• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    Home » Айдарлар » Өлкетану

    Өлкетану

    Маңғыстауда тарихи-мәдени мұралар зерттелуде

    Ресей, Түркия, Әзірбайжан және еліміздің кейбір аймақтыранан келген кәсіби ғалымдар, тарихшылар, этнографтар, археологтар және өлкетанушылардың қатысуымен «Маңғыстау облысының материалдық және материалдық емес тарихи-мәдени мұралары» атты ғылыми экспедициясы өз жұмысын бастап кетті. Маңғыстау облысы мәдениет басқармасының басшысы Пәния Сармурзинаның айтуынша, 3 турдан тұратын кешенді экспедиция «Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында өткізілуде және бірнеше тақырыптық бағыттарды қамтиды. Ал шараны ұйымдастыру Маңғыстау облысының әкімдігі, ...

    Read More »

    Көкке ұмтылған – көк күмбез

    Жошы хан кесенесі – қазақ жеріндегі көне архитектуралық ескерткіштер қатарына жатқызылады. Ол Жезқазған қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 50 шақырым жердегі Қаракеңгір өзені бойында орналасқан. Археологтар күмбезде сақталған таңбаларға қарап ол нысанды салуға өз заманында Жошыға бағынған ру-тайпалардың бәрі қатысқан деген қорытындыға келген. Олардың болжамынша, бұл күмбездің негізгі қаңқасы Жошы хан қайтыс болғаннан кейін, арада бір жыл өткенде, яки 1228 жылы тұрғызылған. ...

    Read More »

    «Қос бейіт» кесенесі: Байдың қызы мен жылқышы жігіттің махаббатының белгісі

    Ақмола облысы Жақсы ауданының Терісаққан ауылы маңында «Қос бейіт» деп аталатын кесене бар. Жазық далада алыстан көрінетін қос төбеден пайда болған кесененің былайша аталуының өзіндік тарихы бар. Бұл туралы ҚазАқпарат тілшісіне Ақмола облыстық тарихи-мәдени мұраны қорғау және пайдалану орталығының бас инспекторы Серік Ысқақов айтып берді. Оның айтуынша, аталмыш ескерткіш туралы деректер Тортай Сәдуақасовтың «Ел мен жер» кітабында (2003 жыл) кетірілген. ...

    Read More »

    8-аймақта – 8-керемет. VIII ғасырда салынған Ақыртас қамалы

    Жамбыл облысы, Тұрар Рысқұлов ауданында орналасқан көне қала сонау VIII ғасырда салынып, белгісіз себептермен құрылысы тоқтап қалған. Ғалымдардың зерттеу жұмыстарын жасап келе жатқанына 130 жылдан асса да, қаланы кім салдырғаны, не себепті орта жолда құрылыстың аяқсыз қалғаны жайлы нақты тарихи дерек келтіре алмай келеді. Батыс Еуропа-Батыс Қытай автомагистралі – жалпы ұзындығы 8445, ал біздің шекара ішінде 2787 шақырымға созылып, Қазақстанның ...

    Read More »

    Моңғолияға сапар: Арқадан Алтайға дейінгі ұзақ жол

    Монғолияға баратындар көбіне Ресейдің Алтай өлкесін, Алтай Республикасын басып өтіп, Моңғолияның Баян Өлгей аймағына шығады. Жол бойы қызық көп. «Атың барда жер таны желіп жүріп, асың барда ел таны беріп жүріп» деген екен аталарымыз. Іздегенге сұраған дегендей, Қожаберген батырдың 320 жылдығы мерейтойына орай Моңғолияға барудың реті түсті. Батыр бабамыздың ұрпақтары Астанадан Моңғолияға мәдени сапар ұйымдастырды. Астана – Павлодар тасжолының 65 ...

    Read More »

    Құнанбай қажы мешіті

    Қарқаралы қаласында орналасқан, ағаштан қиып салылған діни ғимарат. Құрылысы 1850 ж. басталып, 1851 ж. салынып біткен. Мешіт салу жөнінде 1847 ж. 16 болыс басшылары қол қойған, аға сұлтан Құсбек Тәукеұлы мөр басқан мешіт салу туралы қағаз дуанға тапсырылған. Мешіт жанынан медресе, шәкірттер үшін жатақ, молдалар үйі бой көтерді. Құнанбай қажы мешіті Қарқаралы округінде ислам дінін уағыздауға, балалардың хат танып, сауат ...

    Read More »

    Ақыртас сарай кешені  (VІІІ-ХІІ ғғ.)

    Ақыртас кешені VІІІ-ХІІ ғ.ғ. үлкен бітеу тастардан тұрғызылған ортағасырлық сарайы кешені. Бұл тарихи кешен – күрделі құпияға толы алып нысан. Тіптен мұның құрылысына қарап еріксіз таң қалмасқа амалың жоқ. Оның 70-ке жуық бөлмелері бар болған. 15 колонна галереясы мен ортада жарты гектар ашық алаңы бар,сырт қабырғаларының ені 5 метр болып, ірге тасы 2 метр тереңдікке қазып орнатылған ірі тас блоктармен ...

    Read More »

    Орал қандай қала?

    Жолжазба Ұшақтың текпешегінен түсе бере жолаушыларды үлкен автобус күтіп тұрды. Опыр-топыр түсіп, сыйғанымызша мініп алдық. 20-30 метрден кейін автобус тоқтап, есігін айқара ашты. Бәріміз қайтадан түсіп қалдық. Автобус кері бұрылып, қол созым жерде тұрған ұшақтағы басқа жолаушыларды алып келуге қайтадан кетті. Құдай біледі, егер ұшақтағылар бері қарай жаяу аяңдаса, біз автобустан түсіп болғанша олар да келіп үлгерер еді. Мейлі ғой, ...

    Read More »

    Бабаджа хатун кесенесі (ХІ ғ.)

    Кесене – Айша бибінің күтушісі болған адамға тұрғызылған. Кесене өзінің композициясы мен құрылымы жағынан өте қарапайым да қатаң. Құрылыс күйдірілген кірпіштен салынған. Қабырғаларында сәндік безендірулер жоқ, бірақ сәулеттік құрылыстың  жинақы әрі қарапайым  ою-өрнектері  үйлесім тапқан. Кесененің көркемдік пен сымбаттылық беретін призмалық барабанға орналасқан 16 қырлы конус жабыны – Қазақстан күмбездерінің ішіндегі ең ерекшесі. Қасбетінде: «Бұл Бабаджа Хатун  қабірі… Оны салушы» ...

    Read More »