Халықбанк кімге сатылды?

1556

 

Биылғы жылдың мамыр айында "Кулибаевтар Халықбанкті сатады екен, оны Қытай инвесторлары алады екен" деген әңгіме интернет кеңістігін жарып жібере жаздаған еді, әдеттегідей ақпарат негізінен орыстілді ортада таралып, талқыланып жатты. Артынан Қытай инвесторларына сатылатыны туралы ақпарат жалған деді, ал одан соң бұл турасында әңгіме мүлдем тиылды, оған қатысты ең соңғы ақпарат 03 маусымда ғана жарияланған екен. Сатылатыны туралы ресми мәлімет 03 мамырда жарияланғанын ескерсек, тура бір ай бойы талқыланып, кейіннен ешкімге қызық болмай қалғандай шорт үзіліпті. Кеше ғана қаржы саласына қатысы бар бір азаматпен аяқасты әуежайда кездескенімде осы жәйтті білетінін сұрағам, біледі екен. Оған сенсек, Халықбанк сатылыпты, сатылғанда да "жақсы" сатылыпты, басқа емес дәл сол Қытай инвесторлары банктің бақылаушы пакетін сатып алыпты. Түсінікті болу үшін айта кетейін, Халықбанк және оның тұтынушылары дегеніміз, ол бюджет қызметкерлерінен тұратын армия,тиын-тебенін тек осы банктен алуға мәжбүр, әлеуметтік аз қамтылған топтар, зейнеткерлер, ол студенттер және кредит рәсімдеген ауыл тұрғындары. Ол жалпы Қазақстандағы ең ірі жүйеқұрушы қаржы институты. Төмендегі мақалада сарапшылар Кулибаевтарға Халықбанкті сату (ол кезде тек сатуға шығарылған болатын) не үшін қажет болуы мүмкін екендігін талқылаған екен. Мен мәселеге басқа қырынан келгім келеді. Барлық жерасты байлықтарымыз, шикізат, мұнай сияқты еліміз үшін стратегиялық маңызы бар салаларда Қытай инвесторлары отыр, оған әлемжелідегі бірер жазбаларды есептемегенде, назар аударуды қойдық.
Ал, күні кешеге дейін ҚР әскери доктринасында Қытай "ықтимал қарсылас" (вероятный противник) ретінде қарастырылып келді. Сонда қазір, Қазақстанның сыртқы қауіпсіздікке қатысты саясаты өзгерді ме? Бүкіл әлемге проблема тудырып отырған Қытай, енді бізге ешқандай қауіп-қатер төндірмейтін болғаны ма? Енді бір кездері (аты айтып тұрғандай) Халықтан, Елден алып алған банкті де Қазақстандық олигархат Қытайларсыз басқара алмайтын болғаны ма? Әлде экономиканың барлық саласын жаппай Қытайландыру арқылы, бұлар шынымен Қазақстанды бөлшектеп сатып жатыр ма?

Осы орайда KazakhSTAN 2.0сайтының төмендегі мақаласын назарларыңызға ұсынамыз.

Халықаралық рейтингтік агенттіктің пікірі бойынша:

«... Халық Банкі өтімділікті басқарудың теңгерімді саясатын жүргізеді және сенімді клиенттер базасына ие. Осыған байланысты, біз банктің Қазақстанның банк секторындағы күрделі жағдайларға қарамастан өтімділіктің айтарлықтай резервтерін сақтайды деп күтеміз және Халық банкінің жеке несие профилін (SACP) бағалауды «bb-» ден «bb-» - ге дейін қайта қарастырамыз. «ББ»- біздің банктің өтімді активтері туралы болжамымы.  Сонымен қатар, Халық Банкінің өтімді активтерінің едәуір бөлігі  бағалы қағаздардан және орталық банкте орналастырылған қаражаттан тұрады. Біздің бағалауымыз бойынша, қазіргі кезде Халық банкінің өтімді активтері жиынтық активтерінің 49% құрайды және алдағы екі жылда 40% -дан төмендемейді. 2019 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша «кең өтімді активтер-клиенттердің таза / қысқа мерзімді депозиттері» көрсеткіші 77% құрады, бұл басқа қазақстандық банктердің көрсеткіштерінен едәуір жоғары.

Қазақстан Халық Банкі бөлшек және заңды тұлғалардың салымдары бойынша нарықта 37% және 39% сәйкесінше (2019 жылғы 1 сәуірдегі жағдай бойынша) қазақстандық банк саласында көшбасшы орынға ие. Бұрын бұл ұлттық жинақ банкі болған және қазіргі уақытта Қазақстан нарығындағы тұрақсыздық кезіндегі ең сенімді болып саналады. Бұл, атап айтқанда, 2018 жылы, «Казкоммерцбанк» АҚ (ККБ) желісін оңтайландырумен байланысты филиалдардың қысқарғанына қарамастан, Халық банкінің қаржыландыру базасы өсе бастаған кезде көрсетті. Халық банкінің тұрақты қаржыландыру және ұзақ мерзімді қаржыландыру коэффициенттері 2018 жылдың соңында 198% және 99% құрады.

Біз «Қазақстан Халық Банкі» АҚ акциялары қанша сатылымға шығарылатынын, оларды кім және қандай бағамен сатып алатындығын бағалауға міндеттеме бермейміз. Бірақ біз жүздеген миллион доллар туралы сөз қозғайтын боламыз, өйткені осы жазбаны жазу кезінде банктің нарықтық құны 3,3 миллиард АҚШ долларын құрады.

Басқаша айтқанда, егер «АЛМЭКС Холдинг Тобы» АҚ өзінің 50,11 пайызын қалдырып, 15% акцияларын сатса, онда сыйлықақыны есептемегенде жарты миллиард долларға жуық пайда табады.

Абзал ҚҰСПАН

"Адырна" ұлттық порталы

Пікірлер