەرىلىپ كەتكەن. قاتەلەسپەسەم 2029 جىلعا دەيىن قايتارىلۋ كەرەك. ال درون سىناق وتكىزەتىن جەردە دە قۇلاۋى مۇمكىن»، - دەيدى دەپۋتات ابزال قۇسپان.