الماتى تۇرعىندارى جويقىن جەر سىلكىنىسىنە دايىن ەمەس

1131

سوڭعى كەزدەرى ينتەرنەت بەتتەرىنەن "الماتىدا جەر سىلكىنىسى بولدى" دەگەن اقپاراتتاردى ءجيى كورەتىن بولىپ ءجۇرمىز. تىپتەن كۇنى كەشە عانا 7 قىركۇيەك تاڭعى ساعات 6:30 دا "قر بعم عك ستاە" مم سەيسميكالىق ستانسالار جەلىسىنىڭ حابارلاۋىنشا 2-3 بالدىق كورسەتكىشتەگى جەر ءدۇمپۋى تىركەلدى. ءيا، مامانداردىڭ سوزىنشە سان عاسىردى باستان وتكەرگەن الىپ شاھار سوڭعى 130 جىلدا ەكى رەت تولىقتاي قيراپ، قايتا تۇرعىزىلعان. العاشقى جەر سىلكىنىسى 1887 جىلى بولىپ، 236 ادامنىڭ ءومىرىن اياۋسىز جالماسا، 1910 جىلى 44 ادام قايتىس بولعان. ول جىلدارى قازىرگىدەي كوپ ەتاجدى عيماراتتار جوق ەدى. دەسە دە قيراعان ۇيلەر سانى 200 دەن اسقان. دەمەك 2 رەت ورىن العان ءىرى-ءىرى جەر سىلكىنىسىنەن كەيىن، از بالدىق كورسەتكىشتەگى دۇمپۋلەردىڭ قايتالانۋى ءبىر سۇمدىقتىڭ بەلگىسى سەكىلدى. بۇل جونىندە اتاقتى ورىس ارحيتەكتورى "بەس ەتاجدان بيىك ءزاۋلىم ۇيلەر سالۋعا بولمايدى" دەسە، جاپون عالىمى سەگاۆا سيۋكە: «ەگەر سول كەزدەگى 9 باللدىق جەر سىلكىنىسى بۇگىنگى تاڭدا ورىن الار بولسا، الماتى قالاسىندا 25 000 عيمارات قۇلاپ، 100 000-نان استام ادام شىعىنى بولۋى مۇمكىن» دەيدى. راسىمەن بۇل سۇمدىق كورسەتكىش. وسىنداي جاعداي قايتا باسقا تۇسەر بولسا سابان مەن ساز بالشىقتان جاسالعان ۇيلەردىڭ جاعدايىن ەلەستەتۋ تىپتەن قورقىنىشتى.
وسى ورايدا الماتى قالاسىنىڭ تۇرعىنى ءبيبىباتيما قادىروۆا ءوز فەيسبۋك پاراقشاسىنا "جەر سىلكىندى" دەگەن تاقىرىپپەن پوست جازعان. پوستتىڭ استىنا ايكەرىم قابدۇلحاققىزى ەسىمدى ازاماتشا "توسەك ءدىر ەتكەندە، قاسىمدا جاتقان بالام شىر ەتىپ جىلادى. ۇيقىم شايداي اشىلدى. ەشتەنەگە دايىن ەمەس ەكەنىمدى ءتۇسىندىم.." دەپ پىكىر بىلدىرگەن.
بەتىن اۋلاق قىلسىن، ارينە! زالال ارىس اپاتى سەكىلدى تاڭ اتپاي جاتىپ، مەزگىلسىز كەلسە باسپانامىزدى ەمەس، باسىمىزدى قالاي امان الىپ قالارىمىزدى بىلمەي، دەل-سال كۇيگە تۇسەتىنىمىز انىق. ىقتيمالدىلىقپەن ەسەپتەسەك، بۇل جولى ەكى ءجۇز ادام ەمەس، ەكى ميلليون تۇرعىنى بار الماتى قالاسىنىڭ ەكى مىڭ ادامىنىڭ ءومىرى قىل ۇستىندە تۇر. سەبەبى ساۋاتتى ارحيتەكتورلاردى تىڭداماي، بۇگىن سالىنىپ، ەرتەڭ بەتكى سىلاعى ءتۇسىپ جاتاتىن ساپاسىز 10-20 قاباتتى ۇيلەرگە سەنىم جوق. سەيسميكالىق ينستيتۋتقا حابارلاسىپ، جاۋابىن الا المادىق. سوندىقتان تەز ارادا الماتى قالاسى ۇلتتىق سەيسميكالىق ورتالىق ماماندارىنان قانشالىقتى حالىققا قاۋىپ ءتونىپ تۇرعانى تۋرالى مالىمەت بەرۋىن سۇرايمىز.

 

اقگۇل ايداربەكوۆا

"ادىرنا" ۇلتتىق پورتالى

 

پىكىرلەر