"ەل ماعان نە بەرەدى دەپ ەمەس، مەن ەلگە نە بەرەمىن", - دەپ ءومىر سۇرىڭدەر...

141

سالەمەتسىزدەر مە، قۇرمەتتى وقىرماندار! ءبىز بۇگىن تۇركىستان وبلىسى، وتىرار اۋدانى، وتىرار اۋىلىنىڭ تۋماسى، جەكە كاسىپكەر تولەگەن قايرات كادىربەكۇلىمەن سۇحباتتاساتىن بولامىز.
- سالەمەتسىز بە، قايرات اعا؟! ءسىزدى اۋدانداعى ەڭ بەدەلدى كاسىپكەرلەردىڭ ءبىرى دەپ ەستىگەن ەدىك. بىزگە سۇحبات بەرۋگە كەلىسىمىڭىزدى بەرگەنىڭىز ءۇشىن العىس بىلدىرەمىز. سۇحباتىمىزدى وتباسىڭىز جايلى ماعلۇماتتان باستاساق. نەشە اعايىندىسىزدار؟ قازىرگى تاڭدا قانشا بالانىڭ اكەسىسىز؟

- سالەمەتسىز. ءبىز ءبىر اكەدەن ون ءبىرمىز. 5-ۇل، 6-قىز. ءبىر ءىنىم 2001 جىلى قايتىس بولدى، قازىر ونبىز. قۇدايعا شۇكىر، قازىر ونىمىز دا قازاقستاننان ويىپ تۇرىپ ورىن الارلىقتاي ازامات پەن ازاماتشالارمىز. قانشا بالانىڭ اكەسىسىز دەگەنگە كەلەر بولسام، 5 بالام بار، 2-ۇل 3-قىز. ۇلكەن ۇلىم 2018-جىلى ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىن ءبىتىرىپ، بيىل ۇيلەندى. ودان كەيىنگى قىزىم ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 4-كۋرس ستۋدەنتى. 2-ءشى قىزىم ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ 2-كۋرس ستۋدەنتى. 3-ءشى قىزىم بيىل مەكتەپ بىتىرەدى. كەنجەتايىم 6-سىنىپتا وقيدى. ايەلىم مەكتەپتە ۇستازدىق قىزمەتتە جۇمىس ىستەيدى.

- كاسىپكەرلىككە قالاي كەلدىڭىز؟

- جالپى، سوۆەت ۇكىمەتى كەزىندە ءومىر سۇردىك قوي ەندى. سول سوۆحوز تارقاماي تۇرىپ، 30 گەكتار جوڭىشقا، 40 گەكتار جۇگەرى ەگىپ، ۇلكەندەردىڭ كوزىنە ىلىككەن جايىم بار ەدى. سودان سول جەردە ءبىراز جۇمىس جاسادىم. كەيىن 25 جاسىمدا وتاۋ قۇردىم. مال بورداقىلاپ، ەتىن بازارعا اپارىپ ساتىپ، كىشىگىرىم تىرشىلىك ەتىپ ءجۇردىم. ارينە، ەندى ونى بيزنەس دەۋگە دە كەلمەيدى، كۇن كورىس رەتىندە سول كەزدەردە سولاي تىرشىلىك جاساۋعا تۋرا كەلگەن بولاتىن. ودان سوڭ سوۆحوز تارقاپ، حالىقتىڭ جاعدايى كۇرت تومەندەدى. ەلدى جۇمىسسىزدىق جايلادى. ءبىرشاما ۋاقىت ءار ءتۇرلى قۇرىلىس جۇمىستارىن جاساپ ءجۇردىم. بىراق ءتۇپتىڭ تۇبىندە ءبىر نارسە اشۋ كەرەكتىگىن ويلادىم. حالىق ازىق-تۇلىك الۋعا سوناۋ قالاعا باراتىن. ال قالاعا باراتىن جالعىز اۆتوبۋس ەدى. سودان ويلانا كەلە نەگە الەۋمەتتىك باعادا حالىققا ارناپ دۇكەن اشپاسقا دەپ تاۋەكەلگە بەل بۋدىم. ەڭ الدىمەن ۇن ساتىپ باستادىم. كەلە-كەلە تۇتىنۋشى جيناپ ازىق-تۇلىكپەن دۇكەندى تولتىردىم. مىنە، قازىردە دۇكەن اشقانىما 11 جىل بولىپتى. ارينە ەندى ساۋدا بولعان سوڭ اراسىندا پايدا دا بولادى، قۇلدىراۋ دا بولادى. بارلىعىنا دا شۇكىر ەتىپ كەلە جاتقان جايىم بار.

