• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    Basty bet » Aıdarlar » Tarıhy kóne, tamyry tereń

    Tarıhy kóne, tamyry tereń

    Aqyn Abaıdyń urpaqtary týraly ne bilesiz?

    Shymkent qalasynda ǵulama aqyn Abaıdyń murajaıy bar. Kelem deýshilerge esigin aıqara ashqan mádenıet kesheninde aqyn týraly kóptegen zattar, sýretter, kitaptar jınaqtalǵan. Aqyn Abaıdy bilmeıtin qazaq joq. Degenmen murajaı aqyndy jaqynyraq tanyp-bilýge kómektesetini anyq. Aqyn da adam balasy, sondyqtan onyń ata-babasy, týǵan týysqandary jáne urpaqtary týraly bilgen eshkimge artyq etpeıtini belgili. Abaıdyń – azan shaqyryp qoıǵan esimi Ibragım, 1845 jyly dúnıege ...

    Tolyǵyraq »

    Aıdos Sarym tyń usynys aıtty

    Sońǵy kezde Shyǵys Qazaqstan oblysyn ne bolmasa oblystaǵy iri qalany Altaı dep ózgertý týraly kóp usynys aıtylyp jatyr. Tolyǵymen qoldaımyn! Altaı órkenıeti, Altaı qazynasy, Altaı murasy qazaqqa da tıesili. Ony ıelengen barsha Túrki murasynyń ıesi, murageri bolmaq! Odan da buryn myqty mádenıetter bolǵan. Meniń túsinigimde О́r Altaı — adamzat qazynasy men oshaǵy ispettes asa qasıetti jer. Baıqasańyz Reseıde eki aımaq, ...

    Tolyǵyraq »

    TÚRKIIaDAǴY TROIa MÝZEII

    Túrkııanyń Chanakkale qalasynda Eýropa men Azııa mádenıetiniń 5 myń jyldyq tarıhy bar muraǵattaryn kópshilik nazaryna usynatyn Troıa mýzeıi ashylady. 2018 jyl — Troıa jyly Ejelgi qala – Troıanyń UNESCO Dúnıejúzilik muralar tizimine engenine 20 jyl tolýyna oraı, Túrkııa memleketiniń Mádenıet jáne týrızm mınıstrligi 2018 jyldy «Troıa jyly» dep jarııalady. Mınıstrliktiń Túrkııa men shet memleketterde uıymdastyrǵan túrli mádenı, tarıhı jáne óner ...

    Tolyǵyraq »

    Drevnetıýrkskıı ıazyk byl ıazykom mejnaıonalnogo obщenııa

    Serebrıanaıa chasha ız Issykskogo kýrgana prınadlejala ne «zolotomý cheloveký», a «devýshke-batyrý». Tak schıtaet ýchenyı-tıýrkolog, doktor fılologıcheskıh naýk Aleksandr Garkave. K etomý vyvodý on prıshel posle prochtenııa nanesennoı na chashý rýnıcheskoı nadpısı na drevnetıýrkskom ıazyke. Tekst orıgınala «Qïz—er, ičiŋ, oqu—sünügü čezib, / köčü aŋsaġ» v perevode zvýchıt tak: «Deva-geroı, vypeı, kogda my, ottorochıv strely ı kopıa,  býdem pomınat kochevký». Kazahı voodýshevılıs… ...

    Tolyǵyraq »

    Eýropaǵa mádenıet aparǵan Attıla qalaısha jabaıy bolady?

                                                               …Erte kúnde otty Kúnnen Gýn týǵan, Otty Gýnnen ot bop oınap men týǵam, –                     Maǵjan Jýmabaı. Qazaq aqyny.  Qazaqtyń babalary saq-skıfter, ǵundar men baıyrǵy túrkilerdiń qandaı bolǵany týraly burynǵy kezde jazylǵan ádebıetter az emes. Baıyrǵy tarıhshylardyń jazbalaryn «gýn», «hýn», «ýn» dep atalatyn, saqtardan keıin tarıh alańyna shyqqan ǵundar ózderin esh umytylmastaı iz qaldyrǵan.  «Iskýsstvo zapadnoı Evropy» (Batys ...

    Tolyǵyraq »

    Ker zaman. Ketken ese

    Qazaqstanda «Kishi Oktıabr» revolıýııasyn jasaýdy qolǵa alǵan Goloщekın ózimbilermendik urda-jyq saıasatyn iske asyrý úshin ózine qarsy tura alatyn ult qaıratkerlerin saıası bılikten yǵystyrýdy kózdedi Bılik basyndaǵy ultshyl qaıratkerlerden S. Qojanov Máskeýge oqýǵa, S. Sadýaqasov Tashkentke Qazaq aǵartý ınstıtýtyna dırektorlyqqa, N. Nurmaqov Ortalyq basqarý apparatyna sypaıy túrde «shyǵaryp salynǵan» bolsa, J. Myńbaev, Y. Mustambaev, jáne t.b. kóptegen ult kommýnısteri bir qyzmetten ...

    Tolyǵyraq »

    Shyńǵys hannyń jerlengen jeri belgili

    Adamzat tarıhyna óz esimin óshpesteı etip jazyp ketken tulǵalardyń biri Shyńǵys han. Ol týraly aıtylǵan pikirlerdiń kóptigi sonshalyq, bir-birine qaıshy kelip jatatyny da az emes. Degenmen bul tarıhı tulǵa týraly óz pikirin bildirýshilerdiń oıy kóbinese Shyńǵys han soǵys júrgizý kásibin jete meńgergenderdiń aldyńǵy qatarynda tur degenge saıady. Mysaly, ekinshi dúnıejúzilik soǵysta óziniń qaıtalanbas shaıqas ádisterimen aty shyqqan, batyr aǵamyz Baýyrjan ...

    Tolyǵyraq »

    Akademıktiń tarıhı taǵylymy

    Sovettik totalıtarlyq qoǵamnyń yzǵarly kezinde-aq, Keńes aǵa 38 jasynda tarıh ǵylymdarynyń doktory ǵylymı dárejesin ıelengen edi… Tarıhty jasaıtyn – tulǵalar. Ultshyl tulǵalardyń áleýmettik qyzmeti negizinde memleket isi alǵa basady. Memlekettiń órge basýy ekonomıkalyq sharalardan buryn, eń aldymen rýhanı ilgerileýge táýeldi ekendigine eshkim de qarsy ýáj aıtpas. Memlekettiń damýy sana erkindigine baılanysty. Sana erkindigi eldikke jeteleıdi. Jas býyndy ǵylym tabaldyryǵynan erkin ...

    Tolyǵyraq »

    Qazaqty joıý jobasy

    «Úılený toıyńyz, ıakı týǵan kúnińiz mamyrdyń 31-i kúnine týra tússe, toı jasaısyz ba?» Osylaı saýalnama uıymdastyryp ek. Jurttyń birazy betime qarady, keıingisi juldyznama aqtaryp ketti. «Ol kúni toı jasasań, jaman bola ma?» dep shoshyp jatty. Já, bul kún – qýǵyn-súrgin qurbandaryn eske alý kúni ekenin eshkim eskermedi. Renjip qaıtemiz? 31-nshi mamyr biz úshin kóp kúnderdiń biri sııaqty. Al jýrnalısterdiń dál ...

    Tolyǵyraq »