• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    Basty bet » Aıdarlar » Tarıhy kóne, tamyry tereń

    Tarıhy kóne, tamyry tereń

    Drevnetıýrkskıı ıazyk byl ıazykom mejnaıonalnogo obщenııa

    Serebrıanaıa chasha ız Issykskogo kýrgana prınadlejala ne «zolotomý cheloveký», a «devýshke-batyrý». Tak schıtaet ýchenyı-tıýrkolog, doktor fılologıcheskıh naýk Aleksandr Garkave. K etomý vyvodý on prıshel posle prochtenııa nanesennoı na chashý rýnıcheskoı nadpısı na drevnetıýrkskom ıazyke. Tekst orıgınala «Qïz—er, ičiŋ, oqu—sünügü čezib, / köčü aŋsaġ» v perevode zvýchıt tak: «Deva-geroı, vypeı, kogda my, ottorochıv strely ı kopıa,  býdem pomınat kochevký». Kazahı voodýshevılıs… ...

    Tolyǵyraq »

    Eýropaǵa mádenıet aparǵan Attıla qalaısha jabaıy bolady?

                                                               …Erte kúnde otty Kúnnen Gýn týǵan, Otty Gýnnen ot bop oınap men týǵam, –                     Maǵjan Jýmabaı. Qazaq aqyny.  Qazaqtyń babalary saq-skıfter, ǵundar men baıyrǵy túrkilerdiń qandaı bolǵany týraly burynǵy kezde jazylǵan ádebıetter az emes. Baıyrǵy tarıhshylardyń jazbalaryn «gýn», «hýn», «ýn» dep atalatyn, saqtardan keıin tarıh alańyna shyqqan ǵundar ózderin esh umytylmastaı iz qaldyrǵan.  «Iskýsstvo zapadnoı Evropy» (Batys ...

    Tolyǵyraq »

    Ker zaman. Ketken ese

    Qazaqstanda «Kishi Oktıabr» revolıýııasyn jasaýdy qolǵa alǵan Goloщekın ózimbilermendik urda-jyq saıasatyn iske asyrý úshin ózine qarsy tura alatyn ult qaıratkerlerin saıası bılikten yǵystyrýdy kózdedi Bılik basyndaǵy ultshyl qaıratkerlerden S. Qojanov Máskeýge oqýǵa, S. Sadýaqasov Tashkentke Qazaq aǵartý ınstıtýtyna dırektorlyqqa, N. Nurmaqov Ortalyq basqarý apparatyna sypaıy túrde «shyǵaryp salynǵan» bolsa, J. Myńbaev, Y. Mustambaev, jáne t.b. kóptegen ult kommýnısteri bir qyzmetten ...

    Tolyǵyraq »

    Shyńǵys hannyń jerlengen jeri belgili

    Adamzat tarıhyna óz esimin óshpesteı etip jazyp ketken tulǵalardyń biri Shyńǵys han. Ol týraly aıtylǵan pikirlerdiń kóptigi sonshalyq, bir-birine qaıshy kelip jatatyny da az emes. Degenmen bul tarıhı tulǵa týraly óz pikirin bildirýshilerdiń oıy kóbinese Shyńǵys han soǵys júrgizý kásibin jete meńgergenderdiń aldyńǵy qatarynda tur degenge saıady. Mysaly, ekinshi dúnıejúzilik soǵysta óziniń qaıtalanbas shaıqas ádisterimen aty shyqqan, batyr aǵamyz Baýyrjan ...

    Tolyǵyraq »

    Akademıktiń tarıhı taǵylymy

    Sovettik totalıtarlyq qoǵamnyń yzǵarly kezinde-aq, Keńes aǵa 38 jasynda tarıh ǵylymdarynyń doktory ǵylymı dárejesin ıelengen edi… Tarıhty jasaıtyn – tulǵalar. Ultshyl tulǵalardyń áleýmettik qyzmeti negizinde memleket isi alǵa basady. Memlekettiń órge basýy ekonomıkalyq sharalardan buryn, eń aldymen rýhanı ilgerileýge táýeldi ekendigine eshkim de qarsy ýáj aıtpas. Memlekettiń damýy sana erkindigine baılanysty. Sana erkindigi eldikke jeteleıdi. Jas býyndy ǵylym tabaldyryǵynan erkin ...

    Tolyǵyraq »

    Qazaqty joıý jobasy

    «Úılený toıyńyz, ıakı týǵan kúnińiz mamyrdyń 31-i kúnine týra tússe, toı jasaısyz ba?» Osylaı saýalnama uıymdastyryp ek. Jurttyń birazy betime qarady, keıingisi juldyznama aqtaryp ketti. «Ol kúni toı jasasań, jaman bola ma?» dep shoshyp jatty. Já, bul kún – qýǵyn-súrgin qurbandaryn eske alý kúni ekenin eshkim eskermedi. Renjip qaıtemiz? 31-nshi mamyr biz úshin kóp kúnderdiń biri sııaqty. Al jýrnalısterdiń dál ...

    Tolyǵyraq »

    Ashtyq jaıly estelikter: «Bir úıir jylqyny saıǵa qamap, pýlemetpen qyryp saldy!»

    Ashtyq jaıly estelikter el arasynda óte kóp. Olardyń aýyr ári qasiretti ekeni sonshalyq, júrekti syzdatyp, kózge jas ákeledi. Solardyń birqatary mine mynalar: Rysqulbek Aýǵanbaıuly: – Tikeleı ashtyqtan bizdiń aýyldaǵy Sıqym rýynyń Asan degen atasynan 70 úıden 1933 jyldyń aıaǵynda 8-aq tútin qaldy. Jýaly aýdanyndaǵy Alekseevka, Nekrasovka, Kantemırovka, Ýspenovka, Blagoveщenka, Kazenka, Petrovka, Zykovka, Evgenevka, taǵy basqa tolyp jatqan orys eldi mekenderi ...

    Tolyǵyraq »

    Álıhan BAIMENOV: Sútemgen Búkirov esimi mýzeıge beriýli kerek

    «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda Jezqazǵan tarıhı-arheologııalyq mýzeıiniń 40 jyldyq mereıtoıyna jáne Astana qalasynyń 20 jyldyǵyna arnalǵan Respýblıkalyq «Kókjıegi kemel mýzeıler» atty mýzeıler festıvali ótti.  FESTIVALDIŃ AShYLÝ SALTANATY  Festıval shymyldyǵy respýblıkalyq, halyqaralyq saıystardyń júldegeri «Shalqyma» bı ansambliniń «Irıs gúlderi» bıimen túrildi. Jezqazǵan tarıhı-arheologııalyq mýzeıiniń alańyna júrgizýshiler – Arman Kenjebek pen Balnur Bektibaı shyǵyp, festıvaldi bastady. «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda ótken bul ...

    Tolyǵyraq »

    Uly adamdardyń qyzyq daǵdylary

    Shyǵarmashyl tulǵalardyń qyzyqty ádetteriniń bar bolǵanyna qatty tań qalýdyń qajeti joqtaı. Biraq, keıbireýlerin qyzyqtyratyn nárseler shynymen bas shaıqatarlyq. Máselen, Shıllerdi shirigen almanyń ısi shabyttandyratynyn bilip pe edińiz? Al Agata Krıstı taǵy bir qylmysty jazyp shyǵý úshin toqtamaı alma jegen. Aqyn Ernst Lederer ashyqtaý kók sııamen jaqsy qaǵazǵa ǵana jazypty. Árıne, aqyn-jazýshylardyń ondaı qaǵaz ben qalamsapqa asa mán berýi qalypty jaıt ...

    Tolyǵyraq »