200 تەڭگەلىك تيىن اقشا شىعارىلۋىنىڭ استارىندا نە جاتىر؟

2655

كۇنى كەشە عانا قازاقستاننىڭ ۇلتتىق بانكى «200 تەڭگەلىك تيىن اقشا شىعارىلادى»- دەپ جەر-جاھانعا مالىمدەدى. ەستىگەن ەل-جۇرت سەسكەنىپ، سەكەمدەنبەدى، قازاقبايلىققا سالىنىپ «ە-ە-ە» دەدى دە قويدى.
الايدا بۇنىڭ استارىندا اقشانى مايدالاۋ ارقىلى حالىققا ۇلكەن ءبىر ەسكەرتۋ جاتقانداي. قانداي دەيسىز بە؟!
تارقاتىپ جازايىن. ماسەلەن، وسىدان ءبىراز جىل بۇرىن بابالارىمىز بەينەلەنگەن قازاقستاننىڭ قاعاز اقشاسىنىڭ قۇنى دوللاردىڭ ءسينونيمى ىستپەتتەس شارىقتاپ تۇرعان. حالىق 1 تەڭگەنىڭ وزىنە بازاردان تالاي دۇنيە كوتەرىپ قايتاتىن. ول كەزدەرى تەڭگە تۇعىرىنان تايادى دەگەن وي ءۇش ۇيىقتاساق تا تۇسكە كىرمەگەن، تيىن تۇردەگى اقشا مۇلدەم اينالىمعا ەنگىزىلمەگەن كەز ەدى. بىراق كۇندە جوعارىداعىلار جايپاپ، شايقاپ، بۇرق ەتكىزگەننىڭ اسەرىنەن بۇگىندە ءبىر دوللاردىڭ قۇنى 391- گە جەتتى. بۇنىڭ ءوزى قازىردە ۇلكەن كۇشپەن توقتاپ تۇر. ال ەندى 200 تەڭگەمىزدەن دە قاپىدا ايىرىلىپ وتىرمىز.
وسىلايشا 200 تەڭگە تيىنعا اينالسا، ەرتەڭ 500 تەڭگە، ارعى كۇنى مىڭ تەڭگە بولماق. ياعني قاعاز اقشانىڭ تيىنعا اينالۋى – حالىقتى كەدەيلىككە جەتەلەيتىن بىردەن ءبىر فاكتور. الايدا بۇنى قولما-قول اقشا اينالىسى دەپارتامەنتى باسشىسى جومارت قاجمۇراتوۆ: «تومەن نومينالداعى بانكنوتتار 1-1,5 جىل ىشىندە توزادى. سالىستىرۋ ءۇشىن، جوعارى نومينالداعى بانكنوتتار جانە مونەتالاردىڭ قولدانىلۋ مەرزىمى كوبىرەك. مونەتالاردىڭ قولدانىلۋ مەرزىمى - 10-15 جىل»، — دەپ تۇسىندىرگەندەي بولدى.
ال تارازدىق ەكونوميست دوسحان كەرىمبەكوۆ: «قاعاز اقشا دەگەن ءسوزدىڭ ءوزى-قۇندى اقشا دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى. ال تيىن-تەبەن - قازاقستاننىڭ ۇساق اقشا ولشەمى. دەمەك بۇل ءبىزدىڭ كەرى كەتىپ بارا جاتقانىمىزدىڭ ءسوزسىز دəلەلى» دەپ تۇيىندەدى.
بۇل قۇلدىراۋدىڭ ەڭ سوراقىسى دەپوزيتتە اقشاسىن قىزعىشتاي قورىپ، امان ساقتاپ قالۋ ءۇشىن جانىن سالىپ جۇرگەن بۇقاراعا اۋىر تيەرى ءسوزسىز. دوللار ءبىر-اق كۇندە ايدى اسپانعا شىعارسا، ميلليونداپ جيناپ جۇرگەن قاراجاتتىڭ قۇنى «ءبىر-اق تەڭگە» بولادى دا قالادى. ال سودان كەيىن جىلاپ-ەڭىرەپ، باسىڭدى تاۋعا دا، تاسقا دا سوقساڭ دا ەش ناتيجەسىن بەرمەيدى.
سوندىقتان قاعاز اقشامىزدى تيىنعا اينالدىرۋ ارقىلى حالىقتىڭ بولاشاعىن باعدارلاپ بەرگەن، قازاقستاننىڭ ۇلتتىق بانكىنىڭ ەسكەرتۋىنە كوڭىل قويعان دۇرىس شىعار.

 

اقگۇل ايداربەكقىزى

"ادىرنا" ۇلتتىق پورتالى

پىكىرلەر