foto: psm7.com
İran Ukraina qaruly küşterın Kaspii teŋızındegı irandyq sauda kemesıne şabuyl jasady dep aiyptady. Tegerannyŋ mälımetınşe, oqiǧa saldarynan keme ekipajynyŋ bır müşesı qaza tauyp, taǧy bır adam jaralanǧan, dep habarlaidy "Adyrna".
Azattyq radiosynyŋ habarlauynşa, İran Syrtqy ıster ministrlıgı taratqan mälımdemede būl äreket Ukraina tarapynan İranǧa qarsy baǧyttalǧan kezektı dūşpandyq qadam retınde baǧalandy.
«Ukraina rejimınıŋ Kaspii teŋızınde irandyq sauda kemesıne şabuyldauy – mūny rejimnıŋ basşysy da tıkelei moiyndady – Ukraina rejimınıŋ İran İslam Respublikasyna qatysty jalǧasyp kele jatqan qisynsyz ärı dūşpandyq közqarasyna dälel», – delıngen vedomstvo habarlamasynda.
Būl mälımdeme Ukraina prezidentı Vladimir Zelenskiidıŋ 25 şıldede jasaǧan mälımdemesınen keiın jariialandy. Memleket basşysy ukrainalyq küşterdıŋ Reseidıŋ Rostov oblysyndaǧy janarmai qoimasyna soqqy bergenın, sondai-aq Kaspii teŋızınde äskeri maqsattaǧy nysandarǧa qarsy operasiia jürgızgenın habarlaǧan.
Zelenskiidıŋ aituynşa, şabuyl barysynda İrannan äskeri jük tasymaldap kele jatqan kemeler men äskeri keme nysanaǧa alynǧan.
«Kaspii teŋızınde ūzaq qaşyqtyqtan jasalǧan soqqylardyŋ nätijesı öte jaqsy boldy. Atap aitqanda, İrannan äskeri jük jetkızgen kemeler men äskeri kemege soqqy jasaldy», – degen edı Ukraina prezidentı.
Osy oqiǧadan keiın halyqaralyq aqparat qūraldary AQŞ äkımşılıgınıŋ ūstanymy turaly da mälımet taratty. The Wall Street Journal basylymynyŋ jazuynşa, amerikalyq Chevron korporasiiasynyŋ basşylyǧy Aq üige Reseige tiesılı emes mūnai tasymaldauşy kemelerge jasalatyn şabuyldardyŋ energetikalyq qauıpsızdıkke äserı jönınde alaŋdauşylyq bıldırgen. Osyǧan bailanysty AQŞ Ukrainaǧa mūndai kemelerge soqqy jasamau qajettıgın eskertken.
Būl mäselenıŋ Qazaqstan üşın de maŋyzy bar. Chevron kompaniiasy «QazMūnaiGaz», ExxonMobil jäne Lukoil kompaniialarymen bırge Qazaqstandaǧy ırı Teŋız ken ornyn igeruge qatysady. Kenışten öndırıletın mūnaidyŋ basym bölıgı Kaspii qūbyr konsorsiumy (KQK) arqyly älemdık naryqqa eksporttalady. Sonymen qatar, Chevron konsorsiumnyŋ özınde de 15 paiyzdyq üleske ie.
Eske salsaq, būǧan deiın Ukraina drondary Kaspii qūbyr konsorsiumynyŋ infraqūrylymy men mūnai tasymaldauǧa qatysqan kemelerge şabuyl jasaǧan bolatyn. Sarapşylar mūndai oqiǧalar öŋırdegı energetikalyq qauıpsızdıkke ǧana emes, halyqaralyq mūnai jetkızu tızbegınıŋ tūraqtylyǧyna da äser etuı mümkın ekenın aityp otyr.