- ساۋدادا بولسىن، شارۋاشىلىقتا بولسىن ەستە قالارلىقتاي ۇتىلىسىڭىز بولدى ما؟ سول جايىندا ايتا وتسەڭىز.

- ارينە، ەندى ساۋدا بولعان سوڭ قۇلدىراۋلار بولىپ تۇرادى. بىراق مەن ولاردى قۇلدىراۋ دەپ ەمەس ۇلكەن سالادان كورىنۋگە تاعى دا مۇمكىندىك دەپ بىلەمىن. مەن تەك ساۋدامەن عانا ەمەس ەگىن جانە مال شارۋاشىلىقتارىمەن دە اينالىسامىن. ءبىر جىلدارى ءبىرتالاي گەكتار ەگىن ەگىپ، سۋدىڭ تاپشىلىعىنان ءبارى قۋراپ قالعانى بار. سول كەزدە كوپ شىعىنعا ۇشىراعان ەدىم. بىراق، شۇكىر ەتەمىن، اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي شىعىنعا ۇشىرامادىم.

- قازىرگى تاڭدا نەمەن اينالىسىپ جاتىرسىز، بولاشاققا جوسپارىڭىز؟

- ساۋدانى ارى قاراي دامىتىپ جاتىرمىن. بولاشاقتا ۇلكەن دۇكەن اشۋ جوسپارىمدا بار. ارينە، بارلىعى اللانىڭ قالاۋىمەن.

- قايرات اعا، بۇگىنگى سۇحباتىڭىز ءۇشىن ۇلكەن راحمەت! سوڭىڭىزدان ەرىپ كەلە جاتقان جاستارعا قانداي تىلەك نەمەسە ءسوز ايتار ەدىڭىز؟

- جاستارعا ايتارىم: "ەل ماعان نە بەرەدى دەپ ەمەس، مەن ەلگە نە بەرەمىن", - دەپ ءومىر سۇرىڭدەر. سىزدەرگە دە كوپ-كوپ راحمەت.
ايتا كەتەرلىك جايت، تولەگەن قايرات كادىربەكۇلى جىل سايىن ءبىرتالاي وتباسىلاردى ايلىق ازىق-تۇلىكپەن قامتاماسىز ەتىپ ءجۇر. سونىمەن قاتار، الەۋمەتتىك جاعدايى تومەن، كوپبالالى وتباسىلاردىڭ مەكتەپكە باراتىن بالالارىن كۇزدىك، قىستىق كيىممەن جانە دە مەكتەپ جابدىقتارىمەن (سومكە، داپتەر، كىتاپ، ت.ب.) قامتاماسىز ەتىپ وتىر. ارا-تۇرا اۋداندىق، اۋىلدىق ءىس-شارالارعا دەمەۋشى بولىپ، اۋدان جانە وبلىس اكىمدەرىنەن كوپتەگەن ماقتاۋ قاعازدارى مەن العىس حاتتار العان.

سۇحباتتاسقان: كادىربەك بالجان
(ازاماتتىق باستامالاردى قولداۋ ورتالىعىنىڭ تاپسىرىسىمەن "تۋعان جەر" جوباسىنىڭ اياسىندا جازىلدى)

پىكىرلەر