Home » Айдарлар » Сөз – құдірет (page 3)

Сөз – құдірет

ҰЛЫЛАР ӨМІРІНЕН

ҰЛЫЛАР ӨМІРІНЕН Деген екен: 1. Бірде Виктор Гюго Пруссияға барады. Жандарм анкетаны толтырып жатып: — Қандай қызметпен айналысасыз? — деп сұрады — Жазамын. — Сұрағаным, Табыс көзіңіз неде? — Қаламда. — Демек солай жазайық: «Гюго. Қалам сатушы». 2. Есепке сенбеген шығар Ақын, сазгер Елена Әбдіқалықова бірде шығармашылық кездесу барысында, “Бес күн жалған дүние, деп неге айтты екен” деп қалса керек. ...

Read More »

Аға сұлтан Құнанбайдың Абақ Керейге келуі

Патшалық Ресей қазақ даласын аймақ-аймаққа бөліп басқарғанда Семей қаласы бір аймақтың орталығы болып орыстан келген губернаторға аға сұлтан Құнанбай және Барақ төре орынбасар болып тұрады. Күн сайын қысымға алып келе жатқан патша әкімшілігімен қарсыласып, өштесіп жүрген қазақ жігіттері Ақсаққиян, Табылды дейтін екі жігіт (қазақтар Ақояз деп атап кеткен) ақ патшаның аудан дәрежелес адамы – орыс бастықты өлтіріп кетеді. Семей губернаторы ...

Read More »

Қазақстанның болашағы – қазақ тілінде

Бүгінгі таңда елімізде Елбасының бастамасымен «Рухани жаңғыруға» байланысты көптеген игілікті шаралар жүзеге асырылып жатыр. Рухани жаңғыру – елдік жаңаруға, күллі рухани құндылықтарды дамытуға негіз болатын маңызды серпіліс. Олай болса, мемлекеттік тіл іргетасының мықты қалануы да – рухани жаңғыруымызға себепкер екені анық. Оқырман назарына ұсынылып отырған мақаламызда ана тіліміздің ой-санамызды толғандырған өзекті мәселелеріне назар аударуды жөн көрдік.  Жалпы адамзат баласының әлемдегі ...

Read More »

Эпос как предчувствие культурной революции

Премьерный показ сериала «Козы-Корпеш – Баян-Сулу», состоявшийся в предновогодние дни, обернулся нешуточным скандалом. Не дожидаясь финальных титров шестисерийного телепродукта, зрители написали письмо, адресованное министру информации и коммуникаций Даурену Абаеву и председателю правления АО «РТРК «Казахстан» Ерлану Карину с требованием снять его с эфира. Чужие среди своих Подписанты обращения, среди которых есть имена известных в стране журналистов и писателей, указали при ...

Read More »

“ҚАН МЕН ТЕР” ҚАЛАЙ ЖАЗЫЛДЫ?

I Шығарма жазылып бітті…. Кітап боп басылып шыққалы да әлдеқашан. Енді, міне, қайта-қайта басылып та жатыр. Шамасы, сірә ұзақ жылдар көз майыңды тауысқан осы кітапты алғаш рет жазсам деген ойдың басыңа қашан, қалай келгені хақында және қалай жазылғаны хақында ой толғайтын уақыт та жеткен сияқты. Шынын айтқанда, осы сауалдың бұдан бұрын да бір рет алдымды тосқаны бар. Бұнан бұрын да ...

Read More »

Өркениет жолы

Биылғы жылдың 26 қазанында Елбасы қазақ әліпбиін латын графикасына көшіру жөніндегі Жарлығына қол қойды. Жаңа әліпби тарихқа ұлттық әліпби болып енеді. Бұл нүкте емес. Қыруар жұмыстың басы ғана.  Әліпби нұсқасы бекітілгенге дейін жүргізілген жұмыстар негізінен латын қарпіне көшу қажеттілігін негіздейтін ақпараттық-түсіндіру сипатында болды. Ол үшін құрамында тіл мамандары, сарапшылық қауымдастық, мүдделі ұйым өкілдері қамтылған жұмысшы топ құрылды. Іс-шаралар жоспары бекітіліп, ...

Read More »

Біз кімге жалтақтаймыз?

Жақында исі қазаққа аты мәлім бір жазушымыз Ташкентке барып келді. Өзбекстан астанасының сұлулығы, тазалығы, өзбек халқының кішіпейілдігі, өздерінің ұлттық мәдениетіне, ұлттық тіліне деген құрметі, әсіресе ұлттық намысы мен ұлттық сана-сезімінің өте биік екені туралы ұзақ әңгімеледі. Республика астанасы Ташкентте туып-өскен, өмір бойы қалада тұратын жастары бір-бірімен тек өзбекше сөйлеседі, Ташкентте төрт күн болғанымда біздегідей орысша қауқылдасып жатқан адам көрмедім. Бес ...

Read More »

Би сөзінің этимологиясы

Шешен сөзімен үнемі қатар аталатын, жекелеген жағдайда «би-шешендер» деп синонимі ретінде қолданылса да түрлі себептермен назардан тыс қалып келе жатқан «би» сөзінің этимологиясына, лексикалық мәніне, оның қоғамдағы роліне, олар құрған билер институтына да толығырақ тоқталып өткен жөн деп санаймыз. Себебі, ілкі дәуірлерден ХІХ ғасырға дейін қазақ шешендік сөздерінің бұқаралық сипат алуы, құқықтық-әлеуметтік мәселелерді шешу барысында шешендік өнердің дамуы, шешендік сөз ...

Read More »

“Шешен” сөзі қайдан шыққан?

Бүгінгі таңда қазақ тілінің қолданысқа кеңінен енуіне байланысты қазақтың ауызекі сөйлеу дәстүрін, шешендік өнерін жаңғырту міндеті күн тәртібінде тұр. Осыған орай, ең алдымен«шешен» атауының өзіне айрықша назар аударып,  жаңаша қарап, өзгеше пайымдайтын уақыт та келген сыңайлы. Осы бір ғана сөздің этимологиясына, оның қолданылу тарихына мұқият назар аудару арқылы халқымыздың жүріп өткен жолын, көрші халықтармен қарым-қатынасын, әрбір кезеңдегі рухани, құқықтық деңгейін, ...

Read More »