اتىراۋعا نە بولعان؟!

504

 

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنا ەڭ كوپ سالىق پەن تولەمدەر اتىراۋدان تۇسەدى.

مەن 2017 جىلدىڭ سوڭىندا اتىراۋدا 1 ايعا جۋىق بولدىم. قالانىڭ جاعدايىنا جانىڭ اشيدى. كوشە دەگەن شاڭ-توپىراق. بەينە ءبىر قازاقستاننىڭ قالاسى ەمەس، 2015 جىلعى جەر سىلكىنىسەن كەيىنگى كاتماندۋدا جۇرگەن سياقتىسىڭ. جاڭبىر جاۋعان كۇنى اياق الىپ ءجۇرۋ مۇلدەم مۇمكىن ەمەس... جاعالاۋ بوپ-بوس. جاندىكتەر جانىڭدى كوزىڭە كورسەتەدى. اتىراۋلىقتاردىڭ استانادا نە ءۇشىن قينالماي جۇرەتىنىن سول كەزدە ءتۇسىندىم. قالانىڭ شەتتەرى جايلى ايتپاساق تا بولادى. جاڭا سالىنعان ۇيلەردىڭ ءبىرىنشى قاباتتارىندا ەشتەڭە دە جوق. تەرەزەلەر سىنعان. ءىشى مەن استى قوقىس. قايتالاپ ايتام، بۇل ونىڭ جاڭا مولتەكاۋداندارىنداعى جاعداي. اۋەجايى انورەكسيامەن اۋىراتىن قىزدىڭ كوتىندەي كىپ-كىشكەنتاي. دىم جوق. ءبىر عانا گەيت بولدى-اۋ قاتەلەسپەسەم. باتىستىڭ رەسۋرسىمەن استانانى كوتەرىپ الدىق. بىراق، سول قالالاردىڭ وزدەرىنە جاعداي جاساۋعا بولادى عوي. كوشەلەرگە قاراپ بۇل رەگيون قازاقستانداعى ەڭ كەدەي تۇراتىن قالا ما دەپ ويلايسىڭ. جاسىل جەلەك جوقتىڭ قاسى. كوزگە تۇرپىدەي كورىنەتىن قارا اعاشتاردان باسقا ەشتەڭە دە جوق. كوپىرى مەن پاركى بار ەكەن، ايتەۋىر. وعان دا شۇكىر دەدىك. كوزجاسى بولىنەتىن بەزىڭىز ىستەن شىققان ادام بولساڭىز، وسى قالانىڭ مەكتەپتەر مەن بالاباقشالارىنىڭ عيماراتتارىنا قاراپ وتىرىپ، كوڭىلىڭىزدى بوساتىپ ەرىكسىز جىلاپ الۋعا بولادى. ورتالىق كوشەلەر سالىستىرمالى تۇردە جاقسى بولعانىمەن، ءسال بۇرىلىپ سول ورتالىقتاعى ۇيلەردىڭ اراسىنا كىرسەڭىز، ەسكىلىككە قاراپ تۇرىپ، كوزىڭ اۋىرىپ كەتەدى. ويدا جوقتا بىرەۋ كەلىپ «توۆاريشش، دولگو نەلزيا سموترەت!» دەيتىن سياقتى. ۇزاق قاراپ تۇرساڭ، قۇلايتىنداي. بەينە ءبىر اتىراۋدى كەڭەس ۇكىمەتىنىڭ كوزىندەي قىپ، ءدال سول كۇيىندە ارنايى ساقتاپ وتىرعانداي سەزىمدە بولدىم.

كونە سارايشىقتىڭ جاعدايىن ايتۋدىڭ ءوزى ابسۋرد. قالا كورەمىز دەپ بارعانىمدا، تەگىستەلىپ قالعان 3-4 قابىرعانى عانا كوردىك. ونىڭ ءوزى ءسال يتەرسەڭ جەرگە قۇلايىن دەپ تۇر. سۋدىڭ جارى جاقىنداپ، ەسكى ورىندار ۇگىتىلىپ كەتكەن. اراسىندا قۇمىرا سىنىقتارى سۋعا اعىپ جاتىر. ايتەۋىر، قالانىڭ ورنى دەپ سەتكى تارتىپ قويىپتى. رەستاۆراتسيا دەگەن اتىمەن جاسالماعانى كورىنىپ تۇر. مەنىڭشە الداعى 3-4 جىل جاۋىن مەن سۋ تاسۋى بولسا، سارايشىقتىڭ قالدىقتارىمەن دە قوشتاسا بەرەتىن سياقتىمىز. تۇركىستان، الماتى، جامبىل ت.ب. وبلىستار اتىراۋعا قاراعاندا كەمى 50 ەسە از سالىق تولەيدى. بىراق، قالالارى الدەقايدا كورنەكى ءھام جۇيەلى. قانشاما شەتەلدىك كومپانيا بار اتىراۋدا. ولاردىڭ كوتتەرىنە كىرىپ، بەرگەن اقشالارىن «الگى قالتاعا» جىبەرىپ، «پاتشاعا» سىيلىق جاساي بەرمەي، ەڭ بولماسا، از بولىگىنە اتىراۋدىڭ جاعدايىن جاقسارتۋعا نە كەدەرگى؟ كونە سارايشىقتى قالپىنا كەلتىرۋگە نە كەدەرگى؟ وسى باسقا ەلدەردە شەتەلدىك كومپانيالار وزدەرى ەڭبەك ەتەتىن قالانى گۇلدەندىرىپ جاتادى عوي. ۇكىمەت بىلاي تۇرىپ، اكىمشىلىكتەردىڭ شارتتار قويىپ، ءارتۇرلى جاڭا نىسانداردى سالۋ، قالانى اباتتاندىرۋ بويىنشا ءتاپ-ءتاۋىر قولداۋ جاساتىپ ءجۇر عوي. حالىقتىڭ ءۇيى مەن كۇيى ءيتتىڭ ۇيشىگىنەن جامان بوپ تۇرعاندا بىزدىكى وسى نە «قوناقجايلىق» دەيمىن دا قاراپ وتىرىپ.

ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك، سولتۇستىك، شىعىس، ورتالىق وبلىستاردىڭ ءبارىن قوسساڭىز دا، ءبىر عانا اتىراۋدان تۇسەتىن قارجىنىڭ جارتىسىنا دا جەتپەيدى. بىلمەگەندەر بولسا، بىلە جۇرىڭىزدەر. 2018 جىلى اتىراۋ وبلىسىنان ۇلتتىق قورعا 1 444 398 443 تەڭگە اۋدارىلعان ەكەن.

 

سادىق شەرىمبەك

"ادىرنا" ۇلتتىق پورتالى

پىكىرلەر