АҚШ президенті Дональд Трамп жасанды интеллект саласына жауапты арнайы бөлім құрып, оның жұмысына жетекшілік ететін куратор тағайындауды жоспарлап отыр. Бұл бастама технологияның қарқынды дамуы мен оның ықтимал қауіптері жөніндегі пікірталас күшейген кезеңде жарияланды, деп хабарлайды «Адырна» ұлттық порталы BBC-ге сілтеме жасап.
Трамп әлеуметтік желідегі жазбасында оның әкімшілігі жасанды интеллекттің дамуына кедергі келтірмейтінін мәлімдеді. Президенттің айтуынша, бұл технология алдағы жылдары АҚШ экономикасына елеулі ықпал ететін негізгі бағыттардың біріне айналуы мүмкін.
Трамп жасанды интеллектті жаңа өнеркәсіптік революциямен салыстырып, оның ел экономикасындағы үлесі болашақта жалпы ішкі өнімнің 25 пайызына дейін жетуі ықтимал екенін айтты.
«Жасанды интеллект – келесі өнеркәсіптік революция немесе интернет секілді құбылыс. Алайда оның ықпалы бұдан да ауқымды болады. Мүмкін, ол біздің еліміздің жалпы ішкі өнімінің 25 пайызына дейін құрауы ықтимал», – деп жазды АҚШ президенті.
Сонымен қатар Трамп АҚШ-тың жасанды интеллект саласында Қытайдан озық болуын маңызды мақсат ретінде атап өтті.
Әзірге жаңа бөлімшенің нақты атауы, өкілеттігі және жұмысын бастайтын мерзімі белгісіз. Президент тек жасанды интеллект саласына жауапты арнайы құрылым мен оның жетекшісін тағайындау жоспарын жариялады.
Ақ үй сонымен бірге жасанды интеллектті заңсыз мақсатта пайдаланатын адамдарды қолданыстағы қылмыстық және азаматтық заңнама негізінде жауапқа тартуды көздеп отыр. Осылайша, технологияның дамуын шектемей, оны заңсыз пайдалануға байланысты жауапкершілікті қолданыстағы құқықтық тетіктер арқылы қамтамасыз ету жоспарлануда.
Жасанды интеллекттің жылдам дамуы оның экономикалық және технологиялық мүмкіндіктерімен қатар, қауіпсіздік мәселелерін де күн тәртібіне шығарды.
Бірқатар зерттеушілер аса қуатты жасанды интеллект жүйелері бақылаудан шығып, адамзатқа елеулі қауіп төндіруі мүмкін деп есептейді. Зерттеушілердің бірі жасанды интеллекттің адамзатты толық жойып жіберу ықтималдығын 10 пайыздан жоғары деп бағалаған. Дегенмен бұл – жекелеген сараптамалық пікір және ғылыми қауымдастықта мұндай қауіптің нақты деңгейіне қатысты бірыңғай ұстаным жоқ.
Қазір жасанды интеллект саласында Anthropic, OpenAI және Google секілді ірі компаниялар жаңа буын жүйелерін әзірлеу бағытында бәсекелесіп жатыр. Компаниялар адам қабілетінен асып түсетін гипотетикалық жүйе – суперинтеллектті дамыту бойынша да зерттеулер жүргізуде.
Сонымен қатар, жасанды интеллект жүйелерінің қауіпсіздігіне қатысты алаңдаушылықтар да айтылып келеді. Кейбір жүйелердің заңсыз немесе зиянды мақсатта пайдаланылған жағдайлары тіркелген.
Anthropic басшысы Дарио Амодеи жасанды интеллектті әзірлеу қарқынын белгілі бір деңгейде баяулатып, бүкіл салаға ортақ қауіпсіздік талаптарын енгізуді ұсынды. Ол сондай-ақ модельдерді әзірлеу процесіне тәуелсіз бақылау орнату қажеттігін айтты.
OpenAI басшысы Сэм Альтман мен xAI жетекшісі Илон Маск бұл ұсыныстарды қолдайтынын білдірді.
Anthropic компаниясының тең құрылтайшысы Джек Кларк жасанды интеллект жүйелерінде төтенше жағдайда оларды тоқтатуға мүмкіндік беретін арнайы «авариялық өшіру» тетігі болуы керек деген ұсыныс білдірді. Оның пікірінше, мұндай механизмнің жұмысын тәуелсіз үшінші тарап тексеруі қажет.
Жасанды интеллектке қатысты қауіптер АҚШ-та заңнамалық реттеу мәселесін де жандандырды. Бұл бағытта Конгресс мүшелері бірқатар бастамалар ұсынып отыр.
Сэм Альтман Вашингтонның технологияның даму қарқынына ілесе алмай отырғанын айтып, жасанды интеллектіні реттеу мәселесінде мемлекетпен қатар оны әзірлейтін компаниялардың да жауапкершілігі маңызды екенін атап өтті.
Жасанды интеллекттің ықтимал салдары Ұлыбританияда да талқылануда. Парламенттің әртүрлі партия өкілдері мен Лордтар палатасының мүшелері технологияның адам құқықтарына ықпалына қатысты мәселелер көтерді.
Адам құқықтары жөніндегі бірлескен комитет қолданыстағы заңнаманың жасанды интеллекттің жылдам дамуына толық бейімделмегенін айтып, жаңа заң қабылдауды ұсынды. Комитет жаңа құқықтық құжат технологиядан туындайтын қауіптердің ауқымы мен маңызын ескеруі қажет деп санайды.
