Мәжіліс депутаты Еділ Жаңбыршин Қазақстан Республикасының Премьер-министріне жолдаған депутаттық сауалында еліміздің ішкі саясатына сыртқы күштердің ықпал етуіне байланысты мәселелерді көтерді. Ол бұл мәселені Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Ұлттық Құрылтайдағы мәлімдемесімен байланыстыра отырып, сыртқы күштердің ұлттық мүддемізге қол сұғуын сынға алды.
Депутаттың айтуынша, геосаяси ықпалды мемлекеттер өздерінің жеке мүддесін жүзеге асыру үшін түрлі әдістерді пайдаланып келеді. Солардың бірі – ұлттық құндылықтарды жоюға бағытталған сыртқы ұйымдардың жұмысы. Әсіресе, әсірефеминистік, ЛГБТ, эмо және басқа да субъмәдениеттік қозғалыстар жоспарлы түрде миллиондаған АҚШ долларымен қаржыландырылып, ел ішінде түрлі әрекеттер жасалуда.
Бұған қоса, АҚШ-тың Халықаралық даму агенттігі (USAID) соңғы он жылда Қазақстанның ішкі саясатына ықпал ету үшін 150 млн доллардан астам қаражат бөлгені белгілі болды. Мұндай қаражаттар көбінесе, ішкі тұрақтылыққа кері әсер ететін ұйымдарды қолдауға бағытталған.
"Бізде шетелдік гранттар арқылы қаржыландырылатын кейбір үкіметтік емес ұйымдар елдегі жағдайды тұрақсыз деп көрсетіп, шындыққа жанаспайтын ақпарат таратады. Оларға Қазақстанның жақсарғаны емес, шайқалғаны пайдалы. Себебі өздерінің жеке басының пайдасына, яғни "гуманитарлық бизнесіне" қаржы керек," – деді Еділ Жаңбыршин.
Депутат еліміздің ішкі саясатына сыртқы күштердің араласуын шектеу үшін Үкіметке нақты шаралар қабылдауды ұсынды:
- Қаржылық бақылау: Қаржы министрлігі мен тиісті мемлекеттік органдар еліміздің ішкі саясатына араласуға бағытталған сырттан құйылған қаржыны анықтап, тиісті шаралар қабылдауы тиіс.
- Құқықтық талдау: Шетелден қаржыландырылатын ұйымдардың қызметін реттейтін заңнаманың тиімділігіне талдау жүргізу қажет.
- Қатаң бақылау: Шетелдік гранттар арқылы қаржыландырылатын жобалар мен ұйымдардың қызметін бақылау және реттеу механизмдерін жетілдіру керек.
- Ішкі саясат тұжырымдамасы: Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, елімізде тұңғыш рет ішкі саясат тұжырымдамасы әзірленеді. Бұл құжат ұлттық құндылықтарымызды негізге ала отырып, еліміздің ішкі тұрақтылығын қамтамасыз етуі қажет.
Еділ Жаңбыршиннің айтуынша, егер сырттан келетін қаражат ел экономикасын дамытуға, экология мен денсаулық сақтау саласын жақсартуға бағытталса, оған ешқандай кедергі болмауы тиіс. Алайда ішкі саясатымызға қарсы, ұлттық мүддемізге қайшы, тұрақтылығымызға нұқсан келтіретін жобаларды қаржыландыратын ұйымдарға қатаң тосқауыл қою қажет.