• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
    باستى بەت » ايدارلار » الاش ۇلدارى

    الاش ۇلدارى

    كۇش اتاسى قاجىمۇقان ۇشاق جاساتۋعا قاراجاتتى قايدان الدى؟

      1945 جىلىدىڭ 24 شىلدەسىندە ادامزات تاريحىنداعى ەڭ قانقۇيلى سوعىستا جەڭىسكە جەتكەن كەڭەس ەلىنىڭ استاناسىنىڭ ورتالىق الاڭىندا جەڭىس شەرۋى بولدى. الاڭدا جاياۋ اسكەرمەن قاتار اۋىر ارتيلەريا، تانكتەر تاعى باسقا دا كوپتەگەن اسكەري قۇرامالارا قاتار-قاتار ءتىزىلىپ ءوتىپ جاتتى. ادامداردىڭ قۋانىشىندا شەك جوق. وسى سالتانات كەزىندە بەيبىتشىلىك ورناعان العاشقى كۇندەر اسپانىندا نەبىر قىران-ۇشقىشتار وزدەرىنىڭ ۇشاقتارىمەن اشىق اسپان توسىندە قالىقتاسىن دەپ ىرىكتەلدى. وسى ...

    تولىعىراق »

    مۇحتار اۋەز ۇلى — ءومىر يىرىمدەرى

    «ءسىز «اباي جولىن» وقىدىڭىز با؟ وقىماساڭىز وندا ەشتەڭە وقىماپسىز!». بۇل نەمىس حالقىنىڭ جازۋشىسى الفرەد كۋرەللانىڭ جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ وزىنە ءارى ونىڭ تۋعان ەلىنە دە بەرگەن باعاسى. م.اۋەزوۆتىڭ شىعارمالارى 116 تىلگە اۋدارىلعان. جازۋشى ءا.ءالىمجانوۆ تسەيلوندا بولعان كەزىندە حالىقارالىق بەيبىتشىلىك سىيلىعىنىڭ يەگەرى، بۋددا ءدىنىنىڭ اتاقتى تاقۋاسى سارانانكارا تحەرونىڭ ءمىناجات ەتەتىن بولمەسىندە بولعاندا سابان توسەلگەن توسەكتىڭ جانىنداعى تەك ءدىني كىتاپتار تۇرعان سورەدە اعىلشىن ...

    تولىعىراق »

    جات جەردە جەرلەنگەندەر

    الەمدە قازاق ۇلتى ۇلاندارىنىڭ تابانىنىڭ ءىزى قالماعان جەر جوق. ولاردىڭ ءبىرى سوناۋ الماعايىپ زاماندا تۋعان ەلىنەن ەرىكسىز جەر اۋدارىلسا، ەندى ءبىرى تاعدىر تالكەگىمەن وزگە جەردى قورعاۋ كەزىندە ەرلىكپەن قازا تاپقان. ولاردىڭ ءبىرشاماسىنا تۋعان ەلدىڭ توپىراعىنان ماڭگىلىك مەكەن تابۋ جازبادى. الايدا،  ولاردى ۇمىتۋ استە مۇمكىن ەمەس ەدى. بۇگىن  ءبىز  جۋرنال  وقىرماندارىنىڭ  قىزىعۋشىلىعىن  تۋدىرار  دەگەن نيەتپەن  جۋرناليست ەرمەك  جۇماحمەت ۇلىنىڭ تانىمدىق زەرتتەۋ ەڭبەگىن ...

    تولىعىراق »

    گەنەرال سابىر راقىموۆ قالاي قازاق بولدى؟

     «ءاسىلحان وسپان ۇلى دەگەن دوتسەنت شىمكەنتتە    تۇرادى. سول: «مەنى اتسا اتىپ جىبەرسىن، باسقالار كۇيمەسە مەن كۇيەمىن، دەپ الگى كىسى جازدى».       قۇرالاي ناتۇللاەۆا، گەنەرال س.راحىموۆتىڭ جۇبايى. «قازىعۇرت قىرانى» دەرەكتى ءفيلمى.                                                                                                                                                  بەيبىت كەزدە دە ەرلىك جاساۋعا ورىن بار. مەن سىزدەرگە وسىنداي ءبىر ەرلىكتىڭ تاريحىن بايان ەتپەكپىن. بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا ۇلى وتان سوعىسىنىڭ باتىرى گەنەرال سابىر راقىموۆتىڭ ۇلتى قازاق ەكەنىن جۇرتتىڭ ءبارى ...

