Qazaqstan bilıgı ukrainalyq «Naftogaz» ben reseilık «Gazprom» arasyndaǧy dauǧa qatysty Astana halyqaralyq qarjy ortalyǧy (AHQO) sotynyŋ şeşımı el aumaǧynda oryndalmaitynyn mälımdedı. Būl turaly Qazaqstannyŋ ädılet ministrı Erlan Särsembaev aitty, dep habarlaidy “Adyrna”.
Ministrdıŋ sözınşe, Qazaqstan qūqyqtyq bailanysy joq halyqaralyq daulardy oryndau alaŋyna ainalmaidy. Onyŋ aituynşa, «Gazprom» AHQO qatysuşysy emes, dauly kelısım AHQO aumaǧynda jasalmaǧan jäne ıs ortalyq zaŋnamasymen rettelmeidı.
2026 jylǧy 15 mamyrda AHQO soty 2025 jyly Halyqaralyq sauda palatasynyŋ (ICC) arbitrajy şyǧarǧan şeşımdı tanyp, ony oryndauǧa rūqsat bergen.
Arbitraj şeşımıne säikes, «Gazprom» «Naftogazǧa»:
- 1,13 milliard dollardan astam negızgı ötemaqy;
- şamamen 300 million dollar ösımpūl;
- 5 million euro kölemındegı sot şyǧyndaryn töleuı tiıs.
Alaida Särsembaevtyŋ aituynşa, būl şeşım äzırge zaŋdy küşıne enbegen. Sebebı reseilık kompaniianyŋ şaǧym tüsıruge 14 künı bar.
«Naftogaz» ben «Gazprom» arasyndaǧy janjal 2019 jylǧy Resei gazyn Ukraina arqyly Europaǧa tasymaldau turaly kelısımnen bastalǧan.
Reseidıŋ Ukrainaǧa tolyq auqymdy basyp kıruı bastalǧannan keiın Ukrainadaǧy «Sohranovka» gaz nüktesı arqyly tranzit toqtaǧan. Soǧan qaramastan, ukrainalyq tarap «Sudja» beketı arqyly gaz tasymalyn jalǧastyrǧanyn aitady.
Alaida «Gazprom» tasymal qyzmetı üşın tolyq tölem jasaudan bas tartqan. Osydan keiın 2022 jyldyŋ qyrküiegınde «Naftogaz» Şveisariiadaǧy halyqaralyq arbitrajǧa jügıngen.
2025 jyly arbitraj ukrainalyq kompaniianyŋ talabyn tolyq qanaǧattandyrdy, al 2026 jyly Şveisariianyŋ federaldyq tribunaly reseilık taraptyŋ apelliasiiasyn kerı qaitardy.
Qazaqstannyŋ Ädılet ministrlıgı eldıŋ būl dauǧa qatysy joq ekenın atap öttı. Ministrdıŋ sözınşe, halyqaralyq arbitraj şeşımderın oryndau belgılı bır iurisdiksiialyq talaptarǧa bailanysty jüzege asady.
Qazaqstan 1958 jylǧy Niu-Iork konvensiiasyna qatysuşy bolǧanymen, ūlttyq zaŋnamaǧa säikes mūndai şeşımder boryşkerdıŋ ornalasqan jerınde nemese onyŋ mülkı bar elde oryndaluy kerek.
Osylaişa, Qazaqstan bilıgı «Naftogaz» ben «Gazprom» arasyndaǧy halyqaralyq dauda beitarap pozisiia ūstanyp otyrǧanyn körsettı.
