«OPEN MIND»: «Sifrly transformasiia jäne ömırdıŋ jaŋa sapasy» atty onlain forum aiasynda qoldanystaǧy zaŋdar men qūqyqty qarapaiym adamdar üşın tüsınıktı boluyn ūsyndy. KAZGIýU Universitetınıŋ provosty Sergei Pen halyq üşın arnalǧan qūqyqtyŋ adamdardyŋ tüsınu qaupın atap öttı, dep habarlaidy "Adyrna" ūlttyq portaly KAZGIýU universitetınıŋ baspasöz qyzmetıne sılteme jasap.
Forum barysynda M. Närıkbaev atyndaǧy KAZGIýU Universitetınıŋ «Zaŋdardy qabyldau jäne oqylym mäselelerın zertteu (Readability of legal acts)» jobasy tanystyryldy. Bılıktı zaŋgerler men lingvisterden tūratyn joba komandasy normativtık qūqyqtyq aktılerdıŋ qazaq jäne orys tılderındegı mätınderın maşinalyq taldaudyŋ qoldanystaǧy täsılderın zerttep, olardyŋ oqyluyn arttyru ädıstemesın äzırleidı.
Jyl saiyn Normativtık qūqyqtyq aktıler köbeiude, bıraq olardyŋ qūrylymy men qoldanylatyn terminologiia kürdelene tüsude. Şyn mänınde, būl zaŋmen ne rūqsat etılgenın jäne ne tyiym salynǧanyn qarapaiym azamatty öz betınşe tüsınu mümkındıgınen aiyrady. Būl rette Qazaqstanda zaŋdardyŋ oqyluyn baǧalaumen zaŋ şyǧaruşy organ da, atqaruşy bilık te, akademiialyq qoǧamdastyq ta ainalyspaidy.
Spiker mysal retınde «Zeinetaqymen qamsyzdandyru turaly» QR Zaŋyna süiene otyryp, joba şeŋberınde qarapaiym adamnyŋ öz zeinetaqy mölşerın bıluge talpynysyn körsettı.
- Būl qarapaiym sūraqtyŋ jauabyn tabu üşın adam zaŋnyŋ mätını boiynşa kem degende 7 (jetı) kürdelı operasiiany oryndauy kerek, sonymen qatar söilemde 73 sözden tūratyn normalarǧa tap bolady. Tehnikalyq jäne qūqyqtyq qūrylymdar qatar, negızgı oi joǧalyp ketedı. Negızınde, būl zaŋ zeinetkerlerge baǧyttalǧan, alaida sız däl osy zaŋdy öz erkımen tüsıne alatyn zeinetkerlerdı bılesız be? - dedı, Sergei Pen.Aita keteiık, KAZGIýU universitetı bırneşe damyǧan eldı zerttegen. Mysaly, AQŞ, Kanada, Fransiia elderınde medisinalyq, äleumettık jäne otbasylyq qūqyqtyq qatynastar salalarynda qabyldanatyn barlyq zaŋdardy tüsınu üşın qol jetımdılıktı arttyruǧa baǧyttalǧan arnaiy komissiialar men erejeler bar. Sonymen qatar, «zaŋdy dizain» (legal design – aǧylş.) şeŋberınde qazırgı zamanǧy tehnologiialar arqyly zaŋdar men kelısımşarttardyŋ tüsınıksız mätınderın tüsınu üşın shemalar men illiustrasiialardy qosa otyryp, neǧūrlym qoljetımdı qūjattar türınde vizualizasiialauǧa kömektesedı.
"Adyrna" ūlttyq portaly
