جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالاردى عانا ەمەس، باسقارۋ، ءبىلىم بەرۋ جانە قوعامدىق كوممۋنيكاتسيا تاسىلدەرىن دە وزگەرتۋدە. سوندىقتان ۋنيۆەرسيتەتتەر ستۋدەنتتەرگە تەوريالىق ءبىلىمدى ناقتى كەيستەر ارقىلى تەكسەرىپ، حالىقارالىق ساراپشىلارمەن بىرگە جۇمىس ىستەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ءبىلىم بەرۋ ورتاسىن قالىپتاستىرۋى قاجەت.
2026 جىلعى 13 قاراشادا نارحوز ۋنيۆەرسيتەتىندە «جاساندى ينتەللەكتىنى پايدالانۋ ارقىلى ترانسفورماتسيا جولى» (AI Transformation Journey) تاقىرىبىندا ۆوركشوپ ءوتتى. ءىس-شارا ەۋروپالىق وداقتىڭ Connectivity for Central Asia (C4CA) حالىقارالىق جوباسى اياسىندا ۇيىمداستىرىلىپ، ستۋدەنتتەردى، وقىتۋشىلاردى جانە فينليانديا ساراپشىلارىن بىرىكتىردى.
ۆوركشوپ «ساياسي بۇقارالىق كوممۋنيكاتسيالار» ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىنىڭ اعىلشىن بولىمىندە وقيتىن ەكىنشى كۋرس ستۋدەنتتەرىنە ارنالعان «الەمدىك ساياسي ۇدەرىستەر» ءپانى شەڭبەرىندە وتكىزىلدى. بۇل فورمات تسيفرلىق ترانسفورماتسيانى تەحنولوگيالىق جاڭارۋ رەتىندە عانا ەمەس، باسقارۋشىلىق جانە كوممۋنيكاتسيالىق مىندەت رەتىندە قاراستىرۋعا مۇمكىندىك بەردى.
فينليانديالىق ساراپشىلار قاتارىندا Laurea قولدانبالى عىلىمدار ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ قىزمەتى مەن Human-Centric Technology زەرتتەۋ توبىنىڭ جەتەكشىسى دوكتور اسكو مونونەن; Laurea ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ اعا وقىتۋشىسى، باسقارۋ، كوشباسشىلىق جانە ۇيىمدىق دامۋ سالالارىنىڭ مامانى وسكاري ۆەستەرينەن; HAUS Finnish Institute of Public Management ۇيىمىنىڭ مامانى ءارى جوبا مەنەدجەرى، HAUS تاراپىنان C4CA جوباسى جەتەكشىلەرىنىڭ ءبىرى ليندا-لوتتا لۋحتالا بولدى.
ساراپشىلاردىڭ كاسىبي باعىتتارى ءبىرىن-ءبىرى تولىقتىردى. تالقىلاۋ بارىسىندا جاساندى ينتەللەكتىنى ادامعا باعدارلانعان تاسىلمەن ەنگىزۋ، ۇيىمداردىڭ وزگەرىستەرگە دايىندىعى، تسيفرلىق قۇزىرەتتەردى دامىتۋ، ترانسفورماتسيالىق جوبالاردى باسقارۋ جانە تسيفرلىق ينكليۋزيا ماسەلەلەرى قاراستىرىلدى.
ۆوركشوپتىڭ پراكتيكالىق ءبولىمى كوماندالىق جۇمىسقا نەگىزدەلدى. ستۋدەنتتەر توپتارعا ءبولىنىپ، Kaspi.kz, نارحوز ۋنيۆەرسيتەتى، Air Astana جانە تەستتسەنتر كەيستەرىن تاڭدادى. ءار كوماندا ۇيىم قىزمەتىن تالداپ، جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋ، ۇدەرىستەردى تسيفرلاندىرۋ جانە جۇمىس تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ جونىندە ۇسىنىستار ازىرلەدى.
ستۋدەنتتەر ترانسفورماتسيانى قاجەت ەتەتىن ۇدەرىستەردى انىقتاپ، ءتيىمدى تەحنولوگيالىق شەشىمدەردى تاڭدادى. سونىمەن بىرگە ۇسىنىلعان وزگەرىستەردىڭ قىزمەتكەرلەرگە، كليەنتتەرگە جانە قوعامعا ىقپالىن باعالادى. بۇل جۇمىس جاساندى ينتەللەكتىنى تابىستى ەنگىزۋ تەك تەحنولوگيانىڭ ساپاسىنا بايلانىستى ەمەس ەكەنىن كورسەتتى. ناقتى ماقسات، ەتيكالىق قاعيداتتار، ۇيىمنىڭ وزگەرىستەرگە دايىندىعى جانە دۇرىس ۇيىمداستىرىلعان كوممۋنيكاتسيا دا ماڭىزدى.
