Maŋǧystau oblysynyŋ äkımı Nūrdäulet Qilybai Ä.H.Marǧūlan atyndaǧy Arheologiia institutynyŋ direktory Aqan Oŋǧarūly jäne arheolog Andrei Astafevpen bırge Tüpqaraǧan audanyndaǧy Qaraqabaq qalaşyǧyna bardy.
Aldymen öŋır basşysy Ä.Kekılbaiūly atyndaǧy Maŋǧystau oblystyq tarihi-ölketanu muzeiınıŋ qorynda saqtalǧan Qaraqabaq qalaşyǧynan tabylǧan tarihi jädıgerlermen tanysty. Odan keiın delegasiia atalǧan arheologiialyq nysanǧa baryp, jürgızılıp jatqan ǧylymi-zertteu jūmystarynyŋ nätijelerımen tanysyp, aldaǧy bırlese atqarylatyn jūmystardy talqylady.
Mamandardyŋ aituynşa, Qaraqabaq qalaşyǧy b.z. I-VI ǧasyrlaryna jatatyn köne sauda jäne qolöner ortalyǧy bolǧan. Arheologiialyq zertteuler būl öŋır arqyly osydan 2000 jyl būryn halyqaralyq sauda qatynastary jürgenın däleldep otyr. Ǧalymdardyŋ paiymdauynşa, Qaraqabaq Ūly Jıbek jolynyŋ soltüstık tarmaǧyndaǧy maŋyzdy teŋız-qūrlyq sauda toraby retınde Kaspii maŋy memleketterınıŋ saiasi, ekonomikalyq jäne sauda bailanystarynda erekşe röl atqarǧan.
Qalaşyqtan Vizantiia, Ündıstan, Rim, Parsy jäne Qytai elderımen bailanysty däleldeitın tiyndar, mörler, qyş ydystar men türlı jädıgerler tabylǧan. Sondai-aq arheologtar köne port qyzmetın atqarǧan aimaqtyŋ ızderın, qolöner öndırısı men teŋız saudasyna qatysty köptegen derekterdı anyqtaǧan.
Öŋır basşysy Qaraqabaqtyŋ tarihi maŋyzyna toqtalyp, būl jaŋalyqtar Maŋǧystaudyŋ köne örkenietter men halyqaralyq sauda qatynastaryndaǧy ornyn aiqyndai tüsetının atap öttı.
–Bız qazır Qaraqabaq degen jerde tūrmyz. Ǧalymdardyŋ paiymdauynşa būl qala II ǧasyrdaǧy Rim ǧalymy Klavdii Ptolemei jasaǧan Kaspii teŋızınıŋ şyǧys jaǧalauynyŋ kartasynda Aspabota degen qala-memleket retınde körsetılgen. Būnda jer astynda köne qalanyŋ orny jatqany anyqtalyp otyr. Qazırgı tılmen aitqanda, būl öz däuırınıŋ ırı logistikalyq haby bolǧan deuge bolady. Būl derekter ata-babalarymyz tek köşıp-qonyp, mal şaruaşylyǧymen ǧana ainalysty degen tüsınıktı joqqa şyǧarady. Kerısınşe, mūnda ülken sauda ainalymy jürgenın, örkeniet bolǧanyn däleldeidı, – dedı Nūrdäulet Qilybai.
Sondai-aq mamandar Maŋǧystauda arheologiialyq turizmdı damytu boiynşa ūsynystaryn tanystyrdy. Joba aiasynda Qaraqabaq aumaǧynda ǧylymi-arheologiialyq baza, aşyq aspan astyndaǧy muzei, turistık infraqūrylym men arnaiy ekskursiialyq baǧyttar qūru josparlanyp otyr. Būl bastama öŋırdıŋ tarihi-mädeni mūrasyn keŋınen tanytyp, turizm salasynyŋ damuyna serpın beredı dep kütılude.
Sapar qorytyndysy boiynşa Maŋǧystau oblysynyŋ äkımdıgı Ä.H.Marǧūlan atyndaǧy Arheologiia institutymen bırlese otyryp, öŋırdegı arheologiialyq zertteuler men tarihi mūra nysandaryn damytu jūmystaryn jalǧastyruǧa uaǧdalasty.