    تولىعىراق »

    ون سەگىز ءتىل بىلگەنى ءۇشىن اتىلعان قازاق

    كىم بالاسىن وقىتپايمىن دەيدى؟ بىراق، جاعدايى بولماعاندىقتان قۋان «ءۇي شارۋاسىمەن اينالىساسىڭ» دەپ ۇلىن وقۋعا جىبەرمەيدى. وسىلايشا جاستايىنان اكە-شەشەسىن «ءسىز» دەپ سىيلاپ وسكەن بالا قانشا قينالسا دا ارمانىنا جەتۋ ۋاقىتىن كەيىنگە شەگەرە تۇرۋعا ءماجبۇر بولادى.  سودان ءبىر كۇنى وتاعاسى بالاسىن اۋىلدان تەمىرجول ستانساسىنا ازىق-ت ۇلىك الىپ كەلۋگە جۇمسايدى. بالاڭ جىگىت ستانساعا جەتكەن بويدا اتىن تەلەگراف باعانىنا بايلايدى دا كۇيىك قالا قايداسىڭ، دەپ ...

    تولىعىراق »

    الاش ارداقتىلارى تۋرالى جاڭا دەرەكتەر تابىلدى

    شىمكەنتە ءومىر بويى قازاق ويۋلارىن جيناستىرىپ سۋرەتتەرىن سالعان عاني ءىلاي ۇلى اتتى اعامىز اتىندا كوشە بار. ول كىسى قازاقستاندا العاشقى بالار سۋرەت مەكتەبىن اشقان اعارتۋشىلىققا ۇلكەن ءمان بەرەتىن تۇلعا بولاتىن. اكەم عالىم ءاسىلحان وسپان ۇلىنىڭ ايتقانىنان «حالىق جاۋى» دەگەن جالامەن ۇستالعان ۇستازىمنىڭ اعاسى ءابىلدىڭ جۋرناليست بولعانىنان دا حاباردار ەدىم. ءبىراز ۋاقىت بۇرىن ول كىسىنىڭ ءوز اعاسى ءابىل تۋرالى جازعان ەستەلىگىمەن تاۋىپ الدىم. ...

    تولىعىراق »

    گۇلنار مىرجاقىپقىزىنىڭ قايىمعا جازعان حاتى

    الاشوردينتسى بىلي چاستىمي گوستيامي ۆ دومە مۋحامەدحانا سەيتكۋلوۆا ۆ گورودە سەمەي. كايۋم بىل ۆوسپيتان وتتسوم ۆ دۋحە الاش. يح وبرازى، رازگوۆورى، مىسلي، دەلا كايۋم سوحرانيل نا ۆسيۋ جيزن. ون پوسۆياتيل سۆويۋ جيزن ۆوسكرەشەنيۋ زابىتىح ي زاپرەششەننىح يمەن. سوحرانيال فوتوگرافي الاشوردينتسەۆ ي ناحوديل نوۆىە، پودپيسىۆال يح يمەنا، ۋستانوۆيل يز پەرۆويستچنيكوۆ توچنىە سۆەدەنيا، ناپيسال يح ناۋچنىە بيوگرافي، سوحرانيل يح پرويزۆەدەنيا ي پەرەۆەل ...

    تولىعىراق »

    ستالينگرادقا دا تۋ تىككەن قازاق ەكەنىن بىلەسىز بە؟

    1945 جىلى ءبىرىنشى بولىپ جەڭىس تۋىن بەرلين قالاسىنىڭ رەيحستاگىنا تىككەن راقىمجان قوشقارباەۆتى قازاقستاندىقتاردىڭ ءبارى بىلەدى. 1941 جىلدان 1945 جىلعا دەيىن سوزىلعان وسى سۇراپىل سوعىستا كوپتەگەن قالالار ازات ەتىلىپ سولاردىڭ بارىنە دە جەڭىس تۋى تىگىلىپ وتىرعان. بۇل سوعىستىڭ ەڭ شەشۋشى شايقاستارىنىڭ ءبىرى ستالينگراد شايقاسى. گيتلەرشىل فاشيستەردەن قۋىپ شىعۋ شايقاسىندا ستالينگراد قالاسىنا جەڭىس تۋىن تىككەن  قازاق باتىرى نازاردان تىس قالىپ كەلەدى. اكەم ...

    تولىعىراق »

    شاكارىمنىڭ اقتالۋى

    حح عاسىردىڭ 40-تان 80-جىلدارعا دەيىنگى كەزەڭىندە عالىم ءارتۇرلى مەملەكەتتىك ورگاندارعا شاكارىمنىڭ عىلىمي جانە شىعارماشىلىق ءومىربايانى بويىنشا ءوز زەرتتەۋلەرىمەن قولدانا وتىرىپ، ۇنەمى وتىنىشتەردى تاپسىردى. مۇحاممەدحانوۆتىڭ شاكارىمگە قاتىستى تاريحي ادىلەتتىلىكتى قالپىنا كەلتىرۋگە ارنالعان تىنىمسىز كۇرەسىنىڭ مىسالدارى عانا. قايىم مۇحامەدحانوۆ شاكارىمنىڭ ۇلى احات قۇدايبەرديەۆكە ن. حرۋششەۆتىڭ اتىنا حات جازۋعا جانە وسى حاتتى دايىنداۋعا ەلەۋلى كومەك كورسەتكەن بولاتىن. 1964 جىلعى تامىزداعى تۇپنۇسقا قۇجات ق.مۇحامەدحانوۆتىڭ ...

    تولىعىراق »