فوتو: جۇماباي مۇسابەكوۆ، دميتري ەروفەەۆ
جەتىسۋ وبلىسى قۇرىلعاننان بەرى ءبىلىم بەرۋ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. وسى ۋاقىت ارالىعىندا 26 جاڭا ءبىلىم بەرۋ نىسانى سالىنىپ، 33 نىسانعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلدى، بەيىمدەلگەن مەكتەپتەردىڭ سانى ەكى ەسەگە قىسقاردى. سونىمەن قاتار پەداگوگتەردى جۇيەلى قولداۋ جانە مۇعالىم ماماندىعىنىڭ بەدەلىن ارتتىرۋ باعىتىنداعى جۇمىستار جالعاسۋدا. اتاپ ايتقاندا، مۇعالىمدەر كۇنىنە وراي ءوڭىردىڭ 350-دەن استام پەداگوگى ماراپاتتالدى، ولاردىڭ 9-ى مەملەكەتتىك ناگرادالارعا يە بولدى. پەداگوگتەردى كاسىبي مەرەكەسىمەن وبلىس اكىمى بەيبىت يساباەۆ تالدىقورعان قالاسىنداعى بيكەن ريموۆا اتىنداعى اكادەميالىق دراما تەاترىندا وتكەن سالتاناتتى شارادا قۇتتىقتادى، دەپ حابارلايدى جەتىسۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
قۇتتىقتاۋ سوزىندە بەيبىت يساباەۆ وسكەلەڭ ۇرپاقتى تاربيەلەۋ مەن قوعامدى دامىتۋدا پەداگوگتەردىڭ ايرىقشا ءرول اتقاراتىنىن اتاپ ءوتتى.
– مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ تامىز كەڭەسىندە: «ادامدى، ونىڭ دۇنيەتانىمىن وزگەرتۋ تەك ناعىز تالىمگەردىڭ قولىنان كەلەدى»، - دەپ اتاپ ءوتتى. قوعامدا زاڭ مەن تارتىپكە، تازالىق پەن مادەنيەتتىلىككە نەگىزدەلگەن جاڭا ەتيكانى قالىپتاستىرۋ ءىسى وسى ماڭىزدى ميسسيادان، ياعني مەكتەپ قابىرعاسىنان باستالادى. بالالارىمىزدىڭ ءبىلىم الۋى عانا ەمەس، تاربيەسى، ءومىر قيىندىقتارىنا دايىن بولۋى جانە ادامگەرشىلىك قاسيەتى دا سىزدەردىڭ جۇمىستارىڭىزعا تىكەلەي بايلانىستى. سوندىقتان پەداگوگتەردى قولداۋ مەن ولاردىڭ ەڭبەگىنە لايىقتى جاعداي جاساۋ – مەملەكەتتىڭ باسىم مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى، – دەگەن وبلىس اكىمى ءبىلىم بەرۋ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ جانە ءوڭىر پەداگوگتەرىن قولداۋ شارالارىنا كەڭىنەن توقتالدى.
ءوزىن-ءوزى جەتىلدىرۋدەگى جەتىستىكتەرىمەن، شىعارماشىلىق ىزدەنىستەرىمەن، وقىتۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرى مەن ادىستەرىن ءتيىمدى قولدانۋىمەن ەرەكشەلەنگەن بىرقاتار پەداگوگتى اتاپ وتكەن ءوڭىر باسشىسى مۇعالىمدەردىڭ كاسىبيلىگى مەن ءوز ىسىنە دەگەن ادالدىعى ولاردىڭ شاكىرتتەرىنىڭ جەتىستىكتەرى مەن تابىستارىنان كورىنەتىنىن ايتتى. بۇل رەتتە اۋىل مەكتەپتەرى وقۋشىلارىنىڭ اراسىندا وتەتىن «مىڭ بالا» وليمپياداسىندا 33 بالا جەڭىمپاز اتانسا، 14 وقۋشى ەلىمىزدىڭ ۇزدىك ليتسەيلەرىندە تەگىن ءبىلىم الۋعا جولداما العان. سونىمەن قاتار سوڭعى 4 جىلدا ءوڭىر وقۋشىلارى حالىقارالىق وليمپيادالار مەن زياتكەرلىك بايقاۋلاردا 73 جۇلدەلى ورىنعا يە بولدى، ونىڭ 13-ءى التىن، 28-ءى كۇمىس جانە 32-ءسى قولا مەدال.
پەداگوگتەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جۇمىستارىنا دا ەرەكشە كوڭىل بولىنۋدە. اتاپ ايتقاندا، وبلىس پەداگوگتەرىنىڭ 85,5%-ى وقۋ پروتسەسىندە جاساندى ينتەللەكتىنى قولدانۋ باعىتىنداعى وقۋدان ءوتتى. 12 مىڭنان استام مۇعالىم بىلىكتىلىگىن ارتتىرسا، 14 مىڭنان استام پەداگوگ ساناتىنا سايكەس لاۋازىمدىق جالاقىسىنا اي سايىنعى ۇستەمەاقى الادى. سونداي-اق جىل سايىن «ۇزدىك پەداگوگ» بايقاۋى ۇيىمداستىرىلىپ، ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جەڭىمپازدارعا مەملەكەتتىك گرانتتار تابىستالادى. سونداي-اق سوڭعى 4 جىلدا 1400 جاس مامانعا «ديپلوممەن - اۋىلعا» باعدارلاماسىمەن كوتەرمە اقى، سونداي-اق 554 مامانعا تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرىلدى.
- وبلىس قۇرىلعاننان بەرى جان-جاقتى قولداۋدىڭ ارقاسىندا ءوڭىرىمىزدىڭ 29 پەداگوگى جوعارى مەملەكەتتىك ناگرادالارعا يە بولدى. پەداگوگ-شەبەرلەرىمىز دە ەرەكشە قۇرمەتكە بولەندى. ولاردىڭ بارلىعى ىبىراي التىنسارين اتىنداعى توسبەلگىمەن ماراپاتتالدى، – دەدى ب. يساباەۆ ماراپاتتاۋ راسىمىنە كوشىپ.
وسى جيىندا 8 پەداگوگكە جوعارى مەملەكەتتىك ناگرالار بەرىلىپ، ولارعا «قۇرمەت» وردەنى، 2 «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالى جانە 5 «شاپاعات» مەدالى بەرىلدى. تاعى 5 پەداگوگ «ىبىراي التىنسارين» مەدالىمەن ماراپاتتالدى. ەسكە سالساق، بۇگىن استانادا مۇعالىمدەر كۇنىنە وراي پرەزيدەنتتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن سالتاناتتى جيىندا تالدىقورعانداعى مۇحتار ارىن اتىنداعى № 24 مامانداندىرىلعان ليتسەيىنىڭ مۇعالىمى ايمان جانتىلەۋوۆا «قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ۇستازى» قۇرمەتتى اتاعىنا يە بولعان ەدى.
سونداي-اق ءوڭىر باسشىسى وبلىستىق بايقاۋ نوميناتسيالارىنىڭ جەڭىمپازدارىن دا ماراپاتتادى. اتاپ ايتقاندا، «ۇزدىك سىنىپ جەتەكشىسى» اتالىمىندا الاكول اۋدانى ا. بايتۇرسىنۇلى اتىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ 8-سىنىپ جەتەكشىسى ءمولدىر تۇسىپبەكوۆا جەڭىمپاز اتاندى. «ۇزدىك اۋىل مەكتەبى» اتالىمىندا كەربۇلاق اۋدانى ش. ءۋاليحانوۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپ ۇزدىك دەپ تانىلسا، «ۇزدىك بالاباقشا» اتالىمىندا كوكسۋ اۋدانىنىڭ «الپامىس» بوبەكجاي-باقشاسى جەڭىمپاز اتاندى. سارقان اۋدانى اباي اتىنداعى مەكتەپ-گيمنازيانىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى ايدا ارعىنباەۆا «جەتىسۋ ۇستازى» اتالىمىنىڭ جەڭىمپازى بولدى. جەڭىمپازدارعا اقشالاي سەرتيفيكاتتار تابىستالدى.
سالتاناتتى شارانىڭ رەسمي ءبولىمى وڭىردەگى مەكتەپ وقۋشىلارى مەن كوللەدج ستۋدەنتتەرىنىڭ قاتىسۋىمەن دايىندالعان مەرەكەلىك كونتسەرتكە جالعاستى.
