Foto: Aǧybai Aiapbergenov/Kazinform
Astanada Memlekettık syilyqtyŋ iegerı, jazuşy-dramaturg Roza Mūqanovanyŋ «Mäŋgılık bala beine» şyǧarmasynyŋ qazaq jäne aǧylşyn tılderındegı spektakl-kıtabynyŋ tanystyrylymy öttı, dep habarlaidy “Adyrna” ūlttyq portaly QazAqparatqa sıltep.
Is-şaraǧa qalamgerler, ǧalymdar, teatr rejisserlerı men mädeniet salasynyŋ ökılderı qatysyp, tuyndynyŋ körkemdık jäne qoǧamdyq maŋyzy turaly pıkır bıldırdı.
Ekı tılde jaryq körgen kıtapty «Arman-PV» baspasy äzırlegen. Baspa direktory Didara Alina şyǧarmanyŋ jaŋa formatta ūsynylǧanyn aityp, onyŋ juyrda Frankfurt halyqaralyq kıtap körmesınde tanystyrylǧanyn jetkızdı. Onyŋ sözınşe, tuyndyǧa şeteldık oqyrmandar tarapynan da qyzyǧuşylyq joǧary. Öitkenı şyǧarmada Semei iadrolyq poligonynyŋ zardaby men inkliuziia mäselesı qatar qozǧalady.
Aita keteiık, «Mäŋgılık bala beine» şyǧarmasynyŋ basty keiıpkerı – Läilä esımdı 16 jastaǧy qyz. Alaida onyŋ dene bıtımı segız jasar balanyŋ qalpynda qalǧan. Taǧdyr tauqymetın tartqan qyz jaqyndarynyŋ kemsıtuı men auyr sözderıne tötep beruge mäjbür. Jan düniesın tüsınetın jan tappaǧan ol tünde aimen syrlasyp, ışındegı mūŋyn soǧan şaǧady.
Avtor Läilänıŋ taǧdyry arqyly mümkındıgı şekteulı jandardyŋ jan küizelısın, qoǧamdaǧy közqaras pen qarym-qatynas mäselesın körsetedı. Sonymen qatar şyǧarmada Semei iadrolyq poligonynyŋ adam densaulyǧy men tabiǧatqa tigızgen zardaby surettelgen. Keiıpkerdıŋ ömırı arqyly jazuşy iadrolyq synaqtardyŋ saldary tūtas ūrpaqtyŋ taǧdyryna äser etkenın aŋǧartady.
Tanystyrylym barysynda teatrtanuşy Nartai Eskendır de tuyndynyŋ tarihi jäne körkemdık maŋyzyna toqtaldy. Onyŋ aituynşa, Roza Mūqanova täuelsızdıktıŋ alǧaşqy jyldarynda qoǧamda aşyq aityla bermegen kürdelı taqyryptardy kötergen qalamgerlerdıŋ bırı. Al «Mäŋgılık bala beine» – Semei poligonynyŋ qasıretın jeke adamnyŋ taǧdyry arqyly jetkızgen maŋyzdy şyǧarma.
Sondai-aq teatrtanuşy tuyndynyŋ 1996 jyly Mūhtar Äuezov atyndaǧy akademiialyq drama teatrynda rejisser Bolat Atabaevtyŋ qoiylymymen sahnalanǧanyn eske saldy. Onyŋ pıkırınşe, şyǧarmada Läilänıŋ tän jarasymen qatar, ışkı jan düniesındegı arpalys ta tereŋ beinelengen.
Jiynda söz alǧan özge de mamandar Läilä beinesıne qatysty tyŋ pıkırlerın ortaǧa saldy. Olardyŋ paiymynşa, keiıpker tek iadrolyq synaqtyŋ zardabyn tartqan jannyŋ beinesı emes, sonymen bırge özındık ūstanymy men özgeşe bolmysy üşın qoǧamǧa syimaityn tūlǧalardyŋ simvoly retınde de qarastyrylady.
