• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    Басты бет » Айдарлар » Тарихы көне, тамыры терең (страница 11)

    Тарихы көне, тамыры терең

    «Беғазы кешені» сыр сақтап жатқан құпия сандық

    Қарағанды облысы Еуразияның кіндік тұсында жатыр. Арқаның беліндегі Қызыларай-Беғазы тауларын бауырына тылсым сыр сақтап жатқан құпия сандық деп бағалаймыз. 1946-1953 жылдары академик Әлкей Марғұланның археологиялық зерттеулері Беғазы қорымындағы қола дәуірдің құпия сырын ақтарды. Ғылымға қазақтың ұлы даласы өркениет пен мәдениеттің ошағы болған деген жаңалық енді. Содан бастап бұл өңір зерттеуші ғалымдардың, зиялы қауым өкілдерінің, табиғат жанашылары мен саяхатшылардың арнайы іздеп, ...

    Толығырақ »

    Көне шаһарлар зиратқа айналып барады

    Қазақ даласының құпиясы таусылмайды. Әрбір төбеге тіл бітеді. Түрте қалсаңыз, талай тылсым сырдың кілті табылады. Бірақ біз бүгін сондай ізгі істі өз деңгейінде атқара алмай келеміз. Оның жасырып-жабары жоқ. Мәдени мұраға қамқорлық көрсетеміз дейміз. Өкініштісі, қаншама көне шаһар, тарихи дүние және құнды жәдігерлер өз кезегін күтіп отыр. Тағы бір айта кетерлік нәрсе, кезінде туған топырақтағы талай құндылыққа қырын қарап, олардың ...

    Толығырақ »

    Шоқан Уәлиханов және «Тарихи Рашиди»

    Осы күндері егеменді Қазақстан жағдайында Мұхамед Хайдар Дуғлатиді білмейтіндер гуманитар ғылымын зерттеушілер арасында жоқ болар деп есептейміз. М.Дуғлати ХVІ ғасырдың бірінші жартысында өткен түркі халықтарынан шыққан ірі тарихшы  және  шығыстану ғылымының ірі өкілі. Соңғы жылдары Қазақстанда  ол туралы аз жазылған жоқ, көптеген ғылыми-практикалық конференциялардың тақырыбы болды. Сондықтан осынау ұлы тарихшының өмір жолы мен оның еңбектеріне (мысалы, «Тарихи Рашидиге») тоқталмас бұрын ...

    Толығырақ »

    Оразақ Смағұл, ҚР ҰҒА академигі: Халқымыздың 4 мың жылдық тарихын әлем ғалымдары мойындап отыр

    Кеңес үкіметі дәуірінде ғылымның генетика, кибернетика са­лалары секілді антропологияға да қатты қысым жасалған. Соның салдарынан, антропология дамымай қалды. Ал, осы саланы бетке алған антропологтардың барлығы сол кеңес дәуірінде қуғын-сүргінге ұшырады. Олар Сталин қайтыс болғаннан кейін ғана ақталып, рақымшылықпен кейбірі аман қалды. – Аға, бүгінде «тас лақтырсаң, академикке тиеді» деп жатады. Бірақ сол ғалымдардың ішіндегі антрополог-академик сіз жалғызсыз. Неге? – Жалпы, ...

    Толығырақ »

    Тарих телеарнасы ашылса…

    Тәуелсіздік пен мемлекеттіліктің бір де болса бірегей нышаны – төл тарихтың бары мен жоғын бұрмалаусыз, боямасыз, тек ақиқат биігінен зерделеу. Мұндай талаптың тарихты түзуші ғылымға да, сұранысты туындатушы тәуелсіздік пен мемлекеттілікке де бірдей қатысы бар. Өткеннің тәжірибесі мен тағылымы қаншалықты әділ зерттелсе һәм насихатталса, тарихи санасы оң қалыптасқан халық бүгінгі үдерістің соншалықты белсенді әрі өскелең субъектісі бола алады екен. Демек, ...

    Толығырақ »

    Арғы Алтай, Өр Қаңғай мен Орхон, Байкал…

    24.07.07 ж. Бұдан әрi майжол – асфальт. Екi күнгi «әншiлiктi» қойып, қалғып кетiппiн. Қалғып емес, қалың ұйқыға басыппын. Көзiмдi ашсам… Айнала көк жасыл, жусанның иiсi бұрқырайды. Таң сiбiрлей атып келедi. Екi жолшы (моңғолша жүргiзушiнi солай атайды) анадайда көк шөптiң үстiнде көсiлiп тұрып ұйықтап жатыр. Үш күнгi жолдан, шөлейттен, құмнан кейiн мынау салқын бел, жасыл жер, самал жел жұмақ сияқты көрiндi ...

    Толығырақ »

    Бақыт ЕЖЕНХАНҰЛЫ: Ең үлкен құнды құжат — хан-сұлтандар мен билердің хаттары

    Мамандардың айтуына қарағанда, дүниежүзіндегі ең бай қорлардың бірінен саналатын Қытайдың бірінші тарихи мұрағатының қорында он миллиондай тарихи құжат сақтаулы жатыр екен. Осындай дүлей дүниенің ішінен қазақ тарихына қатысты деректемелерді табу және оны аударып, жүйелеп, ғылыми айналымға түсіру екінің бірінің колынан келе беретін, ат үсті шаруа емес. Өйткені бұл құжаттардың барлығы көне қытай тілінде, немесе мәнжүр тілінде, болмаса шағатай тілінде, не ...

    Толығырақ »

    Алтай мен байырғы майя өркениетінің сабақтастығы

    Майялардың ұлы өркениетінің сырын 40 жыл зерттеген Америка Құрама Штаттарының ғұлама ғалымы Хосе Аргуэлльес алғаш рет әлемнің жер кіндігі Алтаймен Николай Рерихтің “Алтай – Гималай” атты кітабы арқылы танысқанын жасырмайды. Аталмыш кітап ғалымға кереметтей әсер қалдырады. Басқаша болуы мүмкін де емес еді. Өйткені Н.К.Рерих 1923-1926 жылдары Индиядан аттанып, одан соң Қытайға, одан әрі Сібірге, Алтайға, Моңғолияға және ең соңында Тибетке ...

    Толығырақ »

    Шетелдік ғалымдар Шыңғыс ханның түрік екенін мойындайды

    Әлемді жаулаған әйгілі қолбасшы Шыңғыс хан моңғол болмаған, шын мәнінде, Шыңғыс хан – түркітілдес тайпалардан тарайды.  Алтын Орда тарихын ұзақ уақыт зерттеген белгілі ғалым, «Страна Моксель», «Москва Ордынская» атты тарихи кітаптардың авторы Владимир Белинский осындай тұжырым жасады. Кеңестік тарихшылар қаншама бұрмалағанмен, Шыңғыс ханның қазақ екендігін дәлелдейтін фактілер жеткілікті. Шыңғыс ханның ұрпақтары, Алтын Орданың хандарының барлығы Моңғолстанда емес, қазақ жерінде отырғанының ...

    Толығырақ »