Qazaqstandaǧy "mūsylmandyq atom bombasy" üşın qarajat ūsynǧandar turaly mälımet jelılerde qaita tarap jatyr, dep habarlaidy "Adyrna" ūlttyq portaly.
Bır kezde "Habar" arnasynan berılgen sūhbat üzındılerı Threads jelısınde jariialanǧan. Jazbada eldıŋ būrynǧy prezidentı Nūrsūltan Nazarbaev pen būrynǧy syrtqy ıster ministrı Qanat Saudabaevtyŋ sözı bolǧan.
BAQ betterınde jariialanǧan mälımetterde 1992 jyldyŋ basynda Qazaqstannyŋ syrtqy ıster ministrlıgıne diplomatiialyq arnalar arqyly tüsken äldebır hat turaly aitady. Onda bır kezdegı Liviia basşysy Muammar Qaddafi Qazaqstan aumaǧynda ornalasqan iadrolyq qarudy saqtap, ony «alǧaşqy mūsylman atom bombasy» retınde qarastyrudy ūsynǧany aitylady. Sonymen qatar Liviia tarapy qarudy ūstau üşın köp milliard dollar kölemınde qarjylai kömek beruge daiyn ekenın bıldırgen.
Eks-prezident Nūrsūltan Nazarbaev sūhbat barysynda oǧan Palestina kösemı Iаsir Arafat kelgenın aitty.
«Sol kezde syrtqy ıster ministrı Qasym-Jomart Toqaev bolǧan. Oǧan osy hat kelıp tüsken. Keiın Iаsir Arafat kelıp: “Men mūny öz atymnan aityp otyrǧan joqpyn, sızdıŋ dostaryŋyzdyŋ atynan keldım”, – dedı. Onyŋ aituynşa, ony Muammar Qaddafi Qazaqstandaǧy iadrolyq qaru jaǧdaiyn bılu üşın jıbergen eken. Ärine, menıŋ oiymda būl zymyrandardy satu degen bolǧan joq. Men jai ǧana: olardy ūstau öte qymbat, Qazaqstan oǧan şydai almaidy dedım,"- deidı Nazarbaev.
“Qanşa aqşa qajet?” – dep sūrady. Ol kezde men aqşanyŋ kölemın, äsırese dollarmen eseptegende, naqty elestete almaitynmyn. Sodan äzıldep, oiyma kelgen sandy aityp: 20 milliard dollar dedım. Jai ǧana aita saldym, ony äzıl retınde qabyldaidy dep oiladym», – dep eske alady Nūrsūltan Nazarbaev Iаsir Arafatpen bolǧan äŋgımesın.
Qazaqstannyŋ būrynǧy syrtqy ıster ministrı Qanat Saudabaevtyŋ beinejazbadaǧy mälımetınşe, Almaty äuejaiyna ışı «jasyl dollarǧa» lyq toly Boeing 747 ūşaǧy kelıp qonǧan. Būl qarajat Qazaqstannyŋ iadrolyq keşenın ary qarai ūstap tūruyna jäne damytuyna arnalǧan alǧaşqy kömek retınde qarastyrylǧan-mys.
Sūhbat barysynda 1992 jyldyŋ basynda Muammar Qaddafi Qazaqstannyŋ bırınşı prezidentı Nūrsūltan Nazarbaevqa arnaiy hat joldaǧan. Hattyŋ negızgı mazmūnynda Qazaqstan aumaǧyndaǧy Keŋes odaǧynan qalǧan iadrolyq qarudy Reseige bermei, elde qaldyru jäne būl qarudy älemdegı «tūŋǧyş mūsylmandyq atom bombasy» retınde jariialau turaly aitylady.
Nazarbaev pen Saudabaev aitqan derekterdı bügınge deiın eşkım joqqa şyǧarǧan joq. Bıraq onyŋ rastyǧyn däleldeitın basqa qosymşa mälımetter de jariialanbaǧan.
