Abaiǧa taǧzym – ūltqa qūrmet

73
Adyrna.kz Telegram
https://adyrna.kz/storage/uploads/2Lb284ZMdGMmFxVl74fLf47FmlEvI69kYBwf1KZs.jpg

Qazaqtyŋ ūly aqyny, oişyly, filosofy Abai Qūnanbaiūlynyŋ tuǧan künıne orai, Abai saiabaǧynda ūly aqynnyŋ eskertkışıne gül şoqtaryn qoiu räsımı ūiymdastyryldy. Saltanatty şaraǧa Şymkent qalasy äkımınıŋ orynbasary Särsen Qūranbek, ziialy qauym ökılderı, aqyn-jazuşylar, būqaralyq aqparat qūraldarynyŋ ökılderı men qala tūrǧyndary qatysty.

Gül şoqtaryn qoiu barysynda Abai mūrasynyŋ qazaq ruhaniiatyndaǧy orny men onyŋ şyǧarmalaryndaǧy adamgerşılık, bılım, ǧylym, eŋbek, eldık qūndylyqtardyŋ maŋyzy söz boldy.

Şarada söz alǧan Şymkent qalasy äkımınıŋ orynbasary Särsen Abaiūly Qūranbek hakım mūrasynyŋ uaqyt ötken saiyn qūndylyǧy arta tüsetının atap öttı.
    - Abai atamyz soqtyqpaly, soqpaqty zamanda ömır sürıp, qazaq qoǧamynyŋ sanasyna säule tüsıretın, uaqyt ötken saiyn qadırı arta beretın mäŋgılık mūra qaldyrdy. Ol öz däuırınıŋ ǧana emes, keiıngı ūrpaqtyŋ da qamyn oilap, qazaq qoǧamyn bılımge, ǧylymǧa, adamgerşılıkke şaqyrdy. Abaidyŋ ärbır sözı, ärbır oiy – adamdy kemeldıkke, eldı örkenietke bastaityn ruhani baǧdar. Sondyqtan hakımnıŋ mūrasy bügıngı künı de özektılıgın joǧaltpai, ūrpaqtan ūrpaqqa jalǧasyp keledı, – dedı ol.
Rasynda, Abaidyŋ ömır sürgen kezeŋı qazaq qoǧamy üşın kürdelı uaqyt bolǧanymen, aqyn eldıŋ erteŋın bılım men ǧylymnan, adal eŋbek pen adamdyq qasietten ızdedı. Ol halyqtyŋ boiyndaǧy kemşılıkterdı synap qana qoimai, odan aryludyŋ jolyn da körsettı. Aqynnyŋ öleŋderı men qara sözderındegı taǧylymdy oilar adamdy özın-özı jetıldıruge, bılım ızdeuge, eŋbek etuge, ädılet pen ar-ūiatty biık qoiuǧa ündeidı.


Abai mūrasynyŋ ömırşeŋdıgı de osynda. Hakımnıŋ adam bolmysy, mınez-qūlyq, bılım men ǧylym, el bırlıgı men qoǧam jauapkerşılıgı turaly oilary bügıngı zamanmen de ündesıp jatyr. Sondyqtan Abaidy därıpteu – ūly tūlǧanyŋ esımın ūlyqtaumen ǧana şektelmei, onyŋ amanat etken qūndylyqtaryn keiıngı ūrpaqtyŋ sanasyna sıŋıru.

Şaranyŋ jalǧasy «Häkım Abai» muzeiınde örbıdı. Qatysuşylar muzeige ekskursiia jasap, aqynnyŋ ömırı men şyǧarmaşylyq jolyna qatysty qūndy jädıgerlermen tanysty.

Sonymen qatar, «Abai älemı» aşyq esık künı ūiymdastyrylyp, keluşıler nazaryna «Abaidyŋ asyl mūrasy», «Körkem älemdegı Abai» jäne «Abaidy oqy, taŋyrqa!» atty körmeler ūsynyldy. Körmelerde aqynnyŋ ädebi mūrasy, şyǧarmaşylyǧy men ruhani älemın tanytatyn qūndy dünieler köpşılık nazaryna ūsynyldy.

Mädeni-tanymdyq şara barysynda Abaidyŋ öleŋderı men qara sözderındegı tereŋ filosofiialyq oilar, adamgerşılık qaǧidalar men ūlttyq qūndylyqtar keŋınen nasihattaldy.
Hakım Abaidyŋ mūrasy – bır däuırdıŋ enşısınde qalǧan ruhani qazyna emes, ūltpen bırge jasaityn mäŋgılık qūndylyq. Ony oqu, tüsınu jäne keiıngı ūrpaqqa jetkızu – bügıngı qoǧamnyŋ da ortaq mındetı.

Pıkırler