Osydan 100 jyl būryn Baku qalasynda Bükılodaqtyq türkologiia sezı öttı, dep habarlaidy «Adyrna» tılşısı.
Oǧan türkı halyqtarynyŋ ökılderı, KSRO Ǧylym akademiiasynyŋ, Şyǧystanu ǧylymi qauymdastyǧynyŋ, Ukraina akademiiasynyŋ, Zakavkaze şyǧystanu qauymdastyǧynyŋ mamandary, şeteldık delegattar, sonyŋ ışınde Türkiia jäne Germaniiadan kelgen ǧalymdar qatysty.
1926 jyly ötken sezde Äzerbaijannyŋ latyn grafikasyna köşu täjıribesınıŋ negızınde Odaqtyŋ basqa respublikalary men oblystarynda tūratyn halyqtardyŋ älıpbiın latyn jazuyna köşıru ūsynyldy. Ol üşın jaŋa türkı älıpbiınıŋ Bükoldaqtyq ortalyq komitetı qūrylatyn boldy. Osylaişa, arab jazuyn qoldanyp kelgen türkı halyqtarynyŋ jazuyn latyn grafikasyna köşıru qozǧalysy bastaldy.
Būl qūryltaiǧa KSRO qūramyna engen barlyq respublikadan, Ystanbūl men Berlinnen kelıp qatysqan 131 delegattyŋ arasynda S.F. Oldenburg, V.V. Bartold, A.N. Samoilovich pen N.N. Poppe, A.Baitūrsynūly, S.E. Malov, L.V. Şerba siiaqty älemge keŋ tanylǧan asa ırı türkıtanuşylar boldy.
Qazaqstannan 5 delegat qatysty. Olar – Ahmet Baitūrsynūly, Eldes Omarov, Bıläl Süleev, Näzır Töreqūlov, Äziz Bai-Seiduli. Qūryltaiǧa N.Töreqūlov Mäskeuden, özgelerı Qyzylordadan bardy. Alǧaşqy üşeuı sezge Qazaqstannan arnaiy şaqyrylǧan tızımınde boldy.
Qazaqstandyq delegasiiadan A.Baitūrsynūly men N.Töreqūlov qūryltaidyŋ ūiymdastyru komissiiasynyŋ qūramynda boldy. Odan bölek A.Baitūrsynūly türkologiia qūryltaiyna orailastyrylǧan Ä.Nauaidyŋ 500 jyldyq mereitoi ūiymdastyru, orfografiia mäselelerı jönındegı, terminologiia mäselelerı boiynşa qarar daiyndau, ana tılın oqytu ädıstemesı turaly jäne N.Töreqūlov ekeuı sezd qararyn qabyldau, redaksiialap tolyqtyru jönındegı komissiialar qūramyna kırdı. Näzır Töreqūlov sondai-aq türık halyqtarynyŋ qazırgı jai-küiı men tarihyn zertteu, ūiymdastyru jönındegı komissiialarǧa da müşe bolady. E.Omarov etnografiia mäselelerı jönındegı jäne sezd qararyn daiyndau jönındegı komissiialarǧa kırdı. Būl mälımetter de Baku qūryltaiynda qazaq ǧalymdarynyŋ belsendı qyzmet atqarǧanyn körsetedı.
