• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    Home » Айдарлар » Дала даналығы

    Дала даналығы

    Шыңғыс ханның бүгінге жеткен өсиеті

    Құрдымға кеткен Кеңес елінің өкіметі 20 миллионнан астам адамның өмірін қиған ең ауыр соғыстың отын жаққан Адольф Гитлерді емес, Шыңғыс ханды әлемнің ең зұлым қолбасшысы деп танытуға қолынан келгенін істеп баққаны белгілі. Мұның себебі бірнеше ғасыр бойы Ресейді бодан еткен Шыңғыс ханнан өзінше өш алу болған шығар. Адамзат тарихындағы ең танымал тұлғалардың бірі – Шыңғыс хан шынымен жауыз болды ма, ...

    Read More »

    Құрманғазы. Алты күй

    Құрманғазы Сағырбайұлы (1806-1879) – күйші. Қазіргі Орал облысы Жаңақала ауданының Жиделі жерінде туған. Жасынан əн-күйге əуестігімен көзге түседі Алғашқы ұстазы ел арасына «Хан Базар күйшісі» атанған болды. Ұзақтан Байжұма, Соқыр Есжан, Шеркеш күйлерін үйреніп, орындаушылық шеберлігін шыңдады. Еңбекші бұқараның бай феодалдар мен ауыл ұлықтарына қарсы күресі Құрманғазы шығармашылығының негізгі өзегіне айналды. Құрманғазы қазақ ауылындағы таптық қайшылықтардың жігін ерте ажыратып, халқының ...

    Read More »

    Ұлытау – Алты Алаштың алтын қазығы

    Осыдан үш жыл бұрын белгілі кәсіпкер, ұлттық құндылықтар жанашыры Марғұлан Сейсембай «Nomad Explorer» деген ерекше жобаны бастаған болатын. Атаулы жоба Қазақстанның табиғаты тұмса жерлері мен тарихи орындарын насихаттауға бағытталған. Бұл жоба қазақтың өз тамырын танып, рухын көтеріп қана қоймай, сыртқы және ішкі туризм секторын дамытуға да орасан зор пайда әкелері анық. Табиғи көркем және тарихи жерлерге насихат Ең алғаш Қарағанды ...

    Read More »

    Халық композиторы Үкілі Ыбырай /1860-1930/

    Үкілі Ыбырай қазақ мәдениетіне өз үлесін қосты, оның бір ғана «Гәкку» әні «Қыз Жібек» операсының арқауы болып, Күләштің есімін әлемге паш еткені баршамызға белгілі. Әнші бар Көкшетауда талай ірі, Ыбырай топ жарғанның о да бірі. Қаңбақша қыз-бозбала қағып алып, Жайылған талай әсем ән мен жыры. Өзі ақын, ән шығарғыш, домбырашы, Сауықтың жан думаны, болған пірі. Ақырып арыстандай ән салады, Ыбырай ...

    Read More »

    Мағжанның Мәскеудегі шағармашылығы…

    Алаш қозғалысының қайраткері, ақын, шебер аудармашы, қазақ әдебиетінің жарық жұлдыздарының бірі – Мағжан Бекенұлы Жұмабаевтың биыл туғанына 125 жыл толады. Алғашқы  сауатын ауыл молдасынан ашып, білімін Қызылжар қаласындағы медреседен жалғастырған Мағжан 1910-1913 жылдары Уфа қаласында «Ғалия» медресесінде білім алады.  1912 жылы оның алғашқы «Шолпан» атты өлеңдер жинағы Қазан қаласында басылады. 1913-1916 жылдары Омбыдағы мұғалімдер семинариясында оқыған. Мағжан Алаш үніне үн ...

    Read More »

    ​Тайна казахского рода

    Весомым вкладом в реализацию программы «Рухани жаңғыру» стала книга «Происхождение казахского народа», презентация которой состоялась в Астане. Ее авторы – выдающийся антрополог, академик Национальной академии наук, член-корреспондент Болонской академии наук, заслуженный деятель науки и техники РК Оразак Исмагулов и антрополог, старший научный сотрудник отдела этнологии и антропологии Института истории и этнологии им. Ш. Уалиханова Айнагуль Исмагулова. Монография – результат многолетних ...

    Read More »

    Қазақтың ұлы тұлғасы — Абай Құнанбайұлының болашақ ұрпағына қалдырған “ӨСИЕТІ”

    1. Құдайдан- қорық, пендеден – ұял: балаң бала болсын десең оқыт, мал аяма! 2. Ауруды жаратқан құдай, бірақ ауыртқан құдай емес. 3. Қайғысыздың бәрі асау. 4. Өлейін деп өлмейді өлерік жан. 5. Распенен таласпа. 6. Бір жерде бірге жүрсең басын қосып, Біріңнің бірің сөйле сөзін тосып. 7. Бір қайғыны ойласаң, жүз қайғыны қозғайды. 8. Жүректен қызық кеткенде, тәннен қуат кетеді. ...

    Read More »

    Ат тергеудің астарында ұят бар

    Қазақ халқының көнеден келе жатқан салт-дәстүрінде «ат тергеу» дейтін өте маңызды әдеп бар. Атал­мыш әдептің әуелгісі ұлысқа, елге, қау­ымға, еңбегі сіңген құрметті адам­ның атын тіке атамай, жанама ат қойып қадірлейді. Атап айтқанда «Қажы ата», «Би ата», «Батыр аға», «Әз ана» т.б. деген сияқты. Мысалы, ақын-жыршы Жамбыл Жабаевты ауыл-аймақ, ел-жұрты атын атамай «тә­те» деп әспеттеген. Бұл дәстүрдің ас­­тарында қазақтың үлкенді сыйлау, ...

    Read More »

    Қожа Ахмет Ясауидің еш жерде жарияланбаған хикметтері табылды

    Оңтүстік Қазақстан облысында Қожа Ахмет Ясауидің 100-ге жуық еш жерде жарияланбаған хикметтері табылды, деп хабарлайды ҚазАқпарат. ХVІ ғасырға тән 475 беттік қолжазба сайрамдық белгілі тарихшы, Тұран ғылым академиясының академигі Мирахмад Мирхалдарұлының қолжазбалар қорында сақталыпты. Құнды қолжазба қоғамдық сананы жаңғырту жөніндегі Оңтүстік Қазақстан облысының жобалық кеңсесі «Рухани қазына» кіші бағдарламасы аясында табылып отыр. Аталған кеңсе көне тарихтан сыр шертетін ортағасырлық құнды ...

    Read More »