- بۇگىن مەن ءۇشىن وتە قۋانىشتى كۇن. ۇستازدار مەرەكەسىندە مەملەكەتتىك ناگراداعا يە بولىپ وتىرمىن. بۇل جالعىز مەنىڭ عانا ەڭبەگىم ەمەس، بارشا ۇستازداردىڭ ادال قىزمەتىنىڭ باعالانعانى دەپ بىلەمىن. مەملەكەت باسشىسى ءبىلىم سالاسىن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ كەلەدى. سوندىقتان ەلىمىزدىڭ ەرتەڭى بولاتىن جاس ۇرپاقتى ءبىلىمدى ءارى تاربيەلى ەتىپ وسىرۋگە بار كۇش-جىگەرىمىزدى جۇمسايمىز، - دەدى «قۇرمەت» وردانەنىڭ يەسى، م. ارىن اتىنداعى №24 مامانداندىرىلعان ليتسەيدىڭ ديرەكتورى گۇلجانار ەسپانوۆا.
– ەڭ الدىمەن، ۇستاز ەڭبەگىنە ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ جاتقانى ءۇشىن العىس ايتقىم كەلەدى. ءبىلىم سالاسىندا جۇرگەنىمە 42 جىل بولدى. بۇگىنگى ماراپات – تەك مەنىڭ عانا ەڭبەگىمنىڭ ناتيجەسى ەمەس، بۇل – بۇكىل پەداگوگيكالىق ۇجىمىمنىڭ ەڭبەگى، ارىپتەستەرىمنىڭ قولداۋى، اتا-انالاردىڭ سەنىمى جانە ارينە شاكىرتتەرىمنىڭ جەتىستىكتەرىنىڭ جەمىسى. بارشا ۇستازداردى بۇگىنگى مەرەكەمەن قۇتتىقتايمىن، – دەدى «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالعان قاراتال اۋدانى م. گوركي اتىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ مۇعالىمى وكتيابرينا كيم.
ونىڭ ءسوزىن تاعى ءبىر ارىپتەسى جالعادى:
– مەنىڭ جۇمىسىم جان-جاقتى، ءبىلىمدى ءارى وزىق ويلى جاس ۇرپاقتى تاربيەلەۋ ەكەنىن ماقتان تۇتامىن. مۇعالىم ماماندىعىنىڭ قىزىعى دا وسىندا. بارلىق باستامالارىمىزعا قولداۋ كورسەتىپ كەلە جاتقان مەملەكەتىمىزگە العىس ايتامىن. ءتۇرلى بايقاۋلارعا قاتىسىپ، ءوزىمىزدى ءار قىرىمىزدان كورسەتۋگە مۇمكىندىك كوپ. ءبىز ءارتۇرلىمىز، بىراق بارلىعىمىز ورتاق ىسكە قىزمەت ەتىپ كەلەمىز. مەرەكەلەرىڭىزبەن، قۇرمەتتى ارىپتەستەر! – دەدى تەكەلى قالاسىنداعى №4 ورتا مەكتەپتىڭ «شەبەر» ساناتىنداعى مۇعالىمى ناتاليا بانەتسكايا.
اتاپ وتسەك، قازىرگى تاڭدا جەتىسۋ وبلىسىندا 19 مىڭ پەداگوگ ەڭبەك ەتەدى. بيىلعى وقۋ جىلىندا رۋدنيچنىي جانە سۇپتاي اۋىلدارىندا جاڭا مەكتەپتەر ىسكە قوسىلدى. ال رەسپۋبليكا كۇنى قارساڭىندا كوكساي اۋىلىندا جاڭا مەكتەپ پەن تالدىقورعان قالاسىندا ء«بىلىم-يننوۆاتسيا» ليتسەيىنىڭ جاڭا عيماراتى ەسىگىن ايقارا اشادى. سونىمەن قاتار قاراتال اۋدانىنىڭ ۇشتوبە قالاسىندا، سونداي-اق قايتارىلعان اكتيۆتەر ەسەبىنەن كوكسۋ اۋدانىنىڭ بالپىق بي اۋىلىندا ارقايسىسى 600 ورىنعا ارنالعان مەكتەپتەر سالىنۋدا. بۇدان بولەك، جىل سوڭىنا دەيىن ءوڭىر مەكتەپتەرى فيزيكا، حيميا جانە بيولوگيا پاندەرىنە ارنالعان 240 زاماناۋي كابينەتپەن جابدىقتالادى.
