12 ساۋىردە قحر توراعاسى سي تسزينپين پەكينگە جۇمىس ساپارىمەن بارعان تاجىكستان پرەزيدەنتى ەمومالي راحمونمەن كەلىسسوزدەر وتكىزدى، دەپ حابارلايدى «ادىرنا» ءتىلشىسى.
تاراپتار جاسىل ەنەرگەتيكا، اقىلدى قالالار، جاساندى ينتەللەكت، سونداي-اق تەرروريزم مەن سەپاراتيزمگە قارسى كۇرەس سالالارىنداعى بىرلەسكەن جۇمىستى تالقىلادى. قىتاي كوشباسشىسى وڭىرلىك تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ ءۇشىن بىرلەسىپ ارەكەت ەتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار ول راحموندى تاجىكستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ 35 جىلدىعىمەن جانە مەملەكەت قۇرۋداعى جەتىستىكتەرىمەن قۇتتىقتادى.
ەمومالي راحمون تاجىكستان مەن قىتاي اراسىنداعى ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتىڭ ءارتۇرلى باعىتتاردا تەرەڭدەپ كەلە جاتقانىن مالىمدەدى. ايتۋىنشا، اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا بىرلەسكەن جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ، مادەني الماسۋ دامىپ كەلەدى. بۇل ەكى ەل حالىقتارىنا دا پايدا اكەلىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق ول دۋشانبە تاراپىنىڭ تايۆان ماسەلەسىنە قاتىستى ۇستانىمىن راستاپ، تاجىكستاننىڭ ء«بىر قىتاي» قاعيداتىن بەرىك قولدايتىنىن جەتكىزدى.
كەلىسسوز قورىتىندىسى بويىنشا ەكى ەل باسشىسى قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى مەن تاجىكستان رەسپۋبليكاسى اراسىنداعى «ماڭگى تاتۋ كورشىلىك، دوستىق جانە ىنتىماقتاستىق تۋرالى شارتقا» جانە «جاڭا داۋىردەگى جان-جاقتى ستراتەگيالىق سەرىكتەستىكتى تەرەڭدەتۋ تۋرالى بىرلەسكەن مالىمدەمەگە» قول قويدى. سونداي-اق تاراپتار پارتياارالىق بايلانىستار، ەكونوميكا، ساۋدا، ينۆەستيتسيا، جاساندى ينتەللەكت، جاسىل كەن ءوندىرىسى جانە باق سالالارىن قوسا العاندا، وننان استام ىنتىماقتاستىق قۇجاتتارىنا قول قويۋ راسىمىنە قاتىستى. بۇعان قوسا اۋىل شارۋاشىلىعى، مادەنيەت، ءبىلىم، تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى، تاۋار ينسپەكتسياسى جانە نارىقتى قاداعالاۋ سياقتى سالالار بويىنشا دا بىرقاتار كەلىسىمدەر جاسالدى.
سونداي-اق تاجىكستان پرەزيدەنتى قىتايعا جاساعان مەملەكەتتىك ساپارى اياسىندا بەيجىڭ ۋنيۆەرسيتەتىنە باردى. وندا وعان وسى جوعارى وقۋ ورنىنىڭ "قۇرمەتتى پروفەسسورى" اتاعى بەرىلىپ، سالتاناتتى تۇردە عىلىمي دارەجەنى بىلدىرەتىن قولا تاقتا تابىس ەتىلدى. ۋنيۆەرسيتەت رەكتورى گۋن تسيحۋان عىلىمي كەڭەستىڭ شەشىمىن تانىستىرىپ، ەمومالي راحمونعا "قۇرمەتتى پروفەسسور" اتاعى «تاجىكستان مەن قىتاي اراسىنداعى دوستىق پەن ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا قوسقان ۇلەسى، عىلىمي، گۋمانيتارلىق جانە مادەني بايلانىستاردى دامىتۋعا، سونداي-اق سۋ جانە كليمات سالاسىنداعى جاھاندىق باستامالاردى ىلگەرىلەتۋگە قوسقان ەرەكشە ەڭبەگى ءۇشىن» بەرىلگەنىن اتاپ ءوتتى.
ەمومالي راحموننىڭ قىتايعا بۇل ساپارى – ونىڭ 23-ءشى رەسمي ساپارى. بۇعان دەيىن ول 2025 جىلدىڭ تامىز–قىركۇيەك ايلارىندا شىۇ سامميتىنە جانە قىتاي حالقىنىڭ جاپون باسقىنشىلارىنا قارسى سوعىسىنداعى جەڭىستىڭ 80 جىلدىعىنا ارنالعان سالتاناتتى ءىس-شارالارعا قاتىسۋ ءۇشىن كەلگەن بولاتىن.
2025 جىلدىڭ قاڭتار–قازان ايلارى ارالىعىندا ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا كولەمى 3,5 ميلليارد دوللاردان اسىپ، جىلدىق ەسەپتە شامامەن 8 پايىزعا وسكەن. ەكى مەملەكەت ءبىلىم جانە مادەنيەت سالالارىندا دا تىعىز ىنتىماقتاستىق ورناتقان.
ەمومالي راحموننىڭ تاجىكستاننىڭ جوعارعى بيلىگىنە كەلگەنىنە 33 جىلدان استى.