ستۋدەنتتەردىڭ پىكىرى
دامير ناسىروۆ: «AI Transformation Journey ۆوركشوپى وتە قىزىقتى ءارى تانىمدى بولدى. اسىرەسە Kaspi.kz جانە ونىڭ جاڭا Kasper AI-فۋنكتسياسىنا ارنالعان توپتىق كەيسپەن جۇمىس ىستەۋ ۇنادى: ءبىز جاساندى ينتەللەكتىنى كۇندەلىكتى سەرۆيستەرگە ەنگىزۋ مۇمكىندىكتەرىن قاراستىردىق. فينليانديا ساراپشىلارىنىڭ پىكىرلەرى مەن پراكتيكالىق تاجىريبەسىن تىڭداپ، جاڭا ءبىلىم الۋ جانە AI-ترانسفورماتسياعا باسقا قىرىنان قاراۋ وتە قۇندى بولدى.»
ەلنارا اۆاكري: «مەن ءۇشىن ۆوركشوپ قىزىقتى ءارى پايدالى تاجىريبە بولدى. ءبىز جاساندى ينتەللەكتىنى تەوريا جۇزىندە تالقىلاپ قانا قويماي، پراكتيكالىق كەيسپەن جۇمىس ىستەپ، ماسەلەنى ءار قىرىنان قاراستىرۋدى جانە شەشىم ىزدەۋدى ۇيرەندىك. فينليانديالىق ساراپشىلار تسيفرلىق ترانسفورماتسيا كەزىندە AI مۇمكىندىكتەرىمەن قاتار ونىڭ قوعامعا، مەملەكەتكە جانە كۇندەلىكتى ومىرگە ىقپالىن ەسكەرۋ قاجەت ەكەنىن تۇسىنۋگە كومەكتەستى. ۆوركشوپتان كەيىن بۇرىن نازار اۋدارماعان سۇراقتار تۋرالى ويلانا باستادىم.»
ايجان قۇدايبەرگەنوۆا: «ۆوركشوپ بىزگە وتە ۇنادى، ويتكەنى ناقتى كەيستەرمەن جۇمىس ىستەپ، يدەيالارىمىزبەن بولىستىك جانە AI كۇندەلىكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە قالاي كومەكتەسە الاتىنىن تالقىلادىق. فينليانديالىق ساراپشىلاردىڭ كوزقاراسىن تىڭداپ، ولاردىڭ تاجىريبەسىنەن ۇيرەنۋ دە قىزىقتى بولدى. ەڭ باستىسى، ۆوركشوپ ءبىزدى اۋديتوريا شەڭبەرىنەن شىعىپ، ءوز ۋنيۆەرسيتەتىمىزدە ەنگىزۋگە بولاتىن جاڭا باستامالار تۋرالى ويلانۋعا جىگەرلەندىردى.»
قۇقىق جانە مەملەكەتتىك باسقارۋ مەكتەبىنىڭ جۇمىس توبىنا پروفەسسور اينۇر قۇسايىنوۆا جانە قاۋىمداستىرىلعان پروفەسسور ءمادي كەنجاليەۆ كىردى.
ۆوركشوپ «الەمدىك ساياسي ۇدەرىستەر» ءپانى اياسىندا وتكىزىلدى. ءپان وقىتۋشىسى – اسسيستەنت-پروفەسسور جانار ابدىقادىروۆا.
Connectivity for Central Asia جوباسى 2025-2028 جىلدارى Global Gateway ستراتەگياسى جانە Team Europe باستاماسى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلادى. جوبا قازاقستان، قىرعىزستان، تاجىكستان، تۇرىكمەنستان جانە وزبەكستاندى قامتيدى. ونىڭ ماقساتى – ورتالىق ازيادا قاۋىپسىز، قولجەتىمدى جانە ينكليۋزيۆتى تسيفرلىق ينفراقۇرىلىم مەن قىزمەتتەردى دامىتۋعا ىقپال ەتۋ.
نارحوز ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وسىنداي حالىقارالىق باستامالارعا قاتىسۋى ستۋدەنتتەردىڭ جاھاندىق دەڭگەيدەگى وزەكتى ماسەلەلەرمەن جۇمىس ىستەۋىنە مۇمكىندىك بەرەدى.
«ساياسي بۇقارالىق كوممۋنيكاتسيالار» باعدارلاماسى ساياسي ۇدەرىستەر، مەديا جانە ستراتەگيالىق كوممۋنيكاتسيالار تۋرالى ءبىلىمدى زاماناۋي تەحنولوگيالىق وزگەرىستەردى پراكتيكالىق تالداۋمەن ۇشتاستىرادى.
مۇنداي ءبىلىم بەرۋ فورماتى بولاشاق ماماندارعا تسيفرلىق ترانسفورماتسيانى سىرتتاي باقىلاپ قانا قويماي، ونىڭ قوعامدىق سالدارىن تۇسىنۋگە، شەشىم قابىلداۋعا قاتىسۋعا جانە بيزنەس، مەملەكەت پەن قوعام ءۇشىن جاۋاپتى ۇسىنىستار ازىرلەۋگە كومەكتەسەدى.
جانار ابدىقادىروۆا، اينۇر قۇسايىنوۆا